نوروزنامه

همه چیز درباره نوروز

سریال های نوروز 93

ساعت پخش سریال‌های نوروزی تلویزیون مشخص شد

تلویزیون برای نوروز ۹۳ ویژه برنامه‌های مختلفی را تدارک دیده که یکی از مهم‌ترین برنامه‌ها سریال‌ها هستند.

خبرگزاری فارس: ساعت پخش سریال‌های نوروزی تلویزیون مشخص شد

به گزارش خبرنگار رادیو و تلویزیون فارس، علی بخشی‌زاده مدیر شبکه دو سیما و مسئول پروژه نوروزی تلویزیون در سال 93 درباره سریال‌های نوروز 93 گفت: امسال پخش ویژه برنامه‌های نوروزی از 27 اسفندماه آغاز می‌شود و تا 15 فروردین سال 93 ادامه می‌یابد.

وی ادامه داد: با توجه به اینکه روایت دوم تاریخ شهادت حضرت فاطمه(س) مصادف با 15 فروردین ماه است، شبکه‌های تلویزیونی موظف هستند تا روز 13 فروردین ماه پخش سریال‌های خود را به پایان برسانند.

بخشی‌زاده تصریح کرد: امسال شبکه یک سیما سریال‌های پایتخت 3 و طنز هله هوله را در نظر گرفته که پایتخت هر شب ساعت 22:15 به روی آنتن می‌رود و تکرار آن نیز در 2 نوبت ساعت‌های 1:30 بامداد و 15 روز بعد پخش می شود. شبکه دو سیما نیز مجموعه خوب، بد، زشت را تدارک دیده و دو مجموعه قند و پند و کلاه قرمزی هم از این شبکه پخش می‌شوند. خوب‌، بد، زشت هر شب ساعت 21:30 پخش می‌شود و در دو باکس 2 بامداد و 14 روز بعد تکرار می‌شود.

وی افزود: مجموعه‌های روزهای بد در و طنز آیتمی کرکره نیز مجموعه‌های شبکه سه سیما هستند که روزهای بد در، ساعت 20:45 روانه آنتن می‌شود و تکرار آن ساعت 24 و 16 روز بعد است. شبکه تهران نیز ما فرشته نیستیم را برای نوروز 93 تدارک دیده است که ساعت 23:15 با تکرار ساعت 19 روز بعد پخش می‌شود.

بخشی‌زاده گفت: شبکه چهار سیما با سریال خارجی به استقبال نوروز می رود و شبکه قرآن و معارف سیما هم دو مجموعه گوهر جان و مثل من، مثل تو را روانه آنتن می‌کند.

همچنین شبکه تماشا نیز در ایام نوروز سریال پایتخت 3 را تکرار می‌کند و مجموعه‌های معلم، آب پریا، زورو، مسافران، شام و آوای باران را هم به روی آنتن می‌برد.

- See more at: http://farsnews.com/newstext.php?nn=13921206000931#sthash.xMTT79X2.dpuf
+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و ششم اسفند 1392ساعت 2:18 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

همه دیدنی های تلویزیون در نوروز 93

همه برنامه‌های تلویزیون در نوروز ۹۳

شبکه‌های مختلف تلویزیون برنامه‌های مختلفی برای نوروز در نظر گرفته‌اند که از جمله آنها سریال‌ها، فیلم‌های سینمایی، مجموعه‌های مستند، مسابقه و ... است.

خبرگزاری فارس: همه برنامه‌های تلویزیون در نوروز ۹۳

به گزارش خبرنگار رادیو و تلویزیون فارس، نشست خبری «علی بخشی‌زاده» مدیر شبکه دو سیما و مسئول پروژه‌های نوروزی تلویزیون صبح امروز با حضور نمایندگان رسانه‌های جمعی برگزار شد.

بنا بر این گزارش، در این مراسم بخشی‌زاده در سخنانی گفت: حوالی مهرماه بود که به من گفته شد برای نوروز 93 برنامه‌ریزی کنیم. از آن به بعد نشست‌هایی برگزار شد که به برنامه‌ریزی نسبتا منتهی شد.

وی ادامه داد: برنامه‌ریزی‌ها در 2 فاز صفر و اجرایی انجام شد و در فاز صفر، یک نگاه پرونده‌وار به عملکرد تلویزیون در ساْ‌های 91 و 92 داشتیم و کل پروژه‌هایی که ارائه کرده بودیم را بررسی کردیم تا دقیقا بدانیم چه نقاط ضعف و قوتی داشته‌ایم.

بخشی‌زاده تصریح کرد: به همین منظور از تمامی نهادهای نظارتی صداوسیما خواستیم تا نظراتشان را اعلام کنند. در این مرحله از شورای نظارت قانون اساسی بر سازمان صداوسیما خواستیم تا گزارش‌های خود را ارائه دهند. همچنین دومین مرجع ما مرکز نظارت و ارزیابی سازمان صداوسیماست که بیش از 147 شبکه تلویزیونی و رادیویی فعلی را به صورت روزانه رصد می‌کند. سومین نهاد نیز گزارش‌های مرکز تحقیقات سازمان صداوسیما بود که یک دسته گزارش‌های کارشناسی است، یک دسته تعداد مخاطبان و یک دسته میزان رضایتمندی را ارائه می‌دهند.

وی افزود: محور بعدی در حوزه ستاد معاونت سیما بود. دوستانی مامور شدند تا صداوسیما را رصد کنند. یک مرحله طرح و پلان کلی را دیدیم و در مرحله دوم بایدها و نبایدها را تعریف کردیم و در مرحله آخر به برنامه‌ریزی رسیدیم. البته ادعا نداریم که تمام ریز برنامه‌های خود را دقیق اجرایی کنیم.

وی با بیان اینکه اصول اصلی ما در سال جدید ترویج سبک زندگی ایرانی اسلامی است، اظهارداشت: سه اصل خانواده‌محوری، امیدآفرینی و نشاط‌افزایی و تعالی معنوی در برنامه‌های نوروز 93 مورد توجه ما بود که ذیل فضای گفتمانی ایرانی اسلامی تعریف می‌شود.

بخشی‌زاده عنوان داشت: مقوله توجه ویژه به محیط زیست، بحث صرفه‌جویی با توجه به تهدیدات بیرونی و توجه ویژه به مقوله افزایش جمعیت نیز از جمله موارد مورد توجه ما است.

توجه به خانواده‌محوری، پرداختن به شعار سال به شکل هنرمندانه، توجه ویژه به وحدت ملی، گویش‌ها و لهجه‌های محتلف کشورمان از جمله اولویت‌های دیگر ما است.

**تشکیل شبکه مجازی سریال در نوروز

مدیر شبکه دو سیما در ادامه این نشست به سریال‌هایی که شبکه‌های محتلف برای نوروز در نظر گرفته‌اند، اشاره کرد و گفت: امسال طوری طراحی کرده‌ایم که یک شبکه مجازی 24 ساعته برای پخش سریال‌های نوروزی تشکیل شود.

وی با بیان اینکه امسال پخش ویژه برنامه‌های نوروزی از 27 اسفندماه آغاز می‌شود و تا 15 فروردین سال 93 ادامه می‌یابد، ادامه داد: با توجه به اینکه روایت دوم تاریخ شهادت حضرت فاطمه(س) مصادف با 15 فروردین ماه است، شبکه‌های تلویزیونی موظف هستند تا روز 13 فروردین ماه پخش سریال‌های خود را به پایان برسانند.

بخشی‌زاده تصریح کرد: امسال شبکه یک سیما سریال‌های پایتخت 3 و طنز هله هوله را در نظر گرفته که پایتخت هر شب ساعت 22:15 به روی آنتن می‌رود و تکرار آن نیز در 2 نوبت ساعت‌های 1:30 بامداد و 15 روز بعد پخش می شود. شبکه دو سیما نیز مجموعه خوب، بد، زشت را تدارک دیده و دو مجموعه قند و پند و کلاه قرمزی هم از این شبکه پخش می‌شوند. خوب‌، بد، زشت هر شب ساعت 21:30 پخش می‌شود و در دو باکس 2 بامداد و 14 روز بعد تکرار می‌شود.

وی افزود: مجموعه‌های روزهای بد در و طنز آیتمی کرکره نیز مجموعه‌های شبکه سه سیما هستند که روزهای بد در، ساعت 20:45 روانه آنتن می‌شود و تکرار آن ساعت 24 و 16 روز بعد است. شبکه تهران نیز ما فرشته نیستیم را برای نوروز 93 تدارک دیده است که ساعت 23:15 با تکرار ساعت 19 روز بعد پخش می‌شود.

بخشی‌زاده گفت: شبکه چهار سیما با سریال خارجی به استقبال نوروز می رود و شبکه قرآن و معارف سیما هم دو مجموعه گوهر جان و مثل من، مثل تو را روانه آنتن می‌کند.

همچنین شبکه تماشا نیز در ایام نوروز سریال پایتخت 3 را تکرار می‌کند و مجموعه‌های معلم، آب پریا، زورو، مسافران، شام و آوای باران را هم به روی آنتن می‌برد.

**پخش 126 فیلم در نوروز/ 17 فیلم جدید سهم سینمای ایران

بخشی‌زاده در بخش دیگری از مراسم به فیلم‌های سینمایی تلویزیون در نوروز 93 اشاره کرد و اظهارداشت: شبکه‌های یک، دو، سه، چهار، تهران و نمایش در ایام نوروز هر روز یک فیلم حدید اعم از داخلی یا خارجی پخش خواهند کرد. همچنین حداقل 18 فیلم سینمایی انیمیشن جدید از شبکه‌های دو، تهران و پویا به مخاطبان عرضه خواهد شد.

وی با بیان اینکه همه ژانرهای سینمایی در انتخاب فیلم‌ها لحاظ شده‌اند، عنوان داشت: در این میان 28 فیلم تلویزیونی تولید شبکه‌های سیما و مرکز سیمافیلم هستند. 17 فیلم هم از سینمای ایران انتخاب شده که اسامی آنها هنوز نهایی نشده است. 45 فیلم داخلی داریک و 126 فیلم جدید خارجی که برای اولین بار پخش می‌شوند. امسال حدود 36 درصد از فیلم‌ها ایرانی هستند. حوض نقاشی، ضد گلوله، آزمایشگاه، پسرآدم، دختر حوا از جمله فیلم‌های ایرانی هستند و 12 سال بردگی نیز یکی از فیلم‌های خارجی روز و برنده اسکار است که تلویزیون آن را پخش می‌کند.

**تغییر ساعت پخش مستندهای تلویزیون

به گزارش فارس، بخشی‌زاده درباره مستندهای تلویزیون در نوروز ۹۳ نیز عنوان داشت: امسال ساعت پخش برنامه‌های مستند تغییر کرده و در ساعات پربیننده یعنی از ۱۸ تا۲۲ روانه آنتن می‌شوند. امسال حداقل ۲۷۰ مستند مختلف خارجی با موضوعات متنوع مثل حیات وحش، طبیعت،‌آفرینش، باستان شناسی، نجوم، علم و تکنولوژی، ورزشی، پزشکی و سلامت، محیط زیست، هوا و فضا و ... در حال آماده‌سازی است. شبکه قرآن و معارف هم آثاری با رویکرد دینی و مذهبی در نظر گرفته است.

وی درباره فیلم‌های شبکه نمایش نیز توضیح داد: این شبکه تلویزیونی آثاری را در قالب یک ساعت با پیکاسو، سینمای هند، سینمای کلاسیک، فیلم‌های سینمایی دنباله‌دار، مرور آثار بازیگران و ... روانه آنتن می‌کند.

مدیر شبکه دو سیما ادامه داد: همچنین شبکه سه سیما ۱۱ فیلم ایرانی را در جدول پخش خود قرار داده و فیلم‌های تلویزیونی شبکه یک سیما نیز عبارتند از به من نگو قراضه، ته خط، خسیس، به خاطر یک مشت دلار ناقابل، ماجرای دکتر سه سوت. شبکه دو نیز فیلم‌های تلویزیونی پنجره، فریادهای خاموش، آخرین زمزمه، تندباد مایا و نام و نام خانوادگی را پخش می‌کند. شبکه سه نیز همایش، چایی با بهار نارنج، عطرخوش زندگی و قالیچه سلیمان را برای پخش در نظر گرفته است. همچنین شبکه چهار نیز نگار و سودابه را پخش می‌کند و شبکه تهران فیلم‌های تلویزیونی زیر قیمت، تعطیلات، مسابقه ازداوج و لغزش را در نظر گرفته است.

**توجه ویژه به برنامه‌های معارفی

به گزارش فارس، مسئول پروژه‌های معارفی سیما درباره برنامه‌های معارفی سیما نیز گفت: در این حوزه تلاش شده که ارزش‌ها و مسائل مذهبی در نوروز از دست نرود. شبکه‌ها تدارک خوبی دیده‌اند و بعد از اذان صبح، شبکه یک سیما ترتیل قرآن را پخش می‌کند. همچنین شبکه سه ساعت ۶ صبح سخنرانی مذهبی پخش می‌کند و شبکه قرآن نیز هر روز صبح قرائت یک جزء قرآن از حرم امام رضا(ع) را به روی آنتن می‌برد. شبکه دو نیز ساعت ۷ سخنرانی مذهبی خواهد داشت. شبکه یک سیما نیز آفتاب شرقی را هر روز قبل از اذان ظهر به روی آنتن می‌برد. نیمروز نورورز، صهبای تسنیم، سمت خدا، مسابقه قرآنی فردوس، یار مهربان؛ یاد خدا، طرح شب‌های جاری و آرامش بهاری برنامه‌های دیگر تلویزیون در حوزه معارف است.

**دختران نوجوان صاحب مسابقه تلویزیونی ویژه شدند

به گزارش فارس، بخش دیگر این نشست به اعلام مسابقات نوروزی اختصاص داشت که بخشی‌زاده در این باره گفت: شبکه دو سیما با ۲ مسابقه نشان برتر و ماز به استقبال نوروز می‌رود. ماز به معنی پیچ و خم مسابقه‌ای ویژه دختران نوجوان است. شبکه سه سیما نیز با مسابقه صدا که بازخوانی تیتراژهای سریال‌هاست به استقبال نوروز می‌رود. شبکه چهار نیز مسابقه بُعد چهارم، شبکه تهران مسابقه سرزمین دانایی، شبکه قرآن مسابقه فردوس، شبکه آموزش مسابقه‌های مشاعره ستاره‌ها و قند پهلو،‌شبکه قرآن مسابقه تلفنی نوروزی، شبکه سلامت مسابقه سلامت و شبکه نسیم مسابقه لطیفستان را در جدول پخش قرار داده‌اند.

وی درباره برنامه‌های ورزشی تلویزیون نیز تصریح کرد: برنامه‌های افتخارات ورزشی، ورزش از نگاه دو، صبح نوروزی، رزم ونما، شهر ورزشی، تاریخ شهرآورد،‌صبح و سلامت و ... برنامه‌های ورزشی تلویزیون در نوروز سال آینده هستند.

**ویژه برنامه‌های سال تحویل

مدیر شبکه دو سیما در بخش دیگری از سخنانش به ویژه برنامه‌های شبکه‌های مختلف درتحویل سال اشاره کرد و گفت: شبکه یک سیما ۱۰ ساعت ویژه تحویل سال دارد که از ساعت ۲۲:۳۰ روز قبل آغاز می‌شود. شبکه دو و سه سیما نیز هرکدام ۱۰ ساعت برنامه تدارک دیده‌اند. در این میان شبکه تهران ۲۰ ساعت تدارک دیده است.

**سری جدید کلاه قرمزی در نوروز ۹۳

بخشی‌زاده در این مراسم درباره برنامه‌های ویژه کودکان در نوروز ۹۳ نیز گفت: برنامه‌های فیتیله، با ما بیا و کلاه قرمزی شاخص‌ترین برنامه‌های شبکه دو است. همچنین از شبکه تهران نیز بچه‌ها بیاین تماشا و رنگین کمان پخش خواهد شد. شبکه آموزش نیز گل آموز و نوروز و عروسک‌های ایرانی را پخش می‌کند. شبکه قرآن نیز نقطه اوج و ماجرای سحر خانم را در نظر گرفته است. ه‌های ایران و بچه‌های ایران هم از شبکه جام جم پخش می‌شوند.

وی درباره شایعات مبنی بر عدم پخش مجموعه کلاه قرمزی در نوروز ۹۳ نیز گفت: دوستان در حال حاضر کار خود را انجام می‌دهند و این شایعات سال گذشته هم وجود داشت. حتی تهیه‌کننده هم نسبت به این شایعات معترض است.

وی درباره انتشار عکس‌های کلاه قرمزی و سایر عروسک‌های این مجموعه روی لوازم التحریر و اسباب‌بازی‌ها نیز عنوان داشت: شبکه دو سیما بر اساس جدول زمانی فرجه‌ای به تهیه‌کنندگان خود دارد تا از برنامه‌های سازمانی استفاده کنند.

*ذهن مریض همه چیز را به همه چیز ربط می‌دهد

وی همچنین درباره تفاهم ایجاد شده در برنامه عموپورنگ که برخی استفاده از کلید دروغ را به کلید روحانی نسبت داده بودند، عنوان داشت: برنامه عموپورنگ در این سال‌ها نشان داده است که قصد چنین کارهایی را ندارد. ذهن مریض، همه چیز را به همه چیز ربط می‌دهد. ما معین قوای دیگر هستیم و قوای دیگر عملکرد و برنامه‌هایشان را از بستر سازمان صداوسیما به مخاطبان می‌رسانند.

- See more at: http://farsnews.com/newstext.php?nn=13921206001000#sthash.4ycNgcvw.dpuf
+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و ششم اسفند 1392ساعت 2:15 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

گاه شمار نوروزی

مردم شناسان را عقیده بر این است که محاسبه آغاز سال ، در میان قوم ها و گروههای کهن ، از دوران کشاورزی ، همراه با مرحله ای از کشت یا برداشت بوده و بدین جهت است که آغاز سال نو در بیشتر کشورها و آیین ها در نخستین روزهای پاییز ، یا زمستان و یا بهار می باشد . آغاز سال ایرانیان هرچند زمانی دستخوش تغییر گردید ولی حمزه اصفهانی در کتاب ملوک الارض و الانبیاء و ابوریحان بیرونی در آثار الباقیه گویند که آغاز سال ایرانی، از زمان خلقت انسان (یعنی ابتدای هزاره هفتم از تاریخ عالم) روز هرمز از ماه فروردین بود. وقتی که آفتاب در نصف النهار ، در نقطه اعتدال ربیعی بود، و طالع سرطان بود.

همزمان با پادشاهی خشایارشا ، به گمان زیاد مغانی که از شکل دینی زرتشتی منتشر در شرق ایران الهام گرفته بودند، نوعی جنبش مذهبی راه انداختند که طی آن ، مذاهب اصلی رایج و غایب در ایران گرد هم آمدند و به ارایه یک گاهشماری التقاطی موفق شدند . در این ترکیب ، ماه سی روز تعیین شد، هرروز به نام ایزد یا خدایی نامور شد و در نام های دوازده ماه سال نیز، نام های امشاسپندان و میهن فرشتگان گنجانیده شدند. گمان می رود که از این راه بود که جشن سال نو در اعتدال ربیعی و آغاز بهار به غرب ایران راه یافته و همچون میترگان (مهرگان) آیین ها و آداب و رسوم معمول را به خود جذب کرده باشد.

تقویم ایرانیان کهن که ریشه در اوستا دارد ، بسیار ساده بود : به هر یک از روزهای سی گانه ماه ، یک نام داده بودند و در ماه دیگر دوباره از نخستین نام ، روزها را تا پایان سی روز تکرارمی کردند . در نتیجه سال ایرانی 360 روز یعنی 12 ماه سی روزه بود که برای نزدیک شدنش به سال خورشیدی حقیقی 5 روز بر آن می افزودند. ولی این سال هم حقیقی نبود، زیرا سال حقیقی 5 ساعت و چهل و هشت دقیقه و 45 ثانیه از 365 روز بیشتر است . در آن روزگاران ، هر روز زرتشتیان ، نامی مقدس داشت و نمی شد ترتیب روزها و به دنبال آن ، ترتیب نام ها را بهم زد . به همین سبب ، به جای اینکه مثل زمان ما هرچهارسال یکبار یک روز را به عنوان کبیسه بر سال بیفزایند، هر صد و بیست سال ، یک ماه بر سال می افزودند و در آن ماه سیزدهم مالیات ها بخشوده می شد.

در دوران ملک شاه سلجوقی در سال 467 هجری، اصلاحیه ای به دست حکیم عمر خیام نیشابوری ، ریاضی دان و شاعر به نام ایرانی ، انجام شد و تقویم پارسی نام گرفت و در آن ، نوروز در اول " برگ " (یا برج) حمل آغاز بهار قرار گرفت. نوروز معروف دیگری نیز از این زمان در کتاب ها یاد شده اند که از جمله آنان به نوروز جمشیدی ، نوروز معتضدی ، نوروز عضدی، و نوروز جلالی می توان اشاره کرد .

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و ششم اسفند 1392ساعت 2:2 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

سفره نوروزی

نارنج

مانند زمین گرد است و در ظر ف آب همراه با دانه های اسپند جای دارد .

کاسه آب

کاسه ای از آب که نارنجی در آن غوطه ور است (به نشانه ی زمین در فضا )

شیرینی ایرانی (باقلوا و نان نخودچی )

شیرینی نمادی است از زایش و تولد و بالندگی و برکت


انار

زیباترین و بهترین تصویر زایش است . پردانگی انار نشان از آب و برکت و باروری است .

نان

نمادی از برکت است . در دوره ساسانیان ، گرده نان هایی به اندازه ی یک کف دست می پختند و بر سرخوان نوروزی می گذاشتند .

کوزه آب

کوزه ی آب تزیین شده ، که توسط دختران و نوجوان از چشمه سارها پر شده بود ، بر سر خوان نهاده می شد . امروزه ، جای این کوزه را ، تنگ های کوچک گرفته است .

اسپند

از کلمه سپند به معنی پاکی است . از زمان گذشته در ایران مقدس بوده و در مراسم های نیایشی کار برد داشته است .برای سفره هفت سین جهت زیبایی بیشتر آنها را به رنگ های مختلف در می آوردند.

آجیل

نمادی است از زایش و تولد و بالندگی و برکت

آجیل به مخلوطی از خشکبار گفته می شود که بنابر بر سلایق و مدل های گوناگون ترکیبات آن فرق می کند .

جایگاه در فرهگ سنتی و باستانی :

آجیل از دیر باز به یکی از نمادهای فرهنگ ایرانی بدل گشته است به صورتی که برخی از مراسم سنتی ایرانیان (مانند نوروز و یلدا ) تن ها با حضور آجیل مفهوم خود را پیدا می کنند .

جایگاه در فرهنگ مذهبی :

امروزه جایگاه آجیل میان ایرانیان از حضور در مراسم جشن و شادی فراتر رفته است و به بخشی از اعتقادات مذهبی آن ها نیز وارد شده است . در بسیاری از مراسم مذهبی از نوعی آجیل ، موسوم به آجیل مشکل گشا استفاده می شود که برخی بر این باورند که می تواند آن ها را دررفع مشکلاتشان یاری کند .

انواع وخواص کلی :

آجیل ها انواع بسیار گوناگونی دارند که نمیتوان برای تمامی آنها اسم انتخاب کرد برخی اسامی هم که برای آجیل ها انتخاب می شود از دو شیوه نام گذاری پیروی می کند . شیوه اول که نام آجیل را بر اساس کاربرد آن انتخاب می کند ( برای مثال آجیل مشکل گشا ) .

شیوه دوم نام آجیل را براساس ترکیبات و اجزای آن انتخاب می کند . ( مانند آجیل شور )

هرکدام از انواع آجیل ها دارای خواص بی شماری می باشند . دارای چربی های اشباع شده گیاهی بوده که کلسترول خون را پایین آورده و از بروز حملات قلبی جلوگیری می کنند .

بیشتر آنها دارای پروتئین می باشند . نوع پروتئینی که در آجیل ها یافت می شود " آرجینی " نام دارد . این ماده یکی از پیش نیازهای تولید اکسید نیتریک است که به سلامت رگ های خونی و کاهش فشار خون کمک می کند .

در آخر باید اضافه کرد که اغلب انواع آجیل ها منبع مناسبی از ویتامین و فیبر میباشند و باعث می شوند که عملکرد بدن شما روان و بدون مشکل شود .

انواع آجیل :

بادام زمینی

منبع غنی پروتئین می باشد (20 تا 30 درصد از آن از پروتئین تشکیل شده است ) حاوی انواع ویتامینها بویژه گروه ویتامینهای " ب" ، پتاسیم و نیاسین ( اسید نیکو تینیک ) می باشند .

ویتامین های که در بادام زمینی وجود دارند سلامت پوست مو و ماهیچه ها راتضمین می کند . پتاسیم موجود در آن در آب بدن را تنظیم می کند و متابولیسم بدن را در حد نرمال نگه داشته و از گرفتگی عظلات در زمان انجام ورزشهای سنگین جلوگیری می کند .

85% از کل چربی بادام زمینی اشباع نشده است و 50 % از این چربی ها اشباع نشده می باشد که خون را از کلسترول بد ( لیپو پروتیئن های کم تراکم ) پاک می کنند ، شریان های خونی را باز می کند و خطر حمله قلبی را پایین می آورد .

بادام

بادام نه تن ها دارای مواد فیبردار و پروتئین می باشد بلکه حاوی کلسیم نیز می باشد لاکتوزهایی که برای بدن مفید بوده و اغلب در شیر وجود دارند در بادام نیز یافت می شوند. همچنین حاوی ویتامین " ای " نیز می باشد. کلسیم موجود در بادام شبانه روز کمک می کند که استخوان ها و دندان های سالم و همچنین در برخی موارد از ابتلا به سرطان روده و پروستات نیز جلوگیری می کند و آنتی اکسیدان هایی که در بادام وجود دارند از تخریب دیوارهای سلولی که یکی از دلایل بروز اصلی سرطان می باشد ، جلوگیری می کنند. آنها همچنین دارای خواص بیشماری برای سلامت قلب می باشند . تاثیر بادام در پایین آوردن کلسترول خون از بادام زمینی هم بیشتر است . 70% از کلیه چربی که در بادام وجود دارد از انواع چربی های اشباع نشده است که منجر به تسویه شریان های قلب می شود .

پسته

پسته به خانواده کاشو تعلق دارد و مانند سایر انواع آجیل ها فاقد کلسترول می باشد . علاوه براین آرد آن برای درست کردن بستنی های خوشمزه کاربرد زیادی دارد . سرشار از خواص غذایی است : 30 گرم از آن ( در حدود 45 عدد ) شامل بیش از 10 % از خواص لبنیات مصرفی در طول روز ، منیزیم ، مس ، فسفر و ویتامین خانواده های "ب" می باشند .

پسته فاقد کلسترول بوده و در عوض دارای چربی های اشباع نشده میباشد که مانند سایر آجیل ها در حفظ سلامت قلب کمک می کند . مس ، منیزیم ، و ویتامین های " ب" موجود در آن عملکرد سیستم ایمنی بدن را افزایش داده و بدن را در حال تناسب نگه می دارند .

گردو :

گردو یکی از انواع آجیل ها یم باشد که بیشترین فایده را برای قلب دارد .نه تن ها فاقد چربی های اشباع شده می باشند بلکه حاوی امگا 3 نیز میباشند .یک مشت گردو ، دارای امگا 3 بیشتری نسبت به 30 گرم ماهی قزل آلا دراد .

امگا3 موجود در گردو از ابتلا به بیماری های قلبی جلوگیری کرده و لخته های خونی موجود در شریان های قلب را از بین می برد واز آرتروز و افسردگی جلوگیری می کند.

فندق

فندق میوه ای شبیه به بلوط می باشد و با اینکه بسیار کوچک است منبع مناسبی از مواد غذایی و به ویژه ویتامین "ای " و سلنیم می باشد . سلنیم مانع پیری زودرس و فرسایش بافت ها می شود و ویتامین " ای " نیز در تولید گلبول های سفید و قرمز خون موثر است.

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و ششم اسفند 1392ساعت 2:1 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

نوروز در اشعار میهن

فردوسی

چو آن کارهای وی آمد به جای ز جای مهی بر تر آورد پای

به فر کیانی یکی سخت ساخت چه مایه بدو گوهر اندر نشناخت

که چون خواستی دیو برداشتی ز هامون به گردون برافراشتی

چو خورشید تابان میان هوا نشسته برو شاه فرمانروا

جهان انجمن شد بر تخت اوی از آن بر شده فرۀ بخت اوی

به جمشید بر، گوهر افشاندند مر آن روز را روز نو خواندند

سر سال نو، هرمز فروردین برآسود از رنج تن، دل ز کین

به نوروز نو، شاه گیتی فروز بر آن تخت بنشست فیروز روز

بزرگان به شادی بیاراستند می و رود و رامشگران خواستند

چنین جشن فرخ از آن روزگار بمانده از آن خسروان یادگار


حافظ :
ز کوی یــــار مــی‌آید نسیــم باد نوروزی از این باد ار مدد خواهی چراغ دل برافروزی
چو گل گر خرده‌ای داری خدا را صرف عشرت کن که قارون را غلطهــا داد سودای زرانــدوزی
ز جام گل دگر بلبل چنــان مست می لــعلست که زد بر چـــرخ فیروزه صفیر تخـــت فیروزی
به صحرا رو که از دامن غبــار غم بیفشانی به گلزار آی کــز بلبل غزل گفــتن بیامـوزی

سعدی شیرازی:

برآمد باد صبح و بوی نوروز به کام دوستان و بخت پیروز
مبارک بادت این سال و همه سال همایون بادت این روز و همه روز

ملک الشعرا بهار:

رسید موکب نوروز و چشم فتنه غنود درود باد بر این موکب خجسته، درود
به هرکه درنگری، شادیی پزد در دل به هرچه برگذری، اندُهی کند بدرود


فرخی :

ز باغ ای باغبان ما را همی بــوی بهـار آید کلید باغ ما را ده که فردامان به کار آید
کلید بـاغ را فردا هـــزاران خواستار آید تو لختی صبر کن چندان که قمری بر چنـار آید
چو اندر بـاغ تو بلبـل به دیـدار بهار آید ترا مهمان ناخوانده به روزی صد هـزار آید
کنون گر گلبنی را پنج شش گل در شـمار آید چنان‌دانـی که هرکس را همی زو بـوی یار آید
بهـار امســال پندار همی خوشـتر ز پــار آید وزین خوشتر شود فردا که خسرو از شکـار اید
بدین شـایستگی جشنـی بدیــن بایستگی روزی ملک را در جهان هر روز جشنی داد و نوروزی

منوچهری :

آمـد نوروز هـــم از بامـــداد آمدنــش فرخ و فرخنـــده باد
باز جهان خرم و خـوب ایســـتاد مرز زمستــان و بهاران بــزاد
ز ابر سیـــه روی سمن بــوی داد گیتـی گـردید چـو دارالقـرار


بوالفرج رونی :

جشن فرخنده فروردین است روز بازار گــل و نسرین است
آب چون آتش عود افروزست باد چون خاک عبیر آگیـن است
باغ پیراسته گلزار بهشـت گلبن آراسـته حورالــعین است

مسعود سعد سلمان :

رسید عید و من از روی حور دلبر دور چگونـــه باشــم بی روی آن بهــشتی حور
رسید عید همـایـون شها به خدمـت تو نهاده پیـش تو هدیه نشاط لهو و ســرور
برسم عیـد شهـــا باده مـروق نـوش به لحن بربط و چنگ و چغانه و طنبور



جمال‌الدین عبدالرزاق :
اینـک اینک نوبهـار آورد بیــرون لشکری هریکی چون نوعروســی در دگرگـون زیوری
گر تماشا می‌کـنی برخیز کاندر بــاغ هست با چون مشاطــه‌ای و باغ چون لعبـت گری
عرض لشکر می‌دهد نوروز و ابرش عارض است وز گل و نرگس مراد را چون ستاره لشکری



هاتف :
نسیم صبح عنبـر بیز شد بر توده غبـرا زمین سبز نسرین خیز شد چون گنبد خضرا
ز فیض ابر آزادی زمین مرده شـده زنده ز لطف بــاد نوروزی جهان پیر شد برنا
بگرد سـرو گــرم پرفشانی قمــری نالان به پای گل به کار جان سپاری بلبل شیدا...
همایون روز نوروز است امروز و بیفروزی بر اورنـگ خلافت کرده شاه لافتـی مـاوی

قاآنی :

رساند باد صبـا مـــژده بهار امـــروز ز توبه توبه نمودم هزار بـار امـروز
هوا بســاط زمــرد فکنـــد در صحــرا بیا که وقت نشاطست و روز کار امروز
سحـاب بر سـر اطفــال بوستان بـــارد به جای قطره همی در شاهوار امـــروز
رسد به گوش دل این مژده‌ام ز هاتف غیب که گشت شیر خداوند شهـــریار امروز

خواجوی کرمانی:

خیمة نوروز بر صحرا زدند چارطاق لعل بر خضرا زدند
لاله را بنگر که گویی عرشیان کرسی از یاقوت برمینا زدند

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و ششم اسفند 1392ساعت 2:0 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

حاجی دوست داشتنی نوروز

حاجی فیروز

میر نوروزی

سخن در پرده میگویم ، چو گل از غنچه بیرون آی

که بیش از پنج روزی نیست حکم میرنوروزی

درزمان های پیشین ، به هنگام نوروز دلقکی را برای مدت 5 روز (پنج روزه ی پایان سال ، که در شمار روز وماه و کار نبود ) به جای شاه ، امیر یا حاکم می نشانیدند و به او "امیر نوروزی " می گفتند . او در آن مدت کوتاه از همه ی اختیارات شاه یا امیر برخوردار بود . از این رو ، این دلقک با استفاده از قدرت کوتاه مدت ، حکم به گرفتن جریمه ، زندانی کردن بزهکاران ، ضبط دارایی ستمگران و کارهایی این چنینی می کرد . پس از سپری شدن پنج روز میر نورزوی را برخری سوار می کردند و هر کس کشیده ای بر سر و روی او وارد می آورد .

ابوریحانی بیرونی نیز در کتاب التفهیم ، نقل می کند که :

" به روزگاران خسروان ( پادشاهان ساسانی ) به نخستین روز بهار از بهر " فال " مردی بیامدی کوسه ، برخری می نشست و کلاغی به دست می گرفت و با بادبزن خود را باد میزد و زمستان را وداع می کرد و ازمردم چیزی می طلبید . به زبان ما به شیراز همین کرده اند . اگر او را پس از آن« می دیدند ، سیلی می خورد . "

مراسم مربوط به " میرنوروزی " پیشینه ای دراز دارد . نشانه های آن را در نوشته های پیش از ورود اسلام نیز می توان یافت . از این مراسم . داستان های شیوایی از زمان شاه عباس صفوی نیز نقل می کند .

حافظ از این شخص به عنوان " میرنوروزی "یاد کرده و دوران حکومتش را " بیش از پنج روز " نمی داند .

مسعودی در این باره می نویسد :

" ... پنج روز آخر آن فرودگاه است ، که روز اول آن در عراق و ایران کوسه ای بر استر خود سوار شود ( و این جز در عراق و دیار عجم رسم نیست و اهل شام و جزیره و مصر و یمن آن را ندانند ) ، وتا چند روز و سیر و گوشت چاق و دیگر غذاهای گرم و نوشیدنی های گرما و سرما به او بخورانند بنوشانند و چنان وانمود کند که سرما را بیرون می کند و آب سرد بر او ریزند و احساس رنج نکند ، و به فارسی بانگ زند ؛ گرما ، گرما و این هنگام عید عجیمان است که در اثنای آن طرب کنند و شاد باشند .

علامه محمد قزوینی درباره میرنوروزی شرحی آورده است ،

" ... یکی از دوستان موثق نگارند ه ، از اطبای مشهور که سابق در خراسان مقیم بوده اند ، در جواب استفسار من از ایشان در این موضوع ، مکتوب ذیل را به اینجانب مرقوم داشته اند که عینا درج می شود :

در بهار 1302 هجری شمسی برای معالجه بیماری به بجنورد رفته بودم . از اول فروردین تا چهاردهم فروردین در آنجا بودم ، در دهم فروردین دیدم جماعت کثیری ، سواره وپیاده می گذرند ، که یکی از آن ها با لباس فاخر ، بر اسب رشیدی نشسته ، چتری بر سر افراشته بود . جماعتی هم سوار در جلو و عقب او روان بودند یک دسته هم پیاده به عنوان شاطر و فراش که بعضی چوبی در دست داشتند ، دررکاب او یعنی پیشایش و در جنبین و درعقب او روان بودند ، چند نفر هم چوب های بلند در دست داشتند که بر سر هر چوبی سر حیوانی از قبیل گاو یا گوسفند بود ، یعنی استخوان جمجمه حیوانی و این رمز از آن بود که امیر از جنگی فاتحانه برگشته و سرهای دشمنان رابا خود می آورد. دنبال این جماعت ، انبوه کثیری از مردم متفرقه ، بزرگ و خرد ، روان بودند و هیاهوی بسیار داشتند. تحقیق کردم ، گفتند که در نوروز یک نفر امیر می شود ، که تاسیزده عید ، امیر و حکمفرمای شهر است ، به اعیان و اعزه شهر حوله نقد و جنس می دهد ، که همه کم یا زیاد تقدیم می کنند . به این طریق که مثلا حکمی می نویسد برای فلان متعین : که شما باید صد هزار تومان تسلیم صندوق خانه کنید ، البته مفهوم این است که صد تومان باید بدهند . البته این صد تومان را کم و زیاد می کردند ، ولی در هر حال چیزی گفته می شد ، غالب اعیان به رغبت و رضا چیزی می دادند . زیرا ، جزو عادات عید نوروز به فال نیک می گرفتند . ازجمله به ایلخانی هم مبلغی حواله می دادند که می پرداخت . بعد از تمام شدن سیزده عید دوره ی امارت او بر سر می آید ، و گویا در یک خاندان این شغل ارثی بود " .

بی گمان امروز ، کسانی را که در روز های نخست فروردین ، با لباسهای قرمز رنگ و صورت سیاه شده در کوچه و گذر و خیابان می بینیم که با دایره زدن و خواندن و رقصیدن مردم را سرگرم می کنند و پولی می گیرند ، بازمانده ی شوخی ها و سرگرمی های انتخاب " میرنوروزی " و " حاکم پنج روزه " است که تن ها در روزهای جشن نوروزی دیده می شوند ، نه در وقت و جشنی دیگر و آنان خود در شعرهایی که می خوانند ، می گویند :

حاجی فیروزه ، عید نوروزه ، سالی چند روزه "

میر نوروزی هم از دیگر نسخه های بابا نوروز است و کارکرد های یکسانی داشته است اما تفاوتی هایی اندک در گذر زمان و در نواحی گوناگون بدیهی است . برای نمونه ، تاریخ نامه های سده های میانه از پادشاهی یکروزه او به هنگام جشن نوروز یاد کرده اند که بی تردیدگونه ای نمایش آمیز بوده و آنچنان که برخی تصور کرده اند ، به هیچ وجه قدرت اجرایی نداشته است .


مراسم میرنوروزی در کردستان

از سنت های معمول در کردستان ، مراسم مربوط به " میر نوروزی " است که در گذشته با تفصیل وتشریفات زیاد برگزار می شده و هم اکنون نیز در مهاباد برپا می شود ، به این ترتیب که :

در اولین چهارشنبه سال نو ، مردم از میان خود یک نفر را به "امیری " بر می گزینند و به او نام " میرنوروزی " یا " امیر بهاری" می دهند ، او در این روز به هنگام طلوع آفتاب بر تخت می نشیند . سپس مرد کوپال سیمین ، در پیشگاه امیر بهاری تعظیم می کند تا افراد تشکیلات را معرفی کند که عبارتند از :

-کهن وزیر ، که میان پیران شوخ و بذله گو انتخاب می شود .

- وزیر دست راست که احکام منطقی صادر می کند .

- وزیر دست چپ که فرمانهای مسخره می دهد .

- میرزا که با سواد است و سمت دبیری دارد .

- فراشان و خدمتگزاران .

- خنجر زنان یا جلادان که لباسهای سرخ می پوشند .

- ساززن ها که معمولا تعدادشان به 25 نفر می رسد .

- آوازخوان ها و سرود خوانان که گاهی دسته جمعی و گاهی نوبتی و بعضی به صورت مشاعره آواز می خوانند .

البته در روستاهای کردنشین شمال خراسان نیز مراسم " میرنوروزی همراه با رقص و پایکوبی و دستوراتی که بیشتر درباره ازدواج پسران و دختران است انجام می شود .

حاجی فیروز

حاجی فیروزشخصی سرگرم کننده است که در روزهای نزدیک به نوروز در کوچه ها و خیابان های ایران ظاهر می شود .

حاجی فیروز ها با چهره سیاه کرده و لباسی به رنگ قرمز همراه با کلاه دو کی شکل قرمز ، دایره و دنبکی به دست می گیرند ، به خیابان می آیند و به رقص و شیرین کاری و خواندن شعرهای ضربی به رقص می پردازند. و از مردم پول می گیرند .

حاجی فیروز چیست ؟

خاستگاه جشن ها و آیین های ایرانی ، پیوندی ژرف و شگرف با پدیده های کیهانی و هستی شناسانه و همچنین با ویژگی های اقلیمی و زیست بومی دارد . اما روش برگزاری این آیین ها درفرهنگ ایرانی ، بیشتر از دیگران با واقعیت ها نزدیکی دارد و رمزینه های موجود در آن به یکپارچگی به دنیای نیروهای مینوی و ایزدان پیوند نمی خورد . به دیگر سخن در بارورهای ایرانی (برخلاف باورهای یونان و میان رودان ) دسترسی به جهان ایزدان برای مردمان امکان ناپذیر است. آسمان و نیروهای آن ممکن است تاثیری برفرایند های زمینی داشته باشند اما زمین و باشندگان آن کمترین دخالتی در حوزه توانایی های ایزدان ندارند .

در باورهای کهن سامی و میانرودان پیش آریایی و نیز یونان عصر کلاسیک ، خدایان گاه مظهر خشم و خشونت و آدم ربایی و تجاوز و خشکسالی و ترس هستند : اما در فرهنگ ایرانی ، پروردگار و ایزدگان ،همیشه و هموار مظهر نیکی و خیر خواهی برای مردمان و و باشندگان روی زمین هستند و " سرای سپند " که جایگاه مینویان دانسته می شود ،سرایی است که در آنجا تن ها " نور و سرود " وجود دارد . از این رو است که مرگ در باور های ایرانی کهن ، نه تنها پدیده ای غمناک دانسته نمی شده ، که گاه موجب سرور و شادمانی هم می شده است .

از همین رو ، نوروز نیز آغاز بهار هستی زمینی و نمادی از اغاز آفرینش و زایش دوباره ان است .

درباره حاجی فیروز و پیام نوروزی او که از دیر باز در سراسر ایران زمین به گونه های مختلف رواج داشته و دارد . در نواحی گوناگون او را با نام های متفاوتی می شناسند :

در خراسان و بخش هایی از افغانستان "بی بی نوروزک " در خمین و اراک " ننه نوروز " در کرانه های خلیج فارس " ماه نوروز " در گیلان " پیر بابا " و " آروس / عروس گلی " ، در آذربایجان " نه نه مریم " در تاجیکستان و بخارا و دیگر وادی های ماوراالنهر " ماما مروسه " و نام های مشهور دیگری همچون بابا نوروز و عمو نوروز .

شیوه اجرای نمایش ها در نواحی گوناگون ، زمان مراسم و حتی ترانه هایی که سروده می شود ، گاه با یکدیگر متفاوت هستند و این تفاوت ها ناشی از ویژگی های خاص ها ناحیه است . در آسیای میانه و در آخرین شب سال ، " مامای مروسه " را می کشند " و بانوی خانه ، خوراکی هایی همچو ن سمنک (سمنو ) را درآوند هایی بسیار تمیز و آراسته ، بر دستر خوانی (سفره ای ) می گذارد تا شب هنگام او به آن ها برکت دهد و بچشد و ببوسد پیش از آمدن مامی مروسه ، مراسم " گل گردانی " یا " گل نوروزی " برگزار می شود و در این مراسم گروهی از مردم ، نخستین گل های روییده در صحرا را می چینند و همراه باشادی وآواز در کوچه ها می گردانند ، این آیین با تفاوت هایی در گیلان و کوهپایه های تالش نیز برگزار می شود . در آنجا " آروس گلی " و " پیر بابا " با دسته های گل و پوشیدن پوشاک سرخ و کلاه بوقی به ترانه سرایی و دایره زنی و کارهای خنده آور می پردازند . در هزاره جات افغانستان و در دامنه های کوه بابا، نیز " بی بی نوروز " با پوشش خنده دار و آواز خوانی به شاد کردن مردم می پردازند . (حاجی فیروز بیشتر از همه جا ، شبیه این دو نمونه اخیر است ) .

حاجی فیروز ،شکل دگرگون شده ننه نوروز یا بابانوروز است . گونه اصلی آن که در نواحی مختلف ، روایی دارد ، بی گمان آیینی بسیار کهن برای آورنده پیام نوروزی و آورنده نوید سالی نیک است .

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و ششم اسفند 1392ساعت 1:59 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

هفت سین

هفت سين

در مناطقی که سفره هفت سین رسم است ، نمونه ای از هفت چیز می نهند که نامشان با حرف سین شروع شود چون :

سیب ، سرکه ، سیر ، سماق ، سنجد ، سبزی ، سبزه ، سمنو ، سپند ، سنبل ، سوهان ، سنگک ، سیاه دانه ، و سکه ، (سیب ، سمنو ،سیر ، سنجد ،سکه ، سبزه و سماق بانیت هفت سین خوشبختی سعادت ،سیادت ،سلامت ، سپیدروزی ، سرافرازی ، سخاوت و سربلندی )

بعضی نیز هفت سین را دراصل هفت شین می دانند.پیروان آیین زرتشت در کنار هفت سین ،سفره ی هفت شین نیز پهن می کنند آویش و سنجد و اسپند هم ، که پای ثابت همه ی آیین های مذهبی آنهاست . در چهارگوشه سفره شین دیده می شود .

گروهی نیز براین گمانند که ابتدا هفت چین بوده است ، یعنی هفت نوع چیدنی از درخت ، که بعدها به هفت سین تغییر یافته است .

عدد هفت یکی از عددهای ورجاوند و گزیده شده در فرهنگ ایرانی است . هفت سین سفره ای است که ایرانیان هنگام نوروز می آرایند . این هفت قلم " سین " می توانند هرچیزی با آوای آغازین " سین باشند (نمادی از "سپنتا"وپاکی ) . ولی معمولا در این سفره هفت خوراکی که نماد مزه های گوناگون هستند چیده می شود . نام آنها چنین است :

- سیر

- سنجد

- سمنو

- سیب

- سماق

- سرکه

- سبزه

که هفتمین نماد (سبزه ) بیش تر نماد سبزی و خرمی و یادآوری فرارسیدن بهار است تا شناسای یک مزه . در کنار این هفت نماد خوراکی ، نماد های دیگر نیز در این سفره جای داده می شود .

هرچند که سفره ی هفت سین باید به هرحال هفت جزء که با آوای "سین " آغاز می شوند چیده شود ، ولی برای زینت و چیدمان دلپذیر تر سفره ی هفت سین ، تقریبا همه خانواده های ایرانی اجزاء دیگری هم درسفره می چینند و در آرایش و رنگ آمیزی سفره شان نهایت خوش سلیقگی را اعمال می کنند .

آیینه و قرآن در کنار هم از اجزایی است که تقریبا درهر سفره ی هفت سینی چیده می شود . برخی براین باورند که سکه که نماد "دارایی " و آب که نماد "پاکی و روشنایی " است بهتر است در کنار هم قرار گیرند و سکه را درون ظرفی از آب سرسفره می گذارند . سمنو و سنجد نیز گاهی به عنوان یکی از اعضای سفره به کار می روند .

به طور کلی دیگر اقلامی که سفره ی هفت سین را مزین می کنند عبارتند از :

آینه ،شمعدان، ماهی سرخ ، نارنج ، تخم مرغ رنگی ، کاسه آب ، انار ، نان ، شیرینی ایرانی ( باقلوا و نان نخودچی )، کوزه ی آب ، اسپند ، آجیل ، شکلات (نقل ) ، گلاب ، گل نرگس ، دیوان حافظ

یاشاهنامه ، میوه و ...

هفت سین سلامتی

فرهنگ کهن ایرانی گره خورده با شکر دائم نعمت های خداوندی در فصل های مختلف سال است . دانش سرشار مردمان ایران زمین ازآنچه می خورند و می آشامند وشناخت زیبایی های فصل ها ، رنگ ها ، ومحصولات آن در جشن های جاودانه ایرانیان در فصول مختلف متجلی است .

با نگاهی کوتاه به محتویات مواد غذایی اصلی سفره ی عید می توان با اطمینان بیان کرد که اکثر مواد غذایی مورد استفاده سرشار از مواد معدنی و ویتامین هایی است که ضمن تقویت سیستم دفاعی بدن ، جسم انسان رادربلند مدت در مقابل خطرات ابتلا به بیماری های سخت و مزمن مانند سرطان و بیماری های قلبی - عروقی محافظت می کند .

شب یلدا ، سفره ی سین و ... به ما می آموزند که چنین الگوی غذای رادر طول سال و به مناسبت های مختلف داشته باشیم و در برنامه روزانه خود بگنجانیم . همان طور که گذشتگان ما به مناسبت های مختلف جشن می گرفتند و ازنعمت های بی شمار الهی استفاده می کردند .

هفت سین شامل 6 سین غذایی است که هر کدام می تواند سمبل سلامتی و طول عمر و زندگانی باشد .

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و ششم اسفند 1392ساعت 1:58 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

نوروز در قزاقستان

نوروز قدیمی ترین جشن قزاق ها به شمار می رود . از زمان های کهن اغلب مردم دنیا نوروز را جشن می گرفتند .

از نظر علم نجوم کوچ نشینی ها سال را به شش ماه تابستان و شش ماه زمستان تقسیم می کردند . ماهنوز اصطلاحاتی مثل " در طول شش ماه زمستان " و " در طول شش ماه تابستان " بیاری به کار می بریم . در تابستان تمامی موجودات شادمان می شوند و قزاق ها این شش ماه را " خوب " می نامند . در زمستان همه جا سرد و همراه با برف و سرما می شود و قزاق ها آن شش ماهه را " بد " می نامند . درگذشته " خوب" و " بد" به صورت انسان تصور می شد . خوب و بد همیشه با هم مبارزه می کردند . شواهدی از این جریان در " اوستا " که یکی از قدیمی ترین کتاب ها است و همچنین دیوان " لغت الترک " کاشغری که دایره المعارف قرن یازدهم است ، دیده می شود . درخصوص مبارزه خوب و بدافسانه های تعددی وجود دراد . درایران خوبی را " اخورا مزدا " و بدی را " اهرمین " می گویند . در بین قزاق ها خوبی را " کیه " و بدی را " کسیر " می نامند و زمستان " و تابستان "تابسقان " می گویند .

قزاق ها هر سه ماه را به سی روز تقسیم می کرد و هر سال دوازده ماه داشت . به پنج باقی مانده ازسال" بد " گفته می شد و " پنچ روز خوبی و بدی با هم مبارزه می کنند . برای همین " ولی آرا " یعنی مرگ یا وفات نامیده می شد . براساس این عقیده قزاق ها در پنج روز گفته شده جشن نمیگرند ، ازدواج نمیکنند ، میهمانی نمی روند و مسافرت نمی کنند . حتی ریش سفید های محله یا روست ب هسگ اجازه پارس کردن نمی دهند .

به گفته دانشمندان جشن نوروز بر اساس نظریه ثنویت یعنی خوب و بد ، زمستان و تابستان ، سرد و گرم به وجود آمده است .

درنوروز و شب توازن می یابد ، گوسفند ها ، گاو ها و اسب ها می زایند .مردم شیر و ماست می خورند وهمه مخلوقات شاد می شوند . قزاق ها این روزرا " روز بزرگان ، روز اکبر) می گویند ، نوروز درتقویم گریگوری قدیم برابر با پنج مارس و با تقویم جدید 21 و 22 مارس می شود .

کلمه نوروز از کلمه فارسی " نو " و " روز " به معنی روز نو تشکیل شده است .

در زبانی قزاقی کلمه نوروز سه کاربرد دارد :

1- نوروز به معنی سال نو است .

2- ماه مارس برابربا نام یا ماه قزاقی است که نوروز می باشد .

3- غذای مخصوصی به نام " نوروز کوجه " یعنی سوپ نوروز است .

تااوایل تشکیل شوروی ، قزاق ها نوروز را جشن می گرفتند اما از سال 1926 حکومت مانع آن شد مخالفان دین اضهار کردند این جشن یک جشن دینی و قدیمی است . به این ترتیب قزاق ها نتوانستند نوروز را برگزار کنند . بعد از جریان تحولات در شوروی مجددا " پس از 62 سال قزاق ها در سال 1988 توانستند نوروز را جشن بگیرند . قزاق ها نوروز را سال نو می گیویند . مردمان قزاق درباره نوروز اعتقادات گوناگونی دارند " مثلا " می گویند نوروز روزی است که نور خدا به زمین می آید" همچنین " روزی است که حضرت خضرپیامبر می آید و یا " روزی است که سنگ آبی سمرقند آب می شود " .

چگونگی برپایی جشن نوروز توسط قزاق ها

یک روز پیش از نوروز خانه و در بار را تمیز می کنند و دو عدد شمع روشن کرده بر روی میز می گذراند چون معتقد بودند خضر پیامبر شب نورزبه خانه ها می آید ، اگر خانه تمیز به خانه ها می آید ، اگر خانه تمیز و پاکیزه باشد خضر پیامبر به آن خانه مال و برکت می دهد .

اگر خانه کثیف باشد از آن خانه می گریزد . دو شمع روشن نیز به نظریه ثنویت مربوط می شود . به ترتیب که اگر از آغاز سال با پاکیزگی شروع تا پایان سال همواره ادامه خواهد یافت . در این روز همه ظرف ها را باشیرینی پر می کنند و روی میز شیر و ماست می گذراند که سمبل سفیدی است .

روز نوروز برای قزاق روز برکت محسوب می شد . اگر در این روز برف و باران ببارد ، نور خدا قلمداد می شود و مطمئن هستند که این سال پربرکت خواهد بود . برف باریده شده در روز نوروز را " برف پنبه ای " می گویند . اگر در ایون روز کودکی متولد نام او را " نوروزی بای " نوروز بای : ، " نوروز بیک "، " میرام گل" میگذارند . درنوروز همه افراد لباس تمیز ونو می پوشند ، با دیدار از همدیگر روز آغاز می کنند و به میهمانی می روند . در ادیدار با همدیگر این شعر را می خوانند :

سال نو مبارک است

عمر تو طولانی باشد

این روز برکت می اورد

سپس رو بوسی می کنند و زن ها را درآغوش می گیرند .

غذای مخصوص نوروز " گوجه " یعنی سوپ نوروز است که از گوشت کهنه زمستانی ، کله گوسفند ، شی، کشک ، گندم ، پیاز و هویچ فراهم می شود . هر خانه از سفیدی ( محصولات لبنی ) سبزی ( میوه و تره بار ) و سرخی ( غذایی که از گوشت حاضر شده ) پر می شود ، طبق آداب و رسوم کله گوسفند را پیرمردها و "نوروز کوجه " را جوانان تا آخرین قاشق می خورند . برای اعضای خانه که مسافر هستند از " نوروز کوجه " سهمی می گزارند که " سیباغا" گفته می شود . پیرمردها در پایان صرف غذا دعا کرده و جوانان از صاحب خانه تشکر می کنند . خوردن کله گوسفند و گوشت کهنه به معنی وداع با زمستان است . سفیدی (محصولات لبنی ) در سفره به معنی دیدار با تابستان محسوب می شود . می گویند اگر کسی "نوروز کوجه " را سیر بخورد تمام سال گرسنه نخواهد بود . روز نوروز مردها زودتر از خواب بیدار می شوند و طلوع افتاب را میبینند اولین کسی که طلوع راببینند به خانه او برکت و نور خدا می آید . مردان صبح بیل به دست گرفته و به باع می روند تا درخت و گل بکارند ، زیرا ضرب المثلی در بین مردم قزاق وجود دارد که می گویند : اگر یک درخت قطع کردی ، بجایش ده درخت بنشان ، زن ها شیر، کشک و گوشت پخته تهیه می کنند و به طلوع آفتاب سلام کرده از مواد غذایی تهیه شده بین شده بین بچه ها و فقرا توزیع می کنند .

در شب نوروز مردم دایره وار می نشینند دو شاعر به نشانه خوبی (خیر) گرما و تابستان و دیگری به نشانه بدی (شر ) سرما و زمستان وارد شده به مشاعره می پردازند . در ای زمان چهره افسانه ای زشتی به نام " قالترواق قامر کمپیر" به همراه دو پسرش به نام " آقباران " و "ازباتا " و " اوت " ) 9 می پردازند که بلاخره باطلوع خورشید و با پیروزی خیر(خوبی ) چهره های شر ( بدی ) فرار می کنند .

پیشگویی در اولین روز طلوع خورشید در نوروز از دیگر رسوم قزاق ها است به نظر پیشگوها در چهار حالت طلوع می کند . اول اینکه آفتاب سرخ رنگ همچون خون می شود.از طلوع اینگونه آفتاب نوروزی پیشگویان آن سال را مواجه با آتش سوزی ، جنگ ، مرگ وخونریزی می دانند . دوم اینکه آفتاب رنگ نارنجی داشته باشد که نشانه خشکسالی و آتش سوزی های پی در پی در صحرا خواهد بود . سومین حالت این است که آفتاب به رنگ تیره طلوع کند . در این وضع سال پرباران و برف پیش بینی می شود . چهارمین شکل اینست که آفتاب نورانی و روشن طلوع می کند که نشانه سال خوبی محسوب می شود .

چون قزاق ها معتقدند خضر پیامبر در شب آغاز نوروز برای میهمانی ها به خانه ها میرود برای همین از ساعت سه نیمه شب نوروز را جشن گرفته و یسدار می مانند .

قزاق ها در زمان گذشته نوروز را از سه تا نه روز جشن می گرفتند اما همه آن ها یک روز مشخص جشن نمی گرفتند چرا که سرزمین آن ها پهناور بوده لذا مثلا ناحیه " حتیسو " در 15 فوریه ، ناحیه جنوبی در 22 مارس و غرب قزاقستان در 14 و 15 مارس جشن نوروزی برپا می کردند .

مردم در نوروز به بازی های سنتی خاصی می پردازند . مثل " کوکپار " ، " آودارسپاق " ، " کشتی " ، " قزقرو " ، " آلتی باقان " ، "بالتام تاپ " و دویدن و بالای ستون رفتن .

بازی بالای ستون رفتن به این صورت است که ستونی به ارتفاع ده متر در وسط یک دایره بوجود می آورند و هدیه ای گران قیمت بالای آن قرار می دهند وافراد تلاش می کنند به آن هدیه برسند . کسی که بدون استفاده از طناب و ریسمان به بالای این ارتفاع برسد می تواند هدیه را به دست آورد .

در بازی " اودارسپاق " جوانان به دو گروه تقسیم شده در حال سوار کواری با اسب ، به کشتی می پردازند . گروهی که تعداد کمتری از آن ها از اسب به زمین افتاده باشد برنده محسوب می شود .

جمع آوری و ترجمه : تور علی قدیر ، کارمند علمی آکادمی عبوم قزاقستان

منابع :

1- قازبکاو . نوروز ، رسوم و سنتی دوباره آمده ،آلمانی ، قزازستان ، 1991 ، 256 صفحه

2- نوروز شعرهای مربوط به نوروز ، بالاوسا 1992، صفحه

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و ششم اسفند 1392ساعت 1:56 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

نوروز در ترکیه

نوروز در بین کردهای ایزدی

ایزدی ها به فرشته ای به نام ملک طاووس باور دارند که به زندگی و حیات آن ها در روی زمین نظارت می کند و گاهی نیز از آسمان به زمین می آید .

مردم کرد زبان که در کشورهای ترکیه ، عراق ، ایران و سوریه زندگی می کنند ، جشن نوروز را باشکوه تمام برگزار می کنند ، کردها از نظر زبان و مذهب به گروه های مختلفی تقسیم می شوند ولی همه آن ها نوروز را جشن می گیرند و به آن نوروزمی گویند .

در روستاهای کردنشین مردمدر شب نوروزی روی کوه ها آتش روشن می کنند و به جشن وپایکوبی می پردازند . اصلان خان ، خواننده کرد از شهر ترکیه درباره این مراسم در شهر زادگاهش می گوید :

کردهای مروین مثل همه کردهای دیگر ، نوروز را باشکوه تمام جشن میگیرند . مراسم آن ها در خانه ، روی کوه ها ، در ورزشگاه ها یا روی بام خانه ها انجام میگرد . آن ها گاهی نیز از روی آتش می پرند .

برای کردها روز نوروز نه تن ها روز ثروت و برکت ، بلکه نماد صلح و آشتی است .

مردم مروین صبح نوروز لباس نو می پوشندو به دیدارهمدیگر می روند . بعد همه درمیدان بزرگی جمع می شوندو رقص و شادمانی می کنند . در این رقص ها مانند آنچه در کاروناوال های اروپایی معمول است – بعضی هم از نقاب استفاده می کنند .

مردم کرد زبان دیگری در ترکیه زندگی می کنند که کردهای زازا خوانده می شوند . این مردم بیشتر در آناتولی شرقی ساکنند و زبانشان کردی زازاکی است . آنها شاخه ای از شیعه های علوی هستند ، تقویم کردی ها زازا تقویم قدیمی است که به تقویم امروز میلادی شبیه است . کرهای زازا می گویند که احتمال دارد نام آن ها از کامه ساسان یا ساسانیان گرفته باشد .

زینل ارسلان که یکی ازپیشوایان زازا و ساکن آلمان است ، درباره نوروز در میان علوی ها می گوید : " 21 مارس راعلوی ها جشن می گیرد و اهمیت آن بیش از همه در این است که این روز را به عنوان تولد حضرت علی جشن می گیرند و آئینی برگزار می کنند که جمی نام دارد .

زینل ارسلان این مراسم را در شهر کلن ، اما به زبان ترکی رهبری و اجرا می کند ، او توضیح می دهد که جمی از کجا می آید و به چه معنی است : " در بین علوی ها جمی به معنی آئینی است که شرکت کنندگان در آن عبادت و ستایش گرد می آیند . در این مراسم همه خانواده از زن و مرد یکجا جمع می شوند و آن همیشه با موسیقی همراه است موسیقی بخش مهمی از مراسم آئینی علوی هاست .

در مراسم جمی 12 نفر از برگزدیگان که در بین آناه زنان نیزدیده می شوند هر یک چیز خاصی مانند آب ، حوله یا شمع در دست دارند و به پیشوا که در حال اجرا مراسم است نزدیک می شوند و سجده می کنند ، گویی آن چیز به این وسیله تقدیس می شود .

منبع:علی عطار ، مستند ساز ایرانی که در زمینه نوروز در کشورهای مختلف چند فیلم تهیه کرده است .

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و ششم اسفند 1392ساعت 1:54 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

نوروز در آذربایجان

در ادبیات مراسم جمهوری آذربایجان درارتباط با شمارش و دسته بندی آن ها ملاحضات مختلفی وجود دارد . تعداد چهارشنبه های آخر سال چهار تا می باشد . در دسته بندی چهارشنبه بعد از چهارشنبه های آب و آتش و هوا چهارشنبه خاک می باشد ، زیرا در آستانه فصل بهار که آب و آتش و هوا تازه در کل همه زندگی رونق می گیرد برای بیدارنمودن زمین جهت فصل جدید کار محصولات تازه تجدید می گردد و تازه می شود . یکی از چهارشنبه های مقدس ماه خاکستری چهارشنبه آب است . در بین مردم این چهارشنبه به عنوان چهارشنبه تازه آمده (متولد شده ) و موفقیت آوربرای انسان ها محسوب می شود و به این خاطر بین مردم عزیز است . مردم به این چهارشنبه ، چهارشنبه آب و نوروز آب ها و چهارشنبه گل نیز می گویدند . این چهارشنبه به اعتقاد های آی تکیه کرده و مراسم را در بر می گیرد .

دومین چهارشنبه آخر سال چهارشنبه آتش است . این چهارشنبه آدی و چهار شنبه آتش و شب آتش معروف می باشد . این چهارشنبه اعتقادات دفاع از آتش و گرمی را در بر می گیرد .

سومین چهارشنبه بااعتقادات هوا ، هوای تمیز و تغییرات هوا و تازه شدن هوا ارتباط دارد . این چهارشنبه بین مردم چهارشنبه بادی و چهارشنبه هوایی و در بعضی و در بعضی روستاهای منطقه مغان اذربایجان با نام چهارشنبه حیدر معروف است . در اساطیر ملی هوای سفید در لباس آبی و باد جنوب در لباس قرمز تصویر می گردد . برای هر کدام باور و آهنگ و مراسم سلسله ای آفریده می شود .

آخرین چهارشنبه چهارشنبه آخر است . بین مردم این چهارشنبه ، به چهارشنبه سوری ، چهارشنبه خاک و چهارشنبه زمین معروف است . در این چهارشنبه به خاک ، بخارا و و گرمی نفوذ می کند . در چهارشنبه آخر ، مراسم ، آیین ، باور ، بازی و جشن زیادی برگزار می گردد .


نوروز در باکو

جمهوری آذربایجان تن ها کشور غیر فارسی زبانی است که دولت آن ، عید نوروز را عید ملی شناخته است .

امروزه نوروز در کشور آذربایجان بسیار مفصل و با شکوه برگزار می شود و شباهت و نزدیکی سنت ها و آیین های نوروز آن کشور به نورزایران پیش از دیگر کشورهای همسایه است .

درهفته پیش از نوروز در شهر باکو جنب و جوش زیاید به چشم می خورد . نرده ها و تیره های چراغ برق را رنگ می کنند میدان های شهر گلکاری می شوند ، همه جا رنگ نو به خود می گیرد و بسیاری از مغازه ها در ویترین های خود یک سینی سبزه می گذارند . در نزدیکی ایستگاه راه آهن باکو که به آن واغزال می گویند ، سبزه ، مهمترین نماد بهاری ، به مغازه گل فروشی جلوه خاصی داده اسئت . گل فروش صدها سبزه را باسلیقه چیده و آن ها را تزیین کرده و مشتریان زیادی را به سمت خود جلب می کند . آذری ها به سبزه سمنی می گویند و همچون ایرانیان از چند هفته پیش از عید به تهیه آن می پردازند . اما از چند دهه پیش به این سو ، جوان ترها به جای سبز کردن سنتی سمنی در خانه ، به خریدن آن بسنده می کنند .

شیرینی های رنگارنگ و جنب و جوش کارکنان شیرینی پزی های باکو نیز گویای گسترش فعالیت آنها در این روزهاست . ازبین شیرینی های گوناگون ، دونوع آن

ویژه نوروزاند و عمدتا در این روزها تهیه می شوند ؛ شکر بوره و باقلوا ، باقلوا که انواع آن در کشورهای دیگر نیز یافت می شود یکی از اجزاء مهم سفره نوروزی در باکوست . شکر بوره به قطاب شباهت دارد ولی چند برابر بزرگتر از آن است .

از آیین های دیگر نوروزی در جمهوری آذربایجان خانه تکانی است که در روزهای قبل از عید ، همچون ایران با کمک همه اعضای خانواده انجام می شود . هر خانه باید در نوروز برای مهمان های سرزده آماده باشد . در گذشته مردم از سبزه سبز کرده خود سمنو درست می کردند . سمنو را نیز (اصفهان حلواسی یا حلوای اصفهانی ) می نامند .

چهارشنبه سوری نیز در آذربایجان برگزار می شود وبه آن چهارشنبه آق شامی می گویند . مردم در آذربایجان بجای آخرین چهارشنبه سال آنچنان که در ایران مرسوم است ، چهارشنبه باقی مانده از سال را به عنوان نماد آب ، باد ، خاک وآتش می گیرند . پروفسور نبی اف مطالعات زیادی درباره نوروز کرده ، معتقد است که مراسم این چهارشنبه ها از روزگاران پیش باقی مانده و جنبه های فلسفی دارد .

او در این باره می گوید :" این عید ملی به آفرینش انسان مربوط است . درک انسان از هستی با چهار عنصر آب ، باد ، خاک و آتش پیوند می خورد . از یک ماه مانده به عید نوروز در چهارشنبه های آخر سال جشن ها و مراسم مختلفی برگزار می شد . که تا به امروز باقی مانده و به ماهم رسیده است .

با وجود این امروزه از بین این چهارشنبه تن ها چهارشنبه آق شامی است که باشکوه زیاد برگزار می شود . در شام ین روز در کوچه های باکو بخصوص در محله ایچری شهر بوته های بزرگ آتش افروخته می شود و پسرها و دخترها از روی آن میپرند . این مراسم با آنکه در دوره هایی از حکومت شوری ممنوع بوده ، ولی تا امروز به خوبی حفظ شده است .

باور به آتش به عنوان عنصری پاک کننده وبرای دور کردن شر در فرهنگ های مختلف وجود داشته است . در ایران باستان نیز آتش عنصری مقدس بوده و ستایش می شده است :

در بعضی مراسم این عید علائم زرتشتی خود را نشان می دهد . افروختن و پریدن از روی آتش و روشن کردن شمع از جمله آئین های زرتشتی ست که به ما رسیده است . بدین سبب زرتشتیان تصور می کنند که این جشن تن ها ازآن آنان است .

بعد از آتش بازی بعضی بچه های آذری ( پاپاق آتماق ) می کنند که شبیه مراسم فال گوش در ایران است .

آئین دیگر در شب چهارشنبه " پاپاق آتماق " یاکلاه گردانی است در این مراسم اکثرا پسرها شرکت دارند ، آن ها در خانه همسایه را میزنند و صاحب خانه در کلاه آن ها چیزهای خوردنی مانند شکربوره ، باقلوا ، فندق ،سیب وشکلات می گذارد . بعضی دختران نیز در این شب فال گوش می ایستند که به زبان آذری کولاخ فالی می گویند . آن ها مخفیانه به سخنان همسایه گوش می دهند و آن را چنین تفسیر می کنند :" من پیش همسایه فال گوش ایستادم و شنیدم که مادری به بچه اش می گفت چراغ ها راروشن کن . برگشتم و از مادرم پرسیدم تعبیرش چیه ؟ مادرم گفت که سال نو با روشنایی شروع می شه . تو چه شادی ....

بعد از ظهر روز آخر اسفند یابیستم مارس ، روز پیش از نوروز ، گورستان های باکو مملو از آدم است . هر کس به تعداد رفتگانش ، سینی های سمنو در دست دارد . برروی بعضی گورها دو یا سه سینی سبزه گذاشته که نشانه این است که خانواده های چندی از خویشان آنجا حضور یافته اند . منظره گورستان در این روز حیرت انگیز است ، گویی آذری مردگان خویش را نیز در جشن نوروز شرکت می دهند .

در شب پیش از نوروز همه افراد خانواده در خانه یکی از بزرگترها جمع می شوند و شام را با هم می خورند . مهمترین و اصلی ترین خوراک نوروزی در آذربایجان ماهی است که باید حتما روی سفره باشد . روی سر ماهی حلقه ای قرار می دهند که آن را باید بزرگترین دختر دم بخت خانواده در انگشت خود کند .

براساس باورهای مردم مردم این کار دختر را خوشبخت می کند .

سفره نوروزی ایرانی ها تفاوت دارد و در زمان حاضر در آن هفت سین ، هفت شین یاهفت میم وجود ندارد اما هر کدام از اجزا آن معنی خاصی دارد .

دردوره اتحاد شوروی سابق نوروز آذری دوره ها ی مختلفی را گذرانده است در اوایل و بخصوص در دوره استالین آن را یکی ممنوع کردند ، در دوره بعد به صورت مشروط آزاد شد تا بلاخره در دهه هشتاد میلادی بکلی آزاد و جشن ملی اعلام شد . اما مردم آن در گذشته چگونه برگزار می کردند و امروز چگونه برگزار می کنند ؟

دردوره شوروی نوروز تن ها در محیط خانواده برگزار می شد . ولی این مراسم هیچگاه با شکوه نبود ، با این همه در آن زمان به خاطر وضع اقتصادی بهتر ، همه مردم توان جشن گرفتن داشتند . در زمان حاضر این عید ازطرف دولت پذیرفته شده و یک جشن رسمی است و بدین جهت درمحیط عمومی و با موسیقی و رقص زیاد برگزار می شود .

اگر چه نوروز درسالهای اخیر دوباره جشن گرفته می شود ولی در سال های حکومت شوروی ، همچنانکه اشاره شد ، مردم برای برگزاری مراسم نوروز دچار مشکل می شدند .

با وجود این پروفسور نبی اف معتقد است که رهبران محلی آن زمان حزب کمونیست در برگزاری این جشن و نگهداری آن سال های نقش داشته اند . او می گوید : " در سال 1966 حکومت شوروی سابق اجازه برگزاری مراسم نوروز را صادر کرد و این یکی از رویدادهای به یاد ماندنی کشور ماست . همین جا گفتنی است که در آن زمان منشی کمیته مرکزی و مسئول ایدئولوژی حزب کمونیست آذربایجان عشقعلی قربانف از این قرار حکومتی استفاده کرد و توانست نوروز را با شکوه تمام برگزار کند . "

منبع: علی عطار مستند ساز ایرانی که در زمینه نوروز در کشورهای مختلف چند فیلم تهیه کرده است .

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و ششم اسفند 1392ساعت 1:53 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

نوروز در پاکستان

در پاکستان جشن نوروز مصادف 21 الی 23 مارس است معمولا سه روز طول می کشد در خلال این مدت شیعیان معتقدند به اینکه نوروز روز اعلام خلافت بلافصل امیر مومنان حضرت (ع) است . لباس های پاکیزه در بر و بساط شادی و دعوت پهن می کند اوراد و اذکارو دعاهای مربوط به سایر آداب را در آن روز در هنگام تحویل افتاب به برج حمل که هر سال در تقویم های اردو چاپ می شوند به جا می آورند . به یکدیگر این عید را تبریک می گویند نمازی که در روز نوروز وارد گردیده می خوانند و در منازل و جاهای اجتماع چراغان و تزیینات جالبی صورت می گیرد و در آن محافل قصیده خوانی برپا می شود در این گونه محافل قصایدی حضرت مولای متقیان خوانده می شود سفره نوروز هم عده ای تهیه می نمایند که شامل هفت نوع سبزی و هفت جنس از آجیل همراه تخم مرغ های رنگارنگ و بادبزن های دستی می باشد ، در آنجا نوروز بیشتر جنبه دینی ومذهبی به خود گرفته است زیرا جز این هم نمی توانسته باشد و در همه جا توام با نیایش و عبارت و نماز است اعتقاد عمومی بر این است که در لحظه تحویل خورشید در اجابت باز است و ادعیه قبول و مرادها حاصل می شود .

در شهر لکهنو درروز نوروز ضمن شادمانی و تبریک و لباس نور پوشیدن آب های رنگی را با تلمبه های کوچک بر سر و صورت لباس بازی همراه است .

در بعضی از نقاط عربی پاکستان ضمن برگزاری عید و تبریک سال نو رد بسیاری از منازل سفره حضرت امیرالمومنین می گسترند که شامل هفت نوع میوه خشک و سبزی و یک شیرینی به نام کلوچه است و نیز پلو با گوشت سفید و تخم مرغ های رنگی مرغ سفید را به هر نحو که باشد فراهم می کنند .

مردم پیشاور نوروز را کم و بیش می شناسند و برگزار می کنند و کلوچه نوروزی در بین آنها شهرت و طرفداران زیادی دارد وآنجا مردم درنوروز از خانه بیرون میروند و در دشت ها و چمنزارهابا پای برهنه راه می روند و آن را سبز لگد کردن ) می گویند .

در یکی از نواحی پاکستان غربی زنان در این روز بنابر یک سنت و شیوه دیرین با تفنگ از خانه خارج شده و در دشت ها و کوه ها جنگل ها به شکار پرندگان می پردازند و در این مقوله آناه را حکایت هاست .

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و ششم اسفند 1392ساعت 1:52 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

نوروز در تاجیکستان

در دوره اسلامی نوروز در بسیاری از مناطق به منزله یک جشن مذهبی نیز بوده و این نه تن ها در منطقه ایرانی کنونی اینکه دریای مرکزی و به ویژه در تاجیکستان به عنوان یک جشن مذهبی تلقی می گردید . لذا دردوره غزنویان ، سلجوقیان ، اهیان و حتی در دوره پس از غارتگری و توحش مغولها و شیبانیان، اشترخانیان نیز جشن گرفته می شد . یکی از جشن های بسیار با اهمیت ایرانیان که با آغاز فصل بهار در میان تمام ایرانی نژادان کشورهای مختلف جهان مورد توجه خاص قرار می گیرد . جشن نوروز است . اهمیت این روز باعث شد که پس از تسلط اسلام بر سرزمین ایران با وجود تغییرات مختلفی که در مراسم آن صورت گرفته ؛ ولی کلا به شکل یکسان در این جوامع برقرار بماند . شاید علت ماندگاری این جشن در دوره پس از تسلط اعراب ماهیت مذهبی جشن های زرتشتیان باشد . بدین معنا که جشن در زبان پهلوی ساسانی برگرفته از واژه ی " یزن " به معنای " ستاییدن " و " پرستیدن " اسئت و " ازیسم " به معنای " ستایش " و " پرستش " اسم مصدر آن که با اندک تغییری به " جشن " تبدیل می یابد بر اساس کلیه " جشن "های ایرانیان گذشته در واقع ستایش ونوعی مراسم مذهبی نیز تلقی می گردید . در تاجیکستان و بعضی ازدیگر نقاط آسیای مرکزی آن را " عید سر سال " یا " عید سال نو " می نامند . در حدود سال 1927 دردوره شوروی عید نوروز در شهر خجند از لحاظ اولویت به عناون نخستین عید اعلام گردید . اما این مسئله با انتقاد بعضی روحانیون و بعضی رهبران کمونیست این ناحیه مواجه شد از ترس اینکه مبادا آنان را " ضد ملحد " بخوانند ، به همین دلیل تا سال های دهه 70 تن ها مردم به طور خصوصی و شخصی در خانه ها و روستاهای خود این عید را جشن می گرفتند ، تاجیکان ، مشابه دیگرایرانی نژادان مراسم وآداب خاصی در هنگام جشن نوروز انجام می دهند . روز نوروز در تاجیکستان به حساب سال شمار دهقانی تاجیکی اول ماه حمل و به حساب میلادی 21 یا 22 مارس شروع می گردد . مع ذلک در بعضی نواحی از قبیل حصار شادمانی جشن نوروز از اول ماه مارس شروع می گردد اکنون نظر به اهمیت بعضی مراسم نوروز در میان تاجیکان نواحی مختلف تاجیکستان تعدادی از آن ها را که با سنت های کهن تاجیکی عجین شده و در فولکلور تاجیک نقش ویژه ای یافته توصیف می نماییم .

تجلیل نوروز در تاجیکستان

بیشتر پژوهشگران براین نظرند که هرچند تجلیل نوروز در دوران شوروی پیشین در تاجیکستان ممنوع یوده است . ولی مردم این کشور توانسته اند جشن نوروز را به عنوان بخشی ار فرهنگ و میراث نیاکان خود تا به امروز حفظ کند .

تجلیل نوروز که در تاریخ مردمان آریایی سابقه چند هزار ساله دارد ،برای مردم تاجیکستان ، یک جشن ملی و سنتی محسوب می شود .


مراسم گل گردانی

یکی دیگر از مراسم مهم وابسته به نوروز و کارهای دهقانی "گل گردانی " نام دارد گل گردانی را مردم تاجیک از زمان های قدیم به مناسبت بیداری طبیعت و آغاز شکوفه و دهی گلها و درختان تشکیل می نمایند در گذشته وظیفه گل گردانی برعهده بزرگسالان بود اما این مراسم اکنون در اکثر محل ها توسط بچه ها و جوانان انجام می شود گل گردانها از دره و تپه ودامن ی کوه ها گل چیده دیه خود را از پایان یافتن زمستان و فرارسیدن عروس سال وآغاز کشت و کار بهاری و آمادن نوروز مژ ده می دهند صاحبان ها ما از تو "

گل بایچیچیک و گل سیاه گوش در نواحی شمالی همچنین در سمرقند ووادی های زر افشان ، فرغانه و قشقدر نشانه آغاز بهار بود ، مراسم گل گردانی را با بایچیچک یا با بایچیچک گویی نیز می نامند . اهالی بعضی دیه های قسمت شمالی رودخانه زرافشان ، این گل را " بایکندگ "نیز می نامند .مردم وادی حصار و تاجیکان ولایت سرخان دریای ازبکستان نیز آن را " گل گردگ " می گویند در برخی محل ها نام " بهار نو مبارک باد " و " گل نوروزی " هم معمول است . گل های سیه گوش نوروزی بایچیچک در هر موضع موافق شرایط طبیعی محیط جغرافیای دیر یا زود می ذویند و از این رو مراسم گل گردانی در روزهای گوناگونی بر پا گردد . مع ذلک در اکثر محلات این مراسم در اول ماه مارس صورت می گیرد . سرودهای گل گردانی بسیار بلند و با آهنگ مطنطن سراییده می شود و آمیخته با هزل و شومخی است در این سرودها پس از هر بند که ( سه ممصرع ) از طرف سر بیت خوان سروده می شود واسته العقد تکرار می گردد . معمولا واسطه العقد ابیات راکه همه اشتراک کنندگان مراسم می خوانند ، بدین ترتیب :

سربیت خوان :

بهار آمد ، بهار آمد

به دهقان وقت کار آمد

به دوستان گل قطار آمد بهار نو مبارک باد

گروه :

گل گلها بایچیچک ، گل گل های بایچیچک

سربیت خوان :

سنگ آمد . سنگ آمد

پیش بز لنگ آمد

میربچه به جنگ آمد

بهار نو مبارک باد

گروه :

گل گل ها بایچیچک ، گل گل ها بایچیچک

سر بیت خوان :

میر بچه قاشانی

قلپاق سر پیشانی

قدر گله میدانی ؟

گروه :

گل گل های بایچیچک ، گل گل ها بایچیچک

سر بیت خوان :

بچه ها آمدن لوچک

میتی ، نمی تی پول پولچک

گروه :

گل گل های بایچیچک ، گل گل های بایچیچک

این قبیل ترانه ها معمولا منعکس کننده زیبایی زمین ، روستاها ،در های گل پوش ، رودخانه ، نوای بلبلان کبک های خوش خرام و هموما زیبایی های زندگی و طبیعت هستند .

یکی دیگر از این سرودها چنین است :

بهاران ابرغران شد

ای بوی مشک گردان شد

که بلبل سخت گریان شد

بهار نو مبارک باد

بهار آمد ، بهار آمد

به دهقان وقت کار آمد

به چوپان طول ماه آمد

بهارنو مبارک باد

در بخارا این مراسم را "بلبل خوانی " می نامند . بلبل خوانی بخارا ماهیتا با " گب گردانی " یکی می باشد و در بعضی موراد تفاوتهایی نیز دارد . گل گردان ها در محل های دیگر گل های رادسته دسته و یا در نوک چوبی بسته در کنار در خانه های اهل دیه یا شهر در خاک فرو می کردند و سرور می خواندند . در بخار صاحبان خانه ، گل گردان ها را به خانه نیز ساخت و وزن، فرقهایی دارد . وزن این اشعار ساده بود و با یک یا دو بار شنیدن ، آن را حفظ می کردند . سرود بلبل خوانی را همه اشتراک کنندگان مراسم از آغاز تا انتهایش می خواندند این سرود که مضمون آمیخته داشته به چند موضوع می پردازند و باوجود سبکی وزنش بچه گانه نیست . اینسرور سرمستی انسان را اربهار و دیدار یار نشان می دهد :

آن که باشد

فصل بهاران

به همه یاران

جانب گل زار

فارغ اغیار

گشت گلستان

مجمع خوبان

از پی اشان

سرخوش و سرمست

قاموز بردست

هیهیه هوبی

یرلب جویی

از همه سویی

بزم نکویی

که ز اسیران

سوزی گدازی

صحن چمن ها

غنچه گل ها

شرشر ابی

سیخ کبابی

کوتل و لیلاق

کاسه قیماق

دلبر مهوش

باده به هم کش

تکاپوی خانه تکانی و ترتیب دادن کوچه های شهر و دیه مشغول می کردند و دسته ها و گروه های مختلف جوانان گردش نموده مانند گل گردان های تاجیکی ترانه و سرود و شعر می خوانند . صاحبان خانه نیز به آنها انعام می دهند این گونه ترانه های ایرانی شباهتهایی به ترانه تاجیکی دارد . در دماوند ایران نیز گل گردان ها مانند گل گردان های تاجیک خانه به خانه گردش نموده ترانه ذیل را می خوانند و مردم رابه مناسب فرارسیدن بهار و نورز ميده می رسانند و تبریک می گویند . یکی از این سرودها چنین است :

بادبهاران آمده

نوروز سلطان آمده

مژده دهید ای دوستان

این سال نو بازآمده

این نو بهار مبارک باد

این لاله زار مبارک باد

مراسم گل گردانی شهر اوراتپه واقع در شما تاجیکستان بسیار جالب بوده است . در اینجا نیزر مانند بخارا و سمرقند و لنین آباد و شهر سبز بایچیچک گویی می کردند و بچه ها تا 12 نفر دسته جمعی سرود خوانی می نمودند . نوبیسنده و فولکور شناس معروف تاجیک رجب امانوف خاطره خود را جع به مراسم مذکور در این شهر باستانی چنین بیان نمده است :

" ... ما با شوق سرود زیر را میخواندیم :

بایچیچک اووری

میدان باوام جووری

بایچیچک ، بایچیچک

یکی از پیرزنها تا تمام شدن اشوله ، به تماشای مامشغول شده و بعد بایچیچک را از دست دوست من گرفته به چشماهایش مالیده پس از آن بوسه زده به افراد دیگر می داد تا همین عمل را تکرار کنند "

صدر الدین عینی در اثر باارزش خود " یادداشت هاجشنی به نام جشن "گل سرخ " را مورد توجه قرارداده است . وی در چند قسمت از این اثر سنت های مربوط به مراسم این جشن را صمیمانه بیان نمده است . نخستین عزل مشهورعینی به نام " گل سرخ " نیز محصول همان دوره است . در یکی از باب های کتاب مذکوری چنین می گوید :

"در بخارا آن وقت نوروز را که عید بهار عموم فارسی زبانان است بسیار حرمت می کردند "

اکنون رسم گل سرخ تن ها در شکل " گل گردانی " باقی ماده است . باتوجه به وضعیت هوا ، مراسم گل گردانی در آخر ماخ فوریه یا اول ماه مارس آغاز می یافت . درناحیه حصار گل سیه گوش یا نوروزی را با ریشه اش کنده به خانه می آوند و آن را در باغچه خود می کاشتندوقتی گل می شگفت مراسم گل گردانی آغاز می یافت و جوانان گل در دست خانه به خانه می گشتند برای آنکه گل سیه گوش مشخص ترنماید آنرا نوک چوب های دراز با پارچه رنگارنگ بسته و دردهات اطراف شهر حصار گل گردانی می کردند . که خدا نیز به شرکت کنندگان مراسم گل گردانی غذا ، پول یاچیزهای دیگر را تحفه می کرد . انش آموزان هدیه هارا بازار حصار فروخته فذای مورد علاقه خود را خریده و روزهای عید نورز به دوستان خود میهمانی میدادند .

در مراسم گل گردانی خواندن سرود بایچیچک که جزو مهمترین فولکلور نوروزی تاجیک است برای نوروز تاجیک است برای کودکان دارای جذابیت خاصی است . بچه ها معمولا دردست گرفتن بایچیچک خانه به خانه در دهان می گشتند و این سرود نوروزی را به همه می رساندند :

پایچیچک ، با یچیچک

دسته دسته گل چیچک

میان باریک خمیمچک

تماشا کن کلینچک

بایچیچیک گل دستی

میان خود را بستی

چی الم در دل داری

در کوه دشت نشستی

دختر بچه ها نیز سکه ها ی طلا رنگ را رشته وار به هم متصل نموده و به رسشان می بستند . گاهی بزرگسالان بچه ها را جمع کرده و آنها را وادار به کشتس گرفتن می کنند و به برندگان آنها جوایزی می دهند . در روز نوروز به کودکان اجازه می دهند که یک یا چند نهال میوه دار را بکار ند و هر کس مسئول رسیدگی به نهال خود است تا به باروری برسد

بچه ها معمولا با این درخت ها بزرگ می شدند ونسبتبه آنها انس و الفت خاصی می گرفتند.

از آمدن نوروز پیش از همه بچگان با اجرای مراسم گل گردانی به دیگران خبر می دهند . انها یک دو هفته قبل از نوروز گروه شده ، به کوه و پشته ها رفته و گل های بهاری مثل بایچیچک ، سیاهگوش و گل زردک را چیده و به دهه ها می آرند و خانه به خانه کشته به مردم سرود خوان مژده آمدن نوروز را میرسانند .

صاحب خانه ها گل ها را بوی کشیده و به چشم می مالند و به بچه ها کلوچه و قند و مویر ، در بعضی جای ها گندم و نخود می دهند . یکی از سرودهایی که مه در این مراسم می سرایند ، این است :

گل آوردیم به مهمانی ، تو قدر گل نمکیدانی ؟

اگر دانی مسلمانی ، بهار نو مبارک باد !

گل آوردیم از پایان ، خبرت می کنیم دهقان

بته غله به گل گردان بهار نو مبارک باد !

گل زردک ثنا می گه ، ثنای کبریا می گه

به هر پهلو دعا می گه ، بهار نو مبارک باد !

گل سیاهکوش هفت رنگی ، خوراک کبک دلتنگی

همیشه برسوش جنگی ، نو مبارک باد !

مراسم جفت براران

یکی دیگر از مراسمی که در گذشته پیش از کاشت و کار دهقانان و چند روز قبل از نوروز باآرزوی پر برکت شدن محصولات برگزار می گردید مراسم "جفت براران " است . جفت براران در اکثر محل ها در اوخر ماه حوت تشکیل می شد وقت کاشت و کار را دهقانان کهنسال و با تجربه معین می کردند .این اشخاص را در وادی خنگاب " شوگونی " می نامیدند . هر دهقان هنگام دشواری و گرفتاری از " شگونی " مدد و مشورت می گرفت . مردم روستاهای وادی های حصار ، کولاب و غذم مراسم جفت براری را تقریبا به یک شکل انجام می دادند ، در مراسم همه اهل خانواده شرکت می کردند .دهقانان نیز پلو ، نان فطیر و یا و یا طعام مربوط به مراسم را تهیه نموده و 15 تا 20 نفر از کهنسالان رادعوت می نمودندو بعداز طعام نیز این عبارت را می گفتند .

" مزید نعمت ، زیاده دولت برار کار ، صحت و سلامتی خرد و کلان ، رسد به بابای دهقان ، خوش آمدید ، میهمانان " سپس صاحب خانه روغن زیر پلو را بادست گرفته و به گردن گاوان شخم زن می مالید . شاخ گاوها را نیز روغن مالی می کردند . بعد از آن گاوان را بهد گاو آهن می بستند و به کشت بهاری شروع می نمودند . دهقانان مراسم جفت براری را با نیت انجام می دادند که کشت دهقانی با برکت شود و مردم و حیوانات ایمن باشند و آرامش و خوشبختی نصیبسان گردد .

مردم دیه های آب کنده ، عاشقان و ور گانزه در وادی قشقدر هنگام مراسم جفت براری داستانی را می خواندند که در آن تاریخ دهقانان به طور اساطیری ذکر شده است . پس از خوانده شدن داستان ، پیرمردها این عبارت را می گفتند :

"به کسب و کارتان برکت دهد بابای دهان تربیت کند "

و سپس در حق صاحبان خانه نیز با ذکر : جفت برآورده اید ، مبارک باشد ،یکدیگر را تبریک می گفتند . صاحبان خانه نیز با خیر مبارک کند بابای دهقان یار شود " پاسخ می دادند مراسم جفت براران در بین دهقانان سمرقند ، بخارا ، لنین آبادی و وادی فرغانه نیز به همین ترتیب انجام می گیرد .

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و ششم اسفند 1392ساعت 1:50 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

نوروز از کهن روز تا امروز

افسانه نوروز

درنسک(کتاب) های کهن پارسی افسانه ها و پیشینه های گوناگونی درباره ی چگونگی هستی یافتن " نوروز" نوشته شده است که یکی از آنها بیش از دیگر پیشینه ها از سوی کارشناسان پذیرفته شده است و آن را دلیل برگزاری این جشن از سوی ایرانیان ، و مردمانی که در ارتباط فرهنگی با ایرانیان بوده اند ، می دانند . آن را در اینجا می خوانیم :

سال های بسیار دور " جمشید شاه " که یکی از بزرگترین پادشاهان اساطیری ایران است و در شاهنامه فردوسی پاکزاد جایگاهی ویژه دارد تصمیم به جهانگردی و گردش در زمین می گیرد. هنگامی که به "آذرپادگان" (آذربایجان)می رسد بامدادان (درهنگام سحر) دستور می دهد تا برروی جای بلند تختی زیبا رو به خاور (شرق) جای دهند و او خود نیز تاجی زیبا بر سر گذاشت و بر آن تخت نشست . هنگامی که خورشید برآمد و نورش به آن تاج و تخت زیبا افتاد ، شید (شعاع نور) بسیار خیره کننده ای از انعکاس نور خورشید ، که به آن تاج و تخت خورده بود ، بوجود آمد. مردمان هم که از این رویداد بسیار شادمان و هیجان زده شده بودند فریاد زدند " نوروز" یعنی "روزگار نو" و آن روز را به جشن و پای کوبی پرداختند و از آن پس برای زنده نگه داشتن نام و یاد آن روزهر سال در همان روز به جشن و شادمانی می پرداختند و می پردازند. گفتنی است که نام "جمشید " شاه در آغاز "جم" بوده است و پس از این رویداد پسوند "شید"که در فارسی به معنی " شعاع نور" است به نام اوافزوده اند .

این داستان را از زبان فردوسی شنیدن خوش تر است:

به فرکیانی یکی تخت ساخت

چه مایه بدو گوهر اندر نشناخت

که چون خواستی دیو برداشتی

زهامون به گردون برافراشتی

چو خورشید تابان میان هوا

نشسته براو شاه فرمانروا

جهان انجمن شد بر تخت او

فرومانده از فرهء بخت اوی

به جمشید در گوهر افشاندند

مر آن روز را روز نو خواندند

سر سال نو فرودین

برآسوده ازرنج تن دل ز کین

بزرگان به شادی بیاراستند

می و جان و رامشگران خواستند

چنین روز فرخ از آن روزگار

بمانده از آن خسروان یادگار

پیدایش جشن نوروز

در ادبیات فارسی جشن نوروز را ، مانند بسیاری دیگر از آیین ها ، رسم ها، فرهنگ ها و تمدن ها به نخستین پادشاهان نسبت می دهند.

شاعران و نویسندگان قرن چهارم و پنجم هجری، چون فردوسی، منوچهری، عنصری، بیرونی، طبری، مسعودی، مسکویه، گردیزی و بسیاری دیگرکه منبع تاریخی و اسطوره ای آنان بی گمان ادبیات پیش از اسلام بوده ، نوروز و برگزاری جشن نوروز را از زمان پادشاهی جمشید می دانند.

محمد بن جریر طبری نوروز را سرآغاز دادگری جمشید دانسته :

جمشید علما را فرمود که آن روز که من بنشستم به مظالم ، شما نزد من باشید تا هر چه در او داد و عدل باشد بنمایید، تا من آن کنم. و آن روز که به مظالم نشست روز هرمز بود از ماه فروردین . پس آن روز رسم کردند.

ابوریحان بیرونی پرواز کردن جمشید را آغاز جشن نوروز می داند : چون جمشید برای خود گردونه بساخت، در این روز بر آن سوار شد ، و جن و شیاطین او را در هوا حمل کردند و به یک روز از کوه دماوند به بابل آمد و مردم برای دیدن این امر به شگفت شدند و این روز را عید گرفته و برای یاد بود آن روز تاب می نشینند و تاب می خورند.

به نوشته گردیزی، جمشید جشن نوروز را به شکرانه این که خداوند"گرما و بیماری و مرگ را از مردمان گرفت و سیصد سال براین جمله بود " برگزار کرد و هم در این روز بود که " جمشید بر گوساله ای نشست و به سوی جنوب رفت به حرب دیوان و سیاهان و با ایشان حرب کرد و همه را مقهور کرد."و سرانجام خیام می نویسد که جمشید به مناسبت باز آمدن خورشید به برج حمل ، نوروز را جشن گرفت: سبب نهادن نوروز آن بوده است که آفتاب را دو دور بود، یکی آنکه هر سیصد و شصت و پنج شبان روز به اول دقیقه حمل باز آمد و به همان روز که رفته بود بدین دقیقه نتواند از آمدن ، چه هر سال از مدت همی کم شود ؛ و چون جمشید ، آن روز را دریافت (آن را ) نوروز نام نهاد و جشن و آیین آورد و پس از آن پادشاهان و دیگر مردمان بدو اقتدا کردند.

در خور یادآوری است که جشن نوروز پیش از جمشید نیز برگزار می شده و ابوریحان نیز، با آنکه جشن را به جمشید منسوب می کند ، یادآور می شود که ، " آن روز را که روز تازه ای بود جمشید عید گرفت؛ اگرچه پیش از آن هم نوروز بزرگ و معظم بود ." گذشته از ایران در آسیای صغیر و یونان ، برگزاری جشن ها و آیین هایی را در آغاز بهار سراغ داریم . در منطقه لیدی و فری ژی ، براساس اسطوره های کهن ، به افتخار سی بل ، الهه باروری و معروف به مادر خدایان ، و الهه آتیس جشنی در هنگام رسیدن خورشید به برج حمل و هنگام اعتدال بهاری، برگزار می شد. مورخان از برگزاری آن در زمان اگوست شاه در تمامی سرزمین فری ژی و یونان و لیدی و آناتولی خبر می دهند. به ویژه از جشن و شادی بزرگ در سه روز 25 تا 28 مارس (4 تا 7 فروردین)

صدرالدین عینی شاعر و نویسنده بزرگ تاجیکستان ، درباره برگزاری جشن نوروز در تاجیکستان و بخارا (ازبکستان) می نویسد : به سبب اول بهار ، در وقت به حرکت درآمدن تمام رستنی ها ، راست آمدن این عید، طبیعت انسان هم به حرکت می آید . از این جاست که تاجیکان می گویند :" حمل ، همه چیز در عمل" . در حقیقت این عید به حرکت درآمدن کشت های غله ، دانه ، و سرشدن (آغاز) کشت و کار و دیگر حاصلات زمینی است که انسان را سیر کرده و سبب بقای حیات او می شود. وی در جای دیگر می گوید: در بخارا"نوروز" را عید ملی عموم فارسی زبانان است، بسیار حرمت می کردند. حتی ملای دینی به این عید که پیش از اسلامیت ، عادت ملی بوده، بعد از مسلمان شدن هم مردم این عید را ترک نکرده بودند ، رنگ دینی اسلامی داده ، از وی فایده می بردند. از آیت های قرآن هفت سلام نوشته به " غولونگ آب" که خوردن وی در نوروز از عادت های ملی بیش تره بوده، ترکره می خوردند. ولی برگزاری شکوهمند و باورمند و همگانی این جشن در دستگاه های حکومتی و سازمان های دولتی و غیر دولتی و در بین همه قشرها و گروه های اجتماعی ، بی گمان ، از ویژگی های ایران زمین است، که با وجود جنگ و ستیزها ، شکست ها و دگرگونی های سیاسی ، اجتماعی، اعتقادی، علمی و فنی، از روزگاران کهن پا بر جا مانده ، و افزون بر آن به جامعه ها و فرهنگ های دیگر نیز راه یافته است؛ و در مقام مقایسه ، امروز جامعه و کشوری را با جشن و آیین چندین روزه ای ، که چنین همگانی و مورد احترام و باور خاص و عام ، فقیر و غنی، کوچک و بزرگ و بالاخره شهری و روستایی و عشایری باشد ، سراغ نداریم.

دانش ما از آغاز جشن گرفتن نوروز بسیار محدود است. مدارک نوشتاری در تاریخ ایران ، تا قبل از قرن اول بعد از میلاد ذکری از نوروز نمی کنند . جزئیات چگونگی این جشن تا پیش از دوره هخامنشیان بر ما پوشیده است. در اوستا نیز هیچ اشاره ای به این جشن نشده است. همچنین از دید مذهب و باورهای دینی ایرانیان باستان در ارتباط با این جشن اطلاعاتی در دست نیست. اگرچه مطالب کلی در تعداد اندکی از کتاب های نوشته شده در روزگار ساسانیان درباره جشن وجود دارد. هرچند که بسیاری از محققان بر این عقیده هستند که یکی از دلایل ساختمان مجموعه پارسی (تخت جمشید) ، جشن گرفتن نوروز و بارعام نوروزی شاهنشاهان هخامنشی بوده ، اما نبود هیچگونه نشانه ای از وقوع این مراسم در دوران هخامنشی ، برای بعضی از دانشمندان این سوال را پیش آورده که آیا نوروز در دوران باستانی به عنوان یک مراسم دولتی جشن گرفته می شده یا نه؟

با استناد بر نوشته های بابلی ها ، شاهان هخامنشی در طول جشن نوروز در ایوان کاخ خود نشسته و نمایندگانی را از استان های گوناگون گه پیشکش هایی نفیس همراه خود برای شاهان آورده بودند می پذیرفتند.

پارتیان و ساسانیان همه ساله نوروز را با برپایی مراسم و تشریفات خاصی جشن می گرفتند .

جشن هایی که از آن روزگار به یادگار مانده ، هیچ یک به طول و تفصیل نوروز نیست. نوروز جشنی است که یک جشن کوچک تر ( چهارشنبه سوری) به پیشواز آن می آید و جشنی دیگر (سیزده بدر) به بدرقه آن . و نماد آن انداختن سفره هفت سین است.

نوروز در گذشته دارای آداب چندی بوده است که امروز تنها برخی از آن ها بر جای مانده و پاره ای در دگرگشت های زمانه از بین رفته اند. از رسم های بجا مانده یکی راه افتادن حاجی فیروز است.

برعکس ، ازمراسم نوروز در دوران ساسانی ( 650-224 پ م ) اطلاعات جامعی دردست داریم. کتیبه های ساسانی ، پند نامه ها و دیگر قطعه های ادبیات ایرانی ، از برگزاری جشن سال نو در دربار ساسانی صحبت می کنند . مراسم بار نوروزی که در آن شاهنشاه برای تمام اعضای دولت و نمایندگان ملت، بارعام ترتیب می داد، از بازمانده های مراسم ساسانی است.

مراسم بارعام شاهانه در دوران بعد از اسلام نیز باقی ماند و تمام شاهان ایران، حتی پادشاهانی که از اصل غیر ایرانی میامدند (مانند سلاطین مغول) نیز دربار خود را برای برگزاری رسوم ایرانی و از جمله نوروز آماده می کردند. در دربار خلفای عباسی که از بسیاری جهات خود را ادامه شاهنشاهان ساسانی می دانستند، نوروز از مهمترین جشن های سال بود و بار نوروزی با تمام جلال و شکوه آن انجام می گرفت.

با وجود داشتن مدارک مورد اطمینان در مورد جشن گرفته شدن نوروز در دوران ساسانی ، دلیلی در دست نداریم که نوروز را جشنی باگذشته بسیار قدیمیتر از دوران ساسانی فرض نکنیم. بسیاری از جشن های مهم جهان در ابتدا تنها بوسیله مردم عامی برگزار می شدند و جزو برنامه سلطنتی حساب نمی گشتند . قدیمی بودن و دست نخورده بودن مراسم نوروز میتواند گواهی از این باشد که این جشن مدت ها قبل از اینکه پادشاهان ساسانی (و شاید اشکانی ) آنرا تبدیل به جشنی رسمی کنند ، وجود داشته و مانند امروز ، بوسیله همه مردم ایران جشن گرفته می شده .

نوروز امروز

امروزه ، نوروز جشن اصلی بسیاری از مردم آسیای غربی است. کشورهایی که حتی هیچگاه تحت سلطه سیاسی ایران نبوده اند آن را به عنوان یکی از جشن های اصلی خود محسوب می کنند . هرکدام ازملیت های مختلف ،مراسم خاص خود را برای جشن گرفتن نوروز دارند، اما همه این جشن را " نوروز" می نامند و آمدن آن را مقارن با حلول بهار محسوب می کنند .

در ایران وافغانستان ، نوروز همچنین آغاز سال رسمی کشور است که از ابتدای ماه فروردین محاسبه می شود . استفاده از سال خورشیدی از دوران هخامنشیان در ایران معمول بود، هرچند که آغاز گاهشماری چندین بار در دوره های مختلف تغییر کرده است. در دوران ساسانی به دلیل رعایت نکردن اصول کبیسه ، در چند مورد نوروز در فصول اشتباه میانه تابستان جشن گرفته شد . این مشکل گاهشماری بوسیله ستاره شناس بزرگ ، عمرخیام ، در قرن ششم هجری حل شد و از آن تاریخ، تقویم " جلالی " به عنوان تقویم خورشیدی کشور انتخاب شد ، هر چند که رسمی شدن آن به عنوان تقویم کشور ، تا قرن چهاردهم خورشیدی ( آغاز همین قرن ما ) به طول انجامید .

نام ماه های تقویم خورشیدی بارها تغییر کرده . در دوران هخامنشی ، نام هایی استفاده می شد که بعد از دوران هخامنشی به فراموشی سپرده شد . نام ماهها در دوران ساسانی بر مبنای نشانه های زرتشتی وضع شد که تقویم ماهانه ساسانی که فاقد هفته است ودر آن هر روز ماه یک نام دارد، بهترین اثر باقی مانده از آن است . در بیشتر دوران اسلامی ، اسامی بابلی / آرامی ماه های مانند "تموز" و "نیسان" مورد استفاده بود ، اما با برقراری تقویم جلالی به عنوان تقویم رسمی ایران در اوایل قرن جاری خورشیدی ، اسامی ساسانی نیز دوباره برقرار شدند که تلفظ آن ها در مواردی تغییر کرد.

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و ششم اسفند 1392ساعت 1:47 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

کلاه قرمزی

پخش سری جدید «کلاه قرمزی» از فردا/ سه عروسک جدید اضافه شدند

پخش سری جدید مجموعه تلویزیونی «کلاه قرمزی» در حالی آغاز می‌شود که سه عروسک جدید نیز به کار اضافه شده‌اند.

سری جدید «کلاه قرمزی» از فردا -دوشنبه ۲۸ اسفندماه- آغاز می‌شود

 بنا بر این گزارش، این سریال هر شب ساعت ۲۰:۳۰ به روی آنتن خواهد رفت و در حال حاضر مراحل تصویربرداری خود را سپری می‌کند.

علی زارعان مدیر گروه کودک و نوجوان شبکه دو سیما در گفت‌وگو با خبرگزاری فارس درباره ویژگی‌های سری جدید مجموعه پرمخاطب «کلاه قرمزی» عنوان داشت: در سری جدید سه عروسک به عروسک‌ها اضافه می‌شوند و هرکدام نیز داستان‌های بامزه‌ای را روایت می‌کنند.

وی درباره حضور جیگر در این مجموعه نیز توضیح داد: این عروسک محبوب مانند قبل در سری جدید این مجموعه نیز حضور دارد و نه تنها نقش او کمرنگ نشده بلکه پررنگ‌تر از قبل نیز حضور دارد

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و هشتم اسفند 1391ساعت 1:51 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

سینمایی های 2

همراه با" بهترین همسایه دنیا" درانتظار صبح " نوروز 92 شبکه دو باشید

شبکه دو فیلم های تلویزیونی  "پنجره"، "در انتظار صبح"، " بهترین همسایه دنیا"، "چند روز مانده به عید"، " قطب نما"، "اگر باران ببارد"، "قصه گو"، "نشانی"، "مثل یک خواب"،  "لباسی برای خدمت"، "پسرک روزنامه فروش"، " جهیزیه پر ماجرا" و " زیر یک سقف" را براي پخش در ايام نوروز تدارک دیده است.

به گزارش روابط عمومی شبکه دو سیما، این تله فیلم ها با موضوعات اجتماعي و متنوع تولید شده و گروه فیلم های تلویزیونی شبکه زندگی با افزودن چاشنی طنز به برخی از این تولیدات تلاش می کند تا نوروز شادی را برای مردم رقم بزند.

پنجره" که به تهیه کنندگی علی مهام  و کارگردانی رهبر قنبری تهیه می شود، در مرحله تصویربرداری قرار دارد. این تله فیلم درباره پسر نوجوانی ست که به همراه خانواده خود در يكی از روستاهای كشور زندگی می‌كند و كار آنها ريل‌چينی خط راه آهن است. پسر در اوقات بيكاری خود نقاشی می‌كشد. روزی كه از مدرسه برمی‌گردد ناخودآگاه متوجه مغازه‌ای می‌شود كه تابلوهای نقاشی نيمه‌كاره‌ای در آنجا وجود دارد. توجه‌اش به آنها جلب شده و به دنبال صاحب نقاشی‌ها می‌گردد؛ تا اينكه متوجه می‌شود اين نقاشی‌ها متعلق به نوجوانی است كه شهيد شده و ...

قربان نجفی، نسرين نكيسا، يلدا قشقايی، حسين حسين‌زاده، مريم حيدری فر در این تله فیلم نقش آفرینی می کنند.

 

علی مهام تله فیلم "در انتظار صبح"  را نیز برای پخش در ایام نوروز آماده کرده است. این تله فیلم به کارگردانی سيد رحيم حسيني و با نقش آفرینی مير طاهر مظلومي، مهرداد ضيايي، شيوا ابراهيمي، نقي سيف‌جمالي، رضا جهاني و جواد شيداﺋﻴﺎن توليد شده و نوروز 92 روی آنتن شبکه زندگی خواهد رفت.

 

از دیگر تولیدات نوروزی گروه فیلم های تلویزیونی شبکه دو سیما می توان به " بهترین همسایه دنیا" اشاره کرد. این تله فیلم به کارگردانی عباس مراديان و تهيه‌كنندگي محمدرضا ايزدي يكتا روی آنتن تلویزیون می رود.

بهترین همسایه دنیا" که اکنون تصویربرداری آن به پایان رسیده است داستان همسايگي يك دزد معروف طلافروشي (شجاع كاوه) و يك پليس (صديق)  را روايت مي‌كند. از قضا پليس نيز مأموريت دارد تا اين دزد را دستگير كند و در طول داستان اتفاقات جالبي براي آنها رخ مي‌دهد...

چند روز مانده به عید" نیز به تهیه کنندگی محمد تقی یازرلو و کارگردانی حسین سحر خیز  نوروز 92 از شبکه دو سیما پخش می شود. این تله فیلم اکنون در مرحله پیش تولید قرار دارد.

بر اساس اعلام گروه فیلم های تلویزیونی شبکه دو تصویربرداری تله فیلم " قطب نما" به تهیه‌کنندگی انوش جعفریان و کارگردانی وحید حسن‌زاده نیز به پایان رسیده است.

این فیلم تلویزیونی روایت زندگی نوجوانی 13 ساله به نام قاسم است که خانواده‌اش به بحران مالی شدیدی مبتلا شده‌اند. وی تلاش می کند با فعالیت خود در رفع این مشکل کمک کند.

توليد تله فيلم «اگر باران ببارد»  به تهيه كنندگي علیرضا حسینی و كارگرداني  بیژن شکرریز نیز مراحل نهایی خود را سپری می کند. این فیلم تلویزیونی داستان مجید پسربچه 9 ساله ناشنوایی را به تصوير مي‌كشد كه  در روستایی در نزدیکی شهر ساری زندگی می کند. او  با کسی در ارتباط نیست و جز دوستش سنگ صبوري ندارد.  دوستي كه  بعد به همراه خانواده از روستا مهاجرت مي كند و همين مسئله سبب افسردگي مجيد مي‌شود و اين شروع ماجراست...

همچنین نوروز 92 مصطفی کوشکی فیلم زندگی استاد مهدی آذر یزدی، نویسنده شناخته شده کودکان و خالق مجموعه "قصه های خوب برای بچه های خوب " را در قالب تله فیلم "قصه گو"  به شبکه دو می آورد. این تله فیلم به تهیه کنندگی سید احمد سید پایداری آماده پخش شده است.

نشانی" از دیگر فیلم های تلویزیونی نوروزی شبکه زندگی است . این تله فیلم به تهیه کنندگی علی حجازی مهر و کارگردانی فیاض موسوی در مرحله پیش تولید قرار دارد.

تصویر برداری تله فیلم "مثل یک خواب" به تهیه کنندگی فاطمه مسلمی و کارگردانی رضا غفاری اعتبارنیز به پایان رسیده و این تله فیلم نوروز 92 از شبکه دو پخش می شود.

مثل یک خواب" درباره زوجی به نام مانا و رضا است که به سبب مشغله های روزمره از یکدیگر فاصله گرفته اند تا اینکه یک خواب امیر را هشیار می کند و تلاش او برای پر کردن فاصله هایی که بین او و مانا ایجاد شده آغاز می شود.فیلم تلویزیونی " لباسی برای خدمت" نیز برای پخش در نوروز ۹۲ ساخته شد. این فیلم در 78 دقیقه برای نوجوانان ساخته شده و درباره سرباز 23 ساله‌ای که 5 ساعت مرخصی شهری می‌گیرد و به خانه خواهرش می‌رود تا خود را برای ملاقات با نامزدش آماده کند. غافل از این‌که علاقه شدید خواهر زاده‌هایش به لباس نظامی اتفاقات غیر قابل پیش بینی را برای او رقم می‌زند و برایش دردسر ساز خواهد شد. هادی شریعتی این تله فیلم را کارگردانی کرده است.

 

تله فیلم «زیر یک سقف» به تهیه‌کنندگی پژمان لشگری پور نیز اکنون در مرحله پیش تولید قرار دارد .

 

گروه فیلم های تلویزیونی شبکه دو همچنین در تدارک تله فیلم "پسرک روزنامه فروش" است. این تله فیلم را صدرا عبداللهی تهیه می کند و محمد جواد رجب زاده کارگردانی آن را بر عهده گرفته است.

 

"جهیزیه پر ماجرا " نیز به تهیه کنندگی حسین مروی در مرحله پیش تولید قرار دارد. این تله فیلم درباره چند نوجوان است كه براي تهيه جهيزيه خواهر يكي از بچه ها كه دچار مشكل مالي است دست به كار مي شوند و مي خواهند با تصورات نوجوانانه شان به آن ها كمك كنند. يكي از بچه ها در اين بين دروغي مي گويد كه اين دروغ منجر به حوادثي مي‌شود

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و هشتم اسفند 1391ساعت 1:43 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

کارتون های شبکه 2

کارتون های جدید، عیدی شبکه دو به بچه ها

شبکه دو با تدارک 11 عنوان کارتون خارجی تازه، نوروز 92 را به خانه مخاطبان خود می برد

به گزار ش روابط عمومی شبکه دو سیما، محسن همتی نژاد، مدیر تامین برنامه از پخش 4 هزار دقیقه انیمیشن خارجی جدید در ایام نوروز خبر داد و گفت: نوروز 92 شبکه زندگی با تدارک انیمیشن های "روباتهای مبارز"، "نجات سی دونه"، "عروسک های شاد"، "دکتر هانا"، " نون ابری"، " دوستان زمین"، "دورا دختر کنجکاو"، "خرس مهتاب"، "ماجراهای اکسار"، " Different shape" و " زندگی حشرات" دست پر به خانه مخاطبان خود می رود.

وی تصریح کرد: این انیمیشن ها که از تولیدات مهم و محبوب دنیا محسوب می شوند، هدیه نوروزی این شبکه به مخاطبان خود به شمار می روند و پخش آن ها از نوروز آغاز می شود.

همتی نژاد این اقدام را گامی بزرگ در راستای تامین نیاز مخاطبان این شبکه توصیف کرد و افزود: از افتخارات مهم ما این است که امسال 18 عنوان انیمیشن داخلی و 33 عنوان انیمیشن خارجی جدید از تلویزیون پخش کرده ایم، این اتفاق در حالی رخ می دهد که بضائت دنیا در تولید انیمیشن سالی 30 عنوان است.

این مقام مسوول گفت: این کارتون ها  که مهر ماه سالجاری برای پخش در ایام نوروز تهیه شده اند، همگی بیش از 40 قسمت دارند و پخش آن ها پس از نوروز نیز ادامه خواهد داشت

به گفته همتی نژاد "روبات های مبارز"   در 52 قسمت 22 دقیقه ای تهیه شده و درباره دانشمندی به اسم دکتر چارلی است که برای به دست آوردن سنگ های قدرت، روبات هایی طراحی کرده، این روبات ها با روبات های دکتر گری که دانشمند بدجنسی است برای به دست آوردن این سنگ ها رقابت می کنند.

 

"نجات سی دونه " هم در 52 قسمت 12 دقیقه ای تولید شده است.  سی دونه نام گل بی همتایی است که در جنگل می روید و بر اثر سهل انگاری یوهو و دوستانش از بین می رود و این شروع ماجراست.

 

"عروسک های شاد" نیز در 52 قسمت 7 دقیقه ای قصه عروسک های کوچکی را به تصویر می کشد که در جنگل کوچکی کنار یکدیگر زندگی می کنند و ماجراهایی می آفرینند که برای بچه ها آموزنده است.

 

"دکتر هانا" هم نام انیمیشنی 44 قسمتی است. دکتر هانا مرغ مهربانی است که دفتر مشاوره دارد و به بچه های کوچک شهر برای حل مشکلاتشان کمک می کند.

 

به گفته همتی نژاد " نون ابری" 44 قسمتی هم هر بار در 9 دقیقه ماجراهای جالبی را درباره زندگی دو بچه گربه برای بچه ها روایت می کند.

 

"دوستان زمین" نیز در 13 قسمت 6 دقیقه ای تولید شده و درباره داستان زندگی پسرک بازیگوشی است که با استفاده از اختراعات دوست دانشمند خود به ارزش های زمین پی می برد.

 

 دورا دختر کنجکاو" هم 35 قسمت دارد، این کارتون درباره زندگی دورا و دوست میمونش است.

خرس مهتاب هم در 60 قسمت 12 دقیقه ای تولید شده و به بچه های یاد می دهد که چطور در حل مشکلات به یکدیگر کمک کنند.

 

همتی نژاد افزود: "ماجراهای اکسار"، " Different shape" و " زندگی حشرات" هم انیمیشن های بی کلامی هستند که نکات آموزنده بسیاری را برای بچه ها بازگو می کنند.

این مقام مسوول تصریح کرد: این انیمیشن علاوه بر اینکه برای نخستین بار از تلویزیون پخش می شوند از کیفیت بالایی نیز برخوردارند.

وی گفت: شبکه دو با تدارک باکس ویژه کودکان و نوجوانان قصد دارد در ایام نوروز مخاطبان اصلی این شبکه را پای تلویزین میخ کوب کند

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و هشتم اسفند 1391ساعت 1:38 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

شبکه 5

تدارك گسترده شبكه تهران براي نوروز

92

شبکه تهران با تولید و پخش ویژه برنامه های جذاب و متنوع به استقبال نوروز 92مي رود.

به گزارش روابط عمومي شبكه تهران ، اين شبكه برنامه هاي متنوع و شاد خود را در سه محور قبل از عيد ، لحظات سال تحويل و ايام تعطيلات تهيه و توليد كرده است كه جزييات آن به شرح زير است:

گروه فيلم و سريال

 مجموعه تلویزیونی " هفت سین " به کارگردانی یدالله صمدی و مجید سرسنگی در 14 قسمت 45 دقیقه ای بر ای نوروز 92 شبکه تهران تهیه و آماده می شود.

این سریال که این روزها برای شبکه تهران تصویر برداری می شود ، درباره شخصیتی به نام آقای نوبخت است که او قصد دارد شب چهارشنبه سوری اسباب کشی و به منزل جدید برود که از قضا خانه توسط مستاجر قبلی تخلیه نشده است و ماجرا از اینجا شروع می شود. ......

سیروس گرجستانی و فردوس کاویانی نقش‌های اصلی این سریال را بازی می‌کنند و به غیر از این دو بازیگر، ستاره اسکندری، ، جواد عزتی، مهران رجبی و..... نیز در هفت سین ایفای نقش می کنند.

گروه دانش و اقتصاد

سیب ویژه 92" عنوان برنامه تولیدی از گروه دانش و اقتصاد شبکه تهران است که در روزهای پایانی سال بر روی آنتن می رود.

این برنامه در 16 قسمت 15 دقیقه ای برای ایام نوروز تهیه و تولید می شود و موضوع آن مراقبت های بهداشتی پزشکی در ایام مسافرتهای نوروزی است.

 

این برنامه از شروع تا پایان سفرهای نوروزی هر روز به مدت 15 دقیقه از شبکه تهران پخش می شود.

 

 

 

گروه كودك و نوجوان

 

گروه كودك ونوجوان ويژه برنامه هاي " تن تن كارتن " به تهيه كنندگي فاطمه شيرازي مقدم  و" رنگين كمان " به تهيه كنندگي امير حسين كاوه را براي ايام عيد كودكان و خردسالان در نظر گرفته است.

 

برنامه " تن تن کارتن" ویژه نوروز از گروه کودک و نوجوان شبکه تهران در ایام تعطیلات میهمان خانه های تهرانی می شود. این برنامه ویژه خردسالان با هدف سرگرمی و ایجاد فضای شاد و مفرح در طول ایام نوروز تهیه و آماده سازی می شود. این برنامه در 16 قسمت 45 دقیقه ای با ریتم تند و نوروزی شامل آیتم های مختلفی مانند پخش کارتون شاد و دوست داشتنی ، وله های نوروزی ، تیتراژ و ... است.

 

برنامه " رنگین کمان " نیز در طول ایام  تعطیلات با حال و هوای نوروز و میان برنامه های شاد و جذاب برای کودکان پخش می شود.

 

گروه تفريحات و سرگرمي

 

"شهر ورزشی" عنوان برنامه ای  از گروه تفریحات و سرگرمی شبکه تهران است که در طول تعطیلات نوروز به مدت 20 دقیقه هر روز پخش می شود. این برنامه صبحگاهی شاد  ورزشی  گزارشی از بوستان های شهر تهران است و شهرام نسترن راد تهیه کنندگی آن را برعهده دارد.

 

 

 

واحد تامين برنامه

 

واحد تامين برنامه ويژه برنامه هاي" آفرينش" ، انسان و طبیعت ، سکانس برتر ، ترنم بهار، دانستنیها، تماشا خانه ، انسان و حیوانات ، نغمه ها، مستند 5 را برای علاقمندان برنامه مستند تهیه و تدارک دیده است.

 

"آفرینش"،  برنامه علمی ودر عین حال معرفتی و دینی در راستای افزایش آگاهی بیننده است که  بر اساس مستندهای فاخر وویژه طبیعت وحیات وحش بر اساس آیات قرآن تهیه شده است،  اين برنامه در يك  فرصت 30 دقيقه اي نمايش داده مي شود.

 

"سكانس برتر"،این برنامه 10 دقیقه ای آرشیوی از مجموعه سریال های پخش شده صدا و سیما است که در ابتدای این برنامه به معرفی اثر، زمان تولید و پخش آن  ، عوامل سریال مي پردازد و بعد از آن قسمت های شاد و جذاب آن برای بینندگان نمایش داده می شود.

 

برنامه" انسان وطبیعت" در باره انسانی است که در شرایط سخت طبیعت با مشکلات دست وپنجه نرم می کند وبر آنها غلبه می کند،مدت این برنامه ٤٠ دقیقه است.

 

برنامه" مستند انسان و حیوان" رویکردی در جهت سازگاری انسان جستجوگر وعلاقمند به محیط زیست ودنیای وحش پیرامون خود دارد.

 

"مستند5" نيز به منظور  آشنا كردن مخاطبان  با مستندهاي جذاب و تاثيرگذار همراه با شگفتي هاي خلقت است كه در يك فرصت 45 دقيقه اي تهيه شده است.

 

"تماشاخانه " این برنامه به انتخاب فیلمهای انیمیشن جذاب متناسب با علاقه کودک و نوجوان و نیز خانواده ها می پردازد و در تعطیلات نوروز از شبکه تهران پخش می شود.

 

 گروه فرهنگ و معارف

زمزمه نیاز " و"عطرعاشقی "  عنوان برنامه ای ترکیبی از گروه معارف شبکه تهران است که اکنون مراحل تولید را سپری می کند. سید ناصر سجادی تهیه کننده برنامه " زمزمه نیاز" است.  این برنامه در 15 قسمت 30 دقیقه برای نوروز 92 تهیه و تولید می شود و دارای آیتم های متنوع و معنوی مختلفی  است. این برنامه دارای آیتم هایی مانند عیدانه ، وقت را غنیمت دان ، 09650 شماره مرکز ملی شبهات ، در گلستانه ، یک حبه نور و .. است که به موضوعاتی مانند تفکر و تدبر در خلقت و بهار طبیعت ، صبر ، آداب تفریح ، صله رحم ، ارتباط با خدا و... می پردازد.

گروه اجتماعی

 

 ساعت 25 ، باغ ایرانی ، شیرینی خونگی ،   درشهر ، دراستان، کاروان راهیان نور ، به کجا برویم عنوان ویژه برنامه های گروه اجتماعی شبکه تهران است که در ایام تعطیلات نوروز پخش خواهد شد.

 

 ساعت 25 " عنوان برنامه شبانگاهی زنده و ترکیبی از گروه اجتماعی شبکه تهران است که 25 اسفندماه  بر روی آنتن می رود.

 

محمود محمودی تهیه کننده برنامه " ساعت 25" در تشریح ساختار این برنامه می گوید: این برنامه درساعت پایانی شب به مدت 50دقیقه با محوریت موسیقی پخش خواهد شد ، معرفی تازه های موسیقی ، موسیقی های خاطره انگیز، موسیقی فیلم های قدیمی ، تیتراژ، گزارش ها و .... بخش های مختلف این برنامه است.

 

محمودی ادامه می دهد:  این برنامه در مناسبت های مختلف زمانی موسیقی خاصی پخش می کند. برای مثال در فصل زمستان موسیقی زمستانی ،فصل بهار موسیقی بهاری ،فصل تابستان موسیقی  تابستانی ، فصل پاییز موسیقی پاییزی را... مخاطبان شاهد خواهند بود.

باغ ایرانی" جنگ ویژه لحظه تحویل سال است که با آیتم های جذاب و متنوع به استقبال نوروز 92 می رود.  مصطفی شریفی و محمد فواد صفاریان پور تهیه کننده گان برنامه باغ ایرانی ویژه برنامه تحویل سال نو هستند که این برنامه از ساعت 8 صبح تا 18روز اول فروردین بر روی آنتن می رود. مهمانان این برنامه را مردم خودشان انتخاب می‌کنند و مخاطبان از روز شنبه 19 اسفند تا 28 اسفند فرصت دارند تا با ارسال پیامک بازیگران ، هنرمندان تلویزیونی مورد علاقه شان و..... را به باغ ایرانی دعوت کنند. همچنین اجرای این برنامه احسان کرمی ، بهروز رضوی،گیتی خامنه ورامبد جوان را بر عهده دارند .

شیرینی خونگی " عنوان دیگر برنامه  گروه اجتماعی است که در ایام تعطیلات نوروز 92بر روی آنتن می رود . معصومه فرد شاهین تهیه کننده برنامه " شیرینی خونگی " است . برنامه "شیرینی خونگی "در ایام نوروز میزبان مجریان صدا و سیما است که در آن گفت و گویی صمیمانه با مجریان با حال و هوای عید انجام می شود. این برنامه در 13 قسمت 50 دقیقه ای  تهیه  و تولید می شود و هر روز یک مجری میهمان این برنامه است

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و هشتم اسفند 1391ساعت 1:28 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

عید نوروز

 

 

 

در‌مورد بنياد جشن نوروز مطالب بيشماري بيان شده كه در اين‌جا نمونه‌هايي از آنها را ذكر مي‌نماييم.

1. در روايات زرتشتي و بيشتر نويسندگان ايراني و عرب و شاعران از‌جمله فردوسي، بنياد آن را به جمشيد پادشاه پيشدادي نسبت مي‌دهند و مي‌گويند: جمشيد شاه تختي بساخت كه ديوان آن‌را بدوش گرفته به هوا بردند و به يك روزه از كوه دماوند به بابل فرود آوردند، مردم با مشاهده اين عمل در شگفت شدند و آن روز خاص را نوروز خواندند.

فردوسي مي‌گويد:

 

چـو خــورشيــد تـابـان ميــان هــوا

نشستــه برو شــــاه فـــرمـــــانـــروا

جهـــان انجمن شــد بر آن تخت او

شــگفتي فــرو مــانــده از بخت او

بــه جمشيــد بر گــوهـر افشـانـدنـد

مرآن روز راروز نوروز خــوانــدنــد

ســر ســال نـو هـرمـز فــــروديـــن

بر آســـوده از رنـــج روي زميـــن

بـــزرگان به شـــادي بيـــاراستنـــد

مـي و جـام و رامشگـران خواستنـد

چنيــن جــشن فــرخ از آن روزگار

به ما ماند از آن خسروان يادگار(1)

 

 

2. حكيم عمر خيام در نوروزنامه راجع به جشن نوروز مي‌گويد:

از آن بوده است كه آفتاب در هر 365 شبانه‌روز و ربعي به اول دقيقه حمل بازآيد و چون جمشيد از آن آگاهي يافت آن را نوروز نام نهاده پس از آن پادشاهان و ديگر مردمان به او اقتدا كردند و آن روز را جشن گرفتند و به جهانيان خبر دادند تا همگان آن را بدانند وآن تاريخ را نگاهدارند و بر پادشاهان واجب است كه آيين و جشن و رسم ملوك را به‌جاي آرند. از بهر مباركي و خرمي‌كردن در اول سال هر‌كسي در نوروز جشن كند تا نوروز ديگر عمر در شادي گذراندند.

 

3. اين فصل «فروردگان» است كه جشن‌آوري اجداد و نياكان بود و چنان مي‌پنداشتند كه در پنج شب متوالي، ارواح طيبه مردگان، براي ديدار وضع زندگي و احوال باز ماندگان به زمين فرود آمده و در خانه و آشيانه خويش مشغول تماشا و سركشي مي‌شوند، اگر خانه تميز و پاك بود، ارواح مسرور بر مي‌گردند، اما در غير اين صورت، آنان غمگين و ناراحت بر‌مي‌گردند.

4. روايتي ديگر مي‌گويد كه نيشكر را جمشيد(2)، در اين روز پيدا كرد و مردم از كشف و خاصيت آن متحير شدند. سپس جمشيد دستور داد تا از شهد آن شكر ساختند و به مردم هديه دادند. آن روز را «نوروز» ناميدند.

5. مي‌گويند: اهريمن، بلاي خشكسالي و قحطي را بر كره زمين فرو نشانيد، اما جمشيد به جنگ با اهريمن پرداخت وعاقبت اورا شكست داد. آن‌گاه خشكسالي و قحطي را از ريشه خشكانيد و به زمين باز گشت. با بازگشت وي، درختان و هرنهال و چوب خشكي سبز شد. بسا مردم اين روز را «نوروز» خواندند و هر كس به يمن و مباركي، در تشتي جو كاشت و اين رسم سبزي نشانيدن درايام نوروز از آن زمان تا به امروز باقي مانده است.

6. بيروني در آثار الباقيه‌(3) مي‌نويسد: «از آداب جشن نوروز اين بود كه در صحن هر‌خانه به هفت ستون، هفت رقم از غلات مي‌كاشتند و هر‌يك از آنها كه بهتر مي‌روييد، دليل ترقي و خوبي آن نوع غله مي‌دانستند».

در المحاسن و الاضداد نوشته شده: «بيست و پنج روز قبل از نوروز در صحن كاخ سلطنتي، دوازده ستون از خشت خام برپا مي‌شد كه بر هر‌يك از آنها يكي از حبوبات را مي‌كاشتند و آنها را نمي‌چيدند مگر با نغمه‌سرايي و خواندن آواز. در ششمين روز نوروز اين حبوب را مي‌كندند و در مجلس پراكنده مي‌نمودند وتا شانزدهم فروردين كه مهر روز نام دارد آن را جمع نمي‌كردند(4).

 

 

تقسيم روزهاي ماه فروردين:

 

در عهد باستان مراسم جشن نوروز به مدت 21‌روز برگزار مي‌گرديد كه در هر روز برنامه‌يي خاص انجام مي‌گرفت.

1. از اول تا روز سوم براي ديد و بازديد خويشاوندان و بزرگان.

2. از روز سوم الي روز ششم فروردين، ديد و بازديد همگاني و برگزاري جشن رپيثون.

3. از روز ششم الي روز نهم، براي اجراي جشن خوردادگان.

4. از روز نهم الي سيزدهم، بار عام شاهي براي پذيرفتن عموم طبقات هر يك به‌نوبه خود بود.

5. ازروز سيزدهم الي روز نوزدهم، براي تفريحگاههاي خارج از شهر.

6. ازروز نوزدهم الي بيست و يكم، براي اجراي مراسم جشن فروردگان

7. روز بيست و يكم پايان جشن و مخصوص تفريح و گردش در خارج از شهر است(5).

در يك تقسيم‌بندي ديگر، فروردين به شش قسمت تقسيم مي‌گرديد:

1. پنج روز اول به پادشاه و اشراف مربوط بود و آنها جشن ويژه داشتند.

2. پنج روز دوم براي بخشش اموال ودريافت هداياي نوروزي از طرف پادشاه.

3. پنج روز سوم متعلق به خدمتگزاران بود.

4. چهارمين پنج روز به خواص تعلق داشت.

5. پنج روز پنجم به لشكريان.

6. ششمين قسمت پنج روزه به رعايا اختصاص داشت(6).

اين تقسيم‌بندي به قول جاحظ در المحاسن الاضد زمان جمشيد و به قول بيروني در آثارالباقيه بعد از جمشيد و بنا به نظر ذبيح‌الله صفا در زمان ساسانيان معمول بوده است.

نقسيم‌بندي ديگر هم وجود داشته است كه به نوروز خاصه و نوروز عامه تقسيم مي‌شده. پنج روز اول را نوروز عامه و بقيه روزهاي نوروز را نوروز خاصه مي‌گفتند

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و هفتم اسفند 1391ساعت 3:38 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

نماد ملی

جهانی سازی یک نماد ملی

 نوروز در ایران و چند کشور منطقه که دارای فرهنگ مشترک با ایران هستند جشن گرفته می‌شود، اما در چند سال اخیر برخی دیگر از کشورها آن را در قالب تعطیلات رسمی‌خود گنجانده اند و این نماد در حال تبدیل شدن به یک نماد جهانی است.

 

جشنها اصولاً هویت ملی و یا دینی هر ملتی را تشکیل می‌دهند و هر مراسمی‌‌بیانگر علائق، سلیقه‌ها و فرهنگ ملت و تعلقات قومی‌‌آن به شمار می‌رود.

جشنها امروزه در بین تمامی‌‌اقوام مختلف برگزار می‌شود و این جشنها در هر نقطه و منطقه ای از زمین با دیگر نقاط متفاوت است و در صورتی که مراسمی‌‌حرکت خود را از یک قالب ملی و منطقه ای آغاز و به یک نماد بین المللی تبدیل شود می‌توان دلیل آن را وجود ارزشهای مشترک انسانی در آن دانست که منعکس کننده فطرت انسانها و تمایل آنها در کنار هم زیستن و صلح است.

عید نوروز و جشنهای سال نو شمسی یکی از جشنهای مهم در بین ایرانیان است. این جشنها که با آغاز فصل بهار و بیداری طبیعت آغاز می‌شود همان حرکتی است که از یک فرهنگ ملی سرچشمه گرفته و در حال تبدیل شدن به یک "نماد جهانی" است.

این مسئله تا بدانجا اهمیت دارد که سازمان ملل سازمان ملل برای ثبت عید نوروز به عنوان یک روز جهانی آن را به نظر سنجی گذاشت.

 

تاریخچه

منشاء و زمان پیدایش نوروز به درستی معلوم نیست، اما این جشن قدمتی سه هزار ساله دارد و قدیمی‌ترین آیین ملی در جهان به شمار می‌رود. در برخی از متون کهن ایران از جمله شاهنامه فردوسی و تاریخ طبری، جمشید و در برخی دیگر از متون کیومرث به‌عنوان پایه‌گذار نوروز معرفی شده است. ابداع نوروز در شاهنامه بدین صورت روایت شده است که جمشید در حال گذشتن از آذربایجان دستور داد تا در آنجا برای او تختی بگذارند و خودش با تاجی زرین بر روی تخت نشست. با رسیدن نور خورشید به تاج زرین او جهان منور شد و مردم شادمانی کردند و آن روز را روز نو نامیدند. برخی از روایتهای تاریخی نیز آغاز نوروز را به بابلیان نسبت می‌دهد. طبق این روایتها رواج نوروز در ایران به 538 سال قبل از میلاد یعنی زمان حمله کورش به بابل بازمی‌گردد. همچنین در برخی از روایتها از زرتشت به‌عنوان بنیانگذار نوروز نام برده شده است.

با افزایش محبوبیت عید نوروز در آسیای میانه و همچنین با اعلام رسمی‌‌شدن این مراسم در ترکیه، جهان در آینده نزدیک شاهد برگزاری آن در ابعاد وسیعتر خواهد بود.

 

نوروز در آذربایجان

عید نوروز در جمهوری آذربایجان همسایه شمالی ایران از اهمیت ویژه ای برای مردم این سرزمین دارد. نوروز به عنوان عید رسمی‌‌و ملی جمهوری آذربایجان بین مردم ارزش خاصی دارد. پس از استقلال جمهوری آذربایجان در 18 اکتبر 1991 عید نوروز از خانه‌ها به محله‌ها و سپس به میادین شهرها گسترش یافت و تبدیل به یک آیین و مراسم رسمی‌‌شد.

در سال جاری هیئت دولت آذربایجان، به مناسبت این عید 8 روز تعطیل رسمی‌‌اعلام کرد. در جمهوری آذربایجان درباره پیدایش جشن نوروز اسطوره‌ها و افسانه‌های گوناگونی نقل شده است. مثلاً در روایتی آمده است سیاوش پسر کیکاووس به کشور افراسیاب سفر می‌کند افراسیاب از وی به نحو قابل توجهی پذیرایی می‌کند و حتی دخترش را به عقد وی در می‌‌آورد و سیاوش به یاد سفرش از دیار افراسیاب دیوار بخارا را بنا می‌کند. ولی دشمنان که از این امر ناخرسند بوده‌اند میان سیاوش و افراسیاب را بر هم زده به طوری که افراسیاب تصمیم به قتل سیاوش می‌گیرد و پس از کشته شدن سیاوش دستور می‌دهد جنازه‌اش را روی کنگره‌های دیوار بخارا قرار دهند. زرتشتیان جسد وی را برداشته و در قدمتگاه دروازه شرقی دفن می‌کنند و مرثیه‌های بسیاری در وصف سیاوش و مرگش سرودند به طوری که این مرثیه‌ها بین مردم گسترش یافت و در همین سیاوش مرثیه‌ها روز دفن سیاوش را زرتشتیان نوروز نامیدند.

اهالی آذربایجان بعد از پایان چله کوچک خود را برای استقبال از عید نوروز آماده می‌کنند و مردم از آن به عنوان عید صلح و دوستی و وحدت و یکپارچگی یاد می‌کنند و طبق آیین‌های باستانی، آنهایی که قهر هستند آشتی می‌کنند و قهر و کینه از میان برداشته می‌شود. در آذربایجان بر خلاف ایران مراسم سیزده‌ بدر برگزار نمی‌شود.

 در آذربایجان رابطه با عید نوروز جای مهمی‌‌به اعتقادات و فال‌ها داده می‌شود به طوری که در شب چهارشنبه سوری دختران نو رسیده در ته دل فالی گرفته و و مخفیانه پشت درنیمه باز به انتظار ایستاده و اگر در این هنگام حرف خوب و موافقی بشنوند آرزویشان برآورده شده و اگر حرف نامناسبی می‌شنیدند نیتشان عملی نمی‌گشته است. بنابراین برمبنای آیین عید مردم از بدگویی و حرف نامناسب دوری می‌جویند.

 

تاجیکستان و مراسم نوروز

جشن نوروز برای مردم تاجیکستان بویژه بدخشانیان تاجیکستان جشن ملی نیاکان است که برای مدت سه روز برگزا می‌شود. آنها از این مراسم به عنوان رمز دوستی و زنده شدن کل موجودات یاد می‌کنند و به نام "خیدیر ایام" یعنی جشن بزرگ معروف است.

 

مراسم گل گردانی

پیش از فرا رسیدن نوروز کودکان تاجیکستان با برگزاری مراسم "گل گردانی" به دیگران پیغام می‌رسانند. این مراسم یک هفته قبل از نوروز، یعنی در اوائل دهه دوم ماه مارس از سوی گروهی از کودکان که در دست گلهای سیه گوش، بایچیچک یا نوروزی دارند اجرا می‌شود. این کودکان به هر منزل مسکونی نزدیک شده و با قرائت شعرهایی فارسی فصل بهار را به صاحبان آن خاندان شادباش می‌گویند.

در پاسخ به تبریکات کودکان، صاحب خانه‌ها به آنها مقداری گندم، نخود، نسک و انواع دیگر محصولات غله یا شیرینی اهدا می‌کنند و کودکان با جمع آوردن عیدی خود این مواد را به منزل یکی از دوستان می‌برند و صاحب منزل برای آنها غذای نوروزی آماده می‌کند.

 

چهارشنبه سوری (آتش پَرَک)

"آتش پَرَک" از دیگر آئینهای نوروزی است. سه مشعل از چوب درخت سرو روشن می‌شود و مردم، به خصوص جوانان و دختران از بالای شعله آتش می‌پرند تا بدین وسیله کینه و کدورت و غم و درد خود را بیرون می‌کنند.

در نخستین روز نوروز مراسم "جفت براران" صورت می‌گیرد و به این دلیل از نوروز به عنوان عید بهار و آغاز کشت و کار برای کشاورزان نام می‌برند.

گل گشت، تفریح در پارکها، خرید،  برگزاری مراسم فرهنگی و کشتیهای محلی از دیگر برنامه‌های تاجیکها برای گرامیداشت نوروز به شمار می‌رود.

مردم تاجیکستان به ویژه بدخشانیان تاجیک در ایام عید نوروز خانه تکانی می‌کنند و به رسم دیرینه قبل از شروع عید بانوی خانه وقتی که خورشید به اندازه یک سر نیزه بالا آمد دو جارو را که سرخ رنگ است و در فصل پاییز از کوه جمع آوری کرده‌اند و تا جشن نوروز نگاه داشته‌اند در جلوی خانه راست می‌‌گذارند. چون رنگ سرخ برای این مردم رمز نیکی و پیروزی و برکت است. پس از طلوع کامل خورشید هر خانواده‌ای می‌‌کوشد هر چه زودتر وسایل خانه را به بیرون آورده و یک پارچه قرمز را بالای سردر ورودی خانه بیاویزد که این معنی همان رمز نیکی و خوشی ایام سال را در داخل خانه مرتب چیده و با باز کردن در و پنجره به نوعی هوای نوروزی و بهاری را که معتقدند حامل برکت و شادی است وارد خانه نماید.

در این سرزمین پختن شیرینی ویژه و غذاهای متنوع جزو رسم و رسوم این ایام است. همچنین برگزاری دیگر تفریحات نیز در این ایام به شادی آن می‌‌افزاید و یکی از غذاهای معروف این ایام "باج" نام دارد در این غذا کله پاچه گوسفند را با گندم پخته و دیگران را با آن مهمان می‌کنند.

 

نوروز در قزاقستان

مردم قزاقستان نوروز را اعتدال بهاری می‌‌دانند و بر این باورند که در این روز ستاره‌های آسمانی به نقطه ابتدایی می‌‌رسند و همه جا تازه می‌شود و روی زمین شادمانی بر قرارمی‌شود.

در شب سال تحویل تا شب قزیر صاحبخانه دو عدد شمع در بالای خانه اش روشن می‌کند وخانه اش را خانه تکانی کرده و چون مردم قزاق باور بر این دارند که تمیز بودن خانه در آغاز سال نو باعث می‌شود افراد آن خانه دچار بیماری و بدبختی نشوند.

در شب نوروز دختران روستایی قزاق با آخرین گوشت باقیمانده از گوشت اسب که "سوقیم" نام دارد غذایی به نام "اویقی آشار" همراه با آویز می‌‌پزند و از جوان‌هایی که دوستشان دارند پذیرایی می‌کنند. آنان نیز در قبال آن به دختران آینه و شانه و عطر هدیه می‌کنند که آن را "سلت اتکیتر" می‌‌نامند و به معنی علاقه آور می‌‌باشد.

در عید نوروز جوانان یک اسب سرکش را زین کرده و عروسکی که ساخته دست خودشان است با آویز زنگوله‌ ای به گردنش در ساعت سه صبح که ساعتی معین از شب قزیر است رها نموده تا از این طریق مردم را بیدار نمایند. عروسک در حقیقت نمادی از سال نو است که آمدن خود را سوار بر اسب به همه اعلام می‌کند.

همچنین پختن غذایی به نام نوروز گوژه ( آش) که تهیه آن به معنی خداحافظ با زمستان و غذاهای زمستانی است و از هفت نوع ماده غذایی تهیه می‌شود در این ایام جزو آیین و رسوم این سرزمین می‌‌باشد.

نوروز برای قزاق‌ها بسیار مقدس بوده و اگر در این روز باران یا برف ببارد آن را به فال نیک گرفته و معتقدند سال خوبی پیش رو خواهند داشت.

مسابقات معروفی نیز در این ایام در قزاقستان برگزار می‌شود که مهمترین آنها "قول توزاق" است که بین گروههای مرد و زن برگزار می‌شود. اگر برنده زن‌ها باشند قزاق‌ها معتقدند آن سال خوب و پربرکتی است اگر مردها پیروز شوند آن سال نامساعد خواهد بود. از دیگر مسابقات می‌توان به کوکپار برداشتن بز از مکانی مشخص توسط سواران، آودار یسپاق، قیزقوو و آلتی باقان اشاره نمود.

در عصر نوروز نیز مسابقه آیتیس آغاز می‌شود که مسابقه شعر و شاعری است.

 

نوروز در ترکمنستان

در ترکمنستان طبق رسم قدیم و جدید، دوبار در سال جشن نو گرفته می‌شود. یکی از این جشن‌ها با استناد به تقویم میلادی که به تائید سازمان ملل رسیده به عنوان جشن بین المللی (سال نو) شناخته می‌شود و دیگری برگزاری عید نوروز به نشانه احیای دوباره آداب و رسوم دیرینه مردم ترکمنستان است.

عید نوروز در ترکمنستان جشن کشاورزانی است که آذوقه مردم را تامین می‌کنند و به همین دلیل کشاورزان دامنه‌های کوه "کپت داغ" و کناره‌های آمودریا با عظمت خاصی نوروز را جشن می‌گیرند. به اعتقاد مردم ترکمنستان، زمانی که جمشید به عنوان چهارمین پادشاه پیشدادیان بر تخت سلطنت نشست، آن روز را نوروز نامید.

پس‌ از استقلال‌ کشور ترکمنستان‌ رییس‌ جمهوری‌ این کشور به‌ منظور احیای‌ رسم‌ دیرین‌ کشور که‌ از نسلهای‌ پیش‌ وجود داشته‌، سال‌ نو را «نوروز» اعلام‌ نمود. امروز عید نوروز به‌ عنوان‌ جشن‌ ملی‌ به‌ رسمیت‌ شناخته‌ شده است. مردم ترکمنستان عقیده دارند زمانی که جمشید به عنوان چهارمین پادشاه پیشدادیان بر تخت سلطنت نشست آن روز را نوروز نامیدند. آنها در این ایام با پختن غذاهای معروف نوروزی مانند: نوروز کجه، نوروز بامه، سمنی (سمنو) و اجرای بازی‌های مختلف توسط جوانان ترکمن حال وهوای دیگری به این جشن و شادی می‌‌دهند.

در ایام نوروز مسابقات مختلفی در ترکمنستان برگزار می‌شود که می‌توان به مسابقات اسب دوانی، کشتی، پرش برای گرفتن دستمال از بلندی، و غیره اشاره نمود.

 

نوروز در قرقیزستان

عید نوروز در قرقیزستان تنها یک روز آن هم در روز اول یا دوم فروردین ماه است. اگر اسفند 29 روز باشد اول فروردین و اگر 30 روز باشد در روز دوم فروردین برگزار می‌شود. مراسم جشن این روز را در شهرها دولت تدارک می‌بیند و در روستاها بزرگان و ریش سفیدان در برگزاری آن دخالت دارند. در شهرها در میادین بزرگ و در روستاها در بیابان‌های اطراف این جشن برگزار می‌شود.

در قرقیزستان در این روز پختن غذاهای معروف قرقیزی مثل بش بارماق، مانته برسک، و کاتما مرسوم است که به صورت رایگان بین حاضران در جشن پخش می‌شود.

در قرقیزستان در این روز افزون بر جشن برگزاری یک سری مسابقات از قبیل سوارکاری و غیره نیز مرسوم است و به گونه چشم گیری در این روز مسابقات دنبال می‌شود و جوایز ارزنده‌ای به نفرات برتر داده می‌شود.

 

 نوروز در ازبکستان

مردم ازبکستان نیز هرسال اول فروردین را به عنوان عید نوروز، جشن می‌گیرند. نوروز در بین ازبک‌ها از خانه تکانی آغاز می‌گردد. زنان و دختران وسایل خود را از خانه‌ها بیرون آورده و آن را در آفتاب پهن می‌کنند تا  بوی آفتاب نوروزی به خانه و کاشانه آنها دمیده و هوای آن را گوارا سازد. بعضا هر طبق، بشقاب و یا کوزه و کاسه شکسته خود را دور افکنده دیگ‌ها را از آب باران فروردین پر می‌کنند تا باشد که تمام سال رزق خانواده آنها فراوان و پر و پیمان باشد.

آنها از شیره گندم نو رسته به طور دسته جمعی و با سرود و ترانه سمنک‌های تنوری می‌پزند. مردم ازبک نوروز را با عبور لک لک‌ها تشخیص می‌دهند و بعضی‌ها فال پرنده می‌بینند و پیشگوییها می‌کنند.

در این روزها دختران قفلها را به اشخاص معتبر و سیراولاد ( دارای فرزند زیاد) می‌دهند که بگشایند تا بختشان گشاده گردد. زنهای بی فرزند برای حامله شدن بر لب آب روان می‌نشینند و کلوخ در آب می‌اندازند و دعا می‌کنند. جوانان در زمین‌های چمن کشتی می‌گیرند و در بزکشی‌ها شرکت می‌ورزند.

اسلام کریم اف رئیس جمهوری این کشور در یکی از پیام‌های نوروزی خود خطاب به مردم گفت:"در نوروز نیرویی نهفته است که هر انسان را باهر گرایش دینی و ملیت نسبت به هم متحد و مهربان" می‌کند.

 

 نوروز در روسیه

شوروی یک امپراطوری بود بیش از یک صد قوم و ملت به اجبار متعهد شده بودند و به عنوان مردم شوروی معرفی می‌شدند. در آن زمان همه آداب و رسوم تاریخی و اعیاد از جمله عید نوروز به عنوان میراث مضر گذشتگان تبلیغ و اعیاد جدید و ساختگی شوروی جایگزین آن می‌شد. اما امروزه حتی دامنه محبوبیت مراسم باستانی نوروز به روسیه نیز کشیده شده است. هر ساله در عید  نوروز مراسمی‌‌در داغستان روسیه برگزار می‌شود.

در مراسمی‌که در فروردین سال 1386برای سومین سال پیاپی در دانشکده خاورشناسی دانشگاه دولتی داغستان برگزار شد دکتر "نوری محمدزاده" مدیر مرکز ایران شناسی این دانشکده به تشریح تاریخچه این عید پرداخته و گفت: برگزاری عید نوروز در داغستان نشانگر تاثیر عمیق تاریخی و علاقه شدید مردم داغستان به تمدن کهن ایران می‌باشد چه اینکه این عید از زمان ساسانیان در داغستان با شکوه و عظمت خاصی جشن گرفته می‌شود.

در این مراسم پروفسور "ماگمد عبدوسلا اف" معاون رئیس دانشگاه دولتی داغستان و رئیس کرسی زبان انگلیسی این دانشگاه با تشکر از مرکز ایران شناسی نیز به همه حضار اشاره کرد که برگزاری عید نوروز در دانشکده به یک سنت حسنه تبدیل شده است و پیشنهاد کرد تا از این به بعد این عید در سطح دانشگاه بعنوان یک جشن بزرگ برگزار شود.

روسلان قدیراف رئیس کرسی ادبیات ایران و ترکیه در این مراسم گفت: برگزاری چنین جشن‌هایی علاقه زیادی در دانشجویان و محققین برای شناخت بیشتر زبان و ادب و فرهنگ و تاریخ ایران زمین ایجاد می‌کند.

 

نوروز در افغانستان

عید نوروز در افغانستان از دیر زمان مرسوم بوده است.  نوروز در بلخ و مرکز آن مزار شریف هنوز به همان شکل و شکوه پیشین برگزار می‌شود. در روزهای اول سال همه دشت‌های بلخ و دیوار و پشت بام‌های گلی آن پر از گل سرخ می‌شود. در اولین روز عید نوروز بیرق سخی که منسوب به امیر المومنین (ع) می‌باشد در مزار شریف و در سخی کابل بر افراشته می‌شود. "علم" امام علی با مراسم خاص و با شکوهی برافراشته می‌شود. با افراشته شدن آن جشن نوروز نیز رسماً آغاز می‌شود و تا 40 شبانه روز ادامه می‌‌یابد و در این مدت نیازمندان و بیماران برای شفا در پای این علم مقدس به چله می‌‌نشینند. گفته شده بسیاری از بیماران لاعلاج در زیر همین علم شفا یافته اند.

مردم این سرزمین بر این باورند که اگر بر افراشته شدن علم به آرامی‌‌و بدون لرزش و توقف از زمین بلند شود سالی که در پیش است نیکو و میمون است.

از آئین و رسم نوروزی در سرزمین بلخ می‌توان انجام مسابقات بزکشی، شتر جنگی، شتر سواری، قوچ جنگی و کشتی خاص این منطقه اشاره نمود. در افغانستان نوروز همزمان با آغاز کار و تلاش است. مدارس در افغانستان با فرا رسیدن فصل بهار آغاز می‌شود و دانش آموز و دانشجویان پس از تعطیلات زمستانی دوباره به سر کلاس می‌روند.

 

 نوروز در پاکستان

در پاکستان نوروز را "عالم افروز" یعنی روز تازه رسیده که با ورود خود جهان را روشن و درخشان می‌کند می‌‌نامند. در این کشور گروه‌ها و دسته‌های مختلف دینی و اجتماعی در صفحات اول تقویم‌های خود به تفسیر و توضیح نوروز و ارزش و اهمیت آن می‌‌پردازند و این تقویم را در پاکستان (جنتری) می‌‌نامند.

در ایام نوروز مردم از گفتار نامناسب پرهیز نموده و با  نوازش یکدیگر با احترام و اخلاص از همدیگر نام می‌‌برند. همچنین سرودن اشعار نوروزی به زبان‌های اردو، دری و عربی در این ایام مرسوم است که بیشتر در قالب قصیده و غزل بیان می‌شود.

پاکستانی‌ها بر این باورند که مقصد نوروز، امیدواری و در امن و صلح و آشتی نگهداشتن جهان اسلام و عالم انسانیت است تا آنجا که آزادی و آزادگی، خوشبختی و کامیابی، محبت و دوستی و برادری و برابری همچون بوی خوش گلهای بهاری در دل و جان مردمان جایگزین می‌گردد.

 

نوروز در ترکیه

 مردم عثمانی که ترکیه امروز بخشی از آن امپراطوری بشمار می‌رود عید نوروز را به عنوان یکی از معدود ایام جشن می‌گرفتند. در این روز حکیم باشی معجون مخصوصی که (نوروزیه) نامیده می‌‌شد جهت پادشاهان و درباریان تهیه می‌‌نمود که گفته شده است این معجون از چهل نوع ماده مخصوص تهیه می‌‌شده که شفابخش بسیاری از بیماری‌ها و دردها بوده و باعث افزایش قدرت بدنی می‌‌شده است. مردم این سرزمین نوروز را آغاز بهار طبیعت و شروع تجدید حیات و طراوت در جهان و برخی روز مقدس در کنار شب قدر و شب برائت و برخی عامل اتحاد و همبستگی و حتی آن را زادروز امام علی و تعیین ایشان به خلافت و سال روز ازدواج ایشان با حضرت فاطمه زهرا(س) دانسته اند.

نوروز تا نخستین سال‌های تشکیل جمهوری ترکیه در میان ترکان این کشور برگزار می‌شد، اما بتدریج این مراسم اهمیت پیشین خود را از دست داد، تا مدتها این جشن در مناطق کردنشین و در پاره‌ای از مناطق شمال رسم و آئین نوروز موجودیت خود را حفظ کرد. اما در چند سال اخیر دولت ترکیه با عنایت به سیاست همگرایی با کردها علاقمندی خود را به برگزاری این عید به صورت ملی اعلام کرده است تا جائیکه وزارت آموزش و پرورش ترکیه در اواسط ژانویه 2005 طی بخشنامهای به مراکز آموزشی این کشور، خواهان برگزاری آئین‌های ویژه عید نوروز به عنوان عید رسمی‌شد.

در اساسنامه جدید آموزش‌ و پرورش ترکیه، عید نوروز به عنوان عید ملی این کشور پذیرفته و به مراکز آموزشی ابلاغ شد که از این پس در روز 21 ماه مارس (اول فروردین) آئین‌های فرهنگی و هنری برای بزرگداشت این عید برگزار شود.

در این بخشنامه با اشاره به اینکه عید نوروز در کشورهای منطقه و آسیای میانه جشن گرفته می‌شود، از مسئولان مراکز آموزشی خواسته شده است که عید نوروز را به عنوان یکی از عیدهای ملی به دانش‌آموزان معرفی کنند.

علاوه بر این مسئله عید نوروز در شهرهای جنوب شرقی ترکیه، مانند دیاربکر، شانلی اورفا، ماراش، و مرسین، به صورت باشکوهی برگزار می‌شود که بیشتر منعکس کننده فولکلر مردم آن نواحی است. از ویژگی‌های آن یکی نواختن پر سر و صدای سورنا و دهل و دیگری ایراد سخنرانی‌های آتشین در کنار کپه‌های آتش است. این آئین‌ها در میدان‌های بزرگ و اصلی شهرها و روستا‌ها برگزار می‌گردد و جمعیت انبوهی از زن و مرد، در حالی که دست هم را می‌گیرند، به دور کپه‌های آتش به رقص و پایکوبی می‌پردازند. در خانه‌ها پختن شیرینی‌های خانگی و غذا‌های خاص نوروز از سنت‌های دیگر مراسم نوروزی است.

 

نوروز در عراق

عراق یکی دیگر از کشورهای منطقه است که عید نوروز را جشن می‌گیرد. دولت به مناسبت عید نوروز پنج روز تعطیل رسمی‌‌اعلام می‌کند و بیشتر مقام‌های عالی کشور بویژه کردها مراسم ویژه نوروز برگزار می‌کنند.

 

درباره سابقه عید نوروز در عراق باید گفت از نخستین روز تاسیس حکومت کنونی عراق، در این کشور نوروز تعطیل رسمی‌بوده و یکی از اعیاد و روزهای مهم عراق محسوب می‌شده است.

در زمان حکومت صدام حسین با وجود این که وی دشمنی سرسختانه‌ای با آئین‌های غیر عربی داشت، مراسم عید نوروز برگزار می‌شد. با سقوط رژیم بعث و تاسیس نظام جدید و نوپای فعلی در عراق نوروز اهمیت ویژه‌ای در این کشور پیدا کرد. به گونه‌ای که در نخستین روز بهار که مصادف با اول فرودین سال خورشیدی می‌شود، مقام‌های سیاسی این کشور عید نوروز را به ملت عراق تبریک می‌گویند.

 

کردهای عراق در نوروز رسم دارند که اگر کسی در طول سال عزیزش را از دست داده باشد، در خانه خود می‌ماند و اقوام و دوستانش برای به اصطلاح ابلاغ جای خالی عزیز از دست رفته‌اش به دیدن وی می‌آیند.

 

در میان کردهای عراق اقوام دیگری نیز وجود دارند که همانند کردها نوروز را برگزار می‌کنند.این قوم ایزدی‌ها یا یزیدی‌ها هستند که عموما در شمال عراق زندگی می‌کنند.

 

دکتر خلیل جندی رشو،استاد دانشگاه گوتینگن آلمان، درباره جشن سال این اقوام می‌گوید: "جشن چهارشنبه سوری در واقع جشن اول سال ایزدی‌هاست که در بین ملت‌های دیگر مثل ایرانیان نوروز خوانده می‌شود. ولی ایزدی‌ها این جشن را هر ساله چهارشنبه سور یا چهارشنبه سرخ می‌نامند. این جشن در شب اولین چهارشنبه ماه آوریل که ایزدی‌ها بر اساس نام‌ ماه‌های سریانی "نیسان " می‌گویند، برپا می‌شود."

ایزدی‌ها در عید تخم مرغ رنگ می‌کنند، چرا که شکل تخم مرغ شبیه زمین است و رنگ کردن آن به این معنی است که می‌خواهند دنیا به این رنگ‌ها باشد و باعث سبزی دشت و صحرا شود. رسم جالب دیگر آنها این است که صبح زود سال نو به دشت‌ها می‌روند و دست و روی خود را با قطرات شبنم مسح می‌کنند و باور دارند که اگر کسی مریض باشد با این عمل بیماری‌اش شفا می‌یابد.

 

آرد نیز در جشن سر سال ایزدی‌ها نقش مهمی ‌دارد. آنها در شب جشن به دشت می‌روند و با آردی که با خود برده‌اند خمیر درست می‌کنند. بعد دسته گلی در وسط این خمیر فروکرده و آن را بالای در خانه‌هاشان آویزان می‌کنند. بدین معنا که بهار به خانه شان آمده است.

 

همچنین زنان نانی به نام سوک می‌پزند که برای خیرات به گورستان می‌برند. ایزدی‌ها نیز مانند برخی از اقوام کرد آئینی را به جا می‌آورند که به آن "طواف" و گاهی نیز "جمی" می‌گویند.

 

نخستین طواف در یک ده ایزدی به نام  "باشک وبخرانه " در روز جمعه پس از چهارشنبه سور شروع می‌شود و پس از آن تقریبا در همه روستاهای یزیدی‌ها نیز آغاز می‌شود. هرطواف کننده یک فرشته دارد که تنها ویژه ایزدی‌هاست. این طواف‌ها تا آخر ماه ششم میلادی که ایزدی‌ها به آن "هزیران" [حریزان] می‌گویند ادامه پیدا می‌کند و این نشان نوروز دربین ایزدی‌هاست.

 

ایزدی‌ها در هر فصل سال جشنی دارند اما ویژگی جشن سر ساله که در اولین چهارشنبه ماه نیسان یعنی آوریل برگزار می‌شود، این است که مردم پس از سیزده روز دوباره جشن می‌گیرند که با سیزده بدر ایران قابل مقایسه است.

"نوروزی" در زنگبار

در زنگبار به مراسم نوروز، "نوروزی" گفته می‌شود.

"زنگی" یک واژه فارسی  است به معنی تیره رنگ، قهوهای و سیاه، "بار" یعنی جایگاه، محل، کاخ مانند و نیز به معنی ساحل، کناره و کرانه و زنگبار یعنی ساحل سیاهان و یا سرزمین سیاهان. غیر اعراب این واژه را، به گویش "زنجبار" به کار می‌برند و اروپائیان آن را  "زنزیبار" می‌خوانند.

زنگبار، در سواحل شرقی قاره آفریقا قرار دارد و ایرانی‌ها از دوران هخامنشی‌ها با این بخش از آفریقا در رفت و آمد بازرگانی بوده اند.

در زمانهای کهن، بویژه پس از یورش تازیان به ایران زمین، گروه بزرگی از مردم شیراز به زنگبار، کوچ کردند و از همان زمانها، آئین‌های ایرانی مانند نوروز را نیز با خود بهمراه بردند و اینک سالهاست که نوروز جشنی شناخته شده به نام "نوروزی" در زنگبار می‌باشد.

کدبان علی عطار، مستند ساز ایرانی که در زمینه نوروز در کشورهای گوناگون چندین فیلم تهیه کرده است، می‌نویسد "در دوران پایانی سده 19 و ابتدای سده بیستم، دولت انگلستان جزیزه رنگبار را که در نزدیکی کرانه باختری آفریقا قرار دارد به تصرف خود درآورد و برای پیشبرد بخشی از کارهای فنی در آنجا، گروهی از پارسیان هند را که در " گجرات " هندوستان زندگی می‌کردند استخدام و به آنجا فرستاد و به این ترتیب 150 خانواده پارسی نیز در زنگبار ماندگار شدند و در آنجا آتشکده خود را بر پا کردند و با آتشی که از معبدهای خود در هند آورده بودند این آتشکده‌ها را روشن کردند و همه ساله جشن ملی نوروز را برپا داشتند.

 "پرویز" خانم خانواده داروخانه ولا از خانواده‌های زرتشتی- پارسی زنگبار که هنوز درآن جزیره اقامت دارند . شوهر او بمی‌است که به گفته خودش همان بهمن فارسی است.

خانم پرویز می‌گوید: پارسیان در آئینهای خودشان دو جشن نوروز دارند. یکی از آنها در اول فروردین که جمشید نوروز نامیده می‌شود. دیگری که نوروز سال نوست در 22 اوت یا اول شهریور برگزار می‌شود که تقریباً همزمان با شهریورگان زرتشتیان ایران است ولی مراسم سال نوی پارسیان زنگبار به دلایلی به این روز انتقال یافته است.

با وجود اینکه پارسی‌ها بنا به گفته خانواده داروخانه ولا 22 اوت را اول سال نوی خود می‌دانند، ولی در این روزها تغییر آب و هوا و برابری شب و روز چه در زنگبار و چه در هند به دلیل نزدیکی به خط استوا، چنانچه در ایران محسوس است، حس نمی‌شود. با این وجود پارسی‌ها جمشید نوروز را با شکوه برگزار می‌کنند. وقتی در گفته‌های پرویز و بمی‌داروخانه ولا دقت می‌کنیم، شباهت‌های این جشن با نوروز ایران، تاجیکستان و آذربایجان می‌بینیم.

خانم پرویز می‌گوید: "ما از صبح زود شروع به پختن غذا می‌کنیم. خویشاوندان همه در خانه یکی از افراد خانواده جمع می‌شوند و همه با هم غذا می‌خورند. هر کس دلش می‌خواهد برای عبادت به آتشکده می‌رود. دعا می‌کند و به موبد پول می‌دهد تا برای او دعا کند. برای صبح عید ما غذای مخصوص درست می‌کنیم که آنرا وارمیسلی می‌گوییم و همینطور شیرینی درست می‌کنیم و بعضی وقتها مرغ می‌پزیم."

 

نوروز در مصر

قبطیان مصر نیز جشنی سالانه به‌ نام "نیروز" دارند که به عربی به آن "النیروز" می‌گویند. این جشن هر سال در اول پائیز برگزار می‌شود و روز آغاز سال در تقویم قبطیان است. در مورد سابقه این جشن برخی معتقدند که یادگاری از دوره تسلط هخامنشیان بر مصر است، اگر چه خود قبطیان آن را مربوط به مصر باستان می‌دانند.

جشن نیروز قبطیان هر ساله در اول پاییز برگزار می‌شود و روز آغاز سال در تقویم قبطیان است. درمورد نیروز در میان قبطیان اقوال مختلفی وجود دارد. برخی معتقدند که یادگاری از دوره تسلط هخامنشیان بر مصر است. اما خود قبطیان آن را مربوط به مصر باستان می‌دانند.

نیروز با نوروز ایرانى از نظر زمان برگزارى تفاوت‌هایى دارد ولى در اصل و ریشه با آن یکسان است. مصریان جشن نوروز را از ایرانیان گرفته و با همان نام و آداب و سنن برگزار مى‌کنند. نوروز مصرى (قبطى) هر سال با آغاز فصل زراعى و زمانى که رود نیل طغیان کرده و زمین‌هاى اطراف خود را سیراب مى‌کند آغاز مى‌شود. به عبارت دقیق تر روز اول ماه توت که یکى از ماه‌هاى مصر باستان است روز نخست نیروز قبطیان محسوب می‌شود.

هرودوت معتقد است مصریان باستان نخستین کسانى بوده‌اند که سال را به 12 ماه تقسیم کرده و به پایان آن 5 روز اضافه کردند.

مولف کتاب (صبح الاعشى) مى‌گوید: نوروز که یکى از مشهور ترین اعیاد مصر است از ایران باستان گرفته شده و به آن نام (نیروز قبطى) داده‌اند. این عید با همان نام و آداب و سنن ایرانى در مصر برگزار مى‌شود. مصریان در این روز شادى کرده، آتش مى‌افروزند و آب بر روى یکدیگر مى‌پاشند که از مراسم ایرانیان به مراتب مفصل تر است.

عده‌اى نیز معتقدند که نوروز از زمان کمبوجیه وارد این سرزمین شده است، یعنى از سال 595 قبل از میلاد که کمبوجیه سرزمین مصر را تسخیر کرد. گروهى نیز معتقدند که نوروز در زمان خسرو پرویز در سال 619 وارد مصر شده و برخى بر این عقیده اند که نوروز پس از ورود اعراب در مصر متداول شده است.

"لوى" (Levy) در کتاب "میراث باستانى ایران" درباره آئین‌هاى نوروزى در مصر آورده است: «مردم مصر عید نوروز را در آغاز ماه توت جشن مى‌گیرند، آتش مى‌افروزند و بر یکدیگر آب مى‌پاشند. به کارمندان دولت و خانواده‌هایشان لباس و پوشاک داده مى‌شود و طبق عادت دیرینه مردم نیز به همدیگر هدیه مى‌دهند. حتى پس از فتح مصر از طرف اعراب نیز این جشن باستانى ادامه داشت.

مقریزى مى‌گوید: "مردم در این مراسم از میان خود مردى را به نام میر نوروز انتخاب مى‌کردند و او معمولا صورت خود را با آرد یا زغال مى‌پوشاند، سوار بر الاغ مى‌شد و جامه قرمز به تن مى‌کرد و در کوچه و بازار شروع به گشت و گذار مى‌کرد. این میر نوروز از مردم طلب عیدى مى‌کرد و مانند مامور مالیات دفتر مخصوصى در دست مى‌گرفت و در صورت عدم دریافت پول و عیدى به صورت آنها آب مى‌پاشید

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و هفتم اسفند 1391ساعت 3:36 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

سخن بزرگان2

فلسفه نوروز از دیدگاه دکتر علی شریعتی

از : زنده یاد دکتر علی شریعتی

سخن تازه از نوروز گفتن دشوار است. نوروز یک جشن ملی است،‌جشن ملی را همه می‌شناسند که چیست، نوروز هر ساله برپا می‌شود و هر ساله از آن سخن می‌رود. بسیار گفته‌اند و بسیار شنیده‌اید؛ پس به تکرار نیازی نیست؟ چرا، هست. مگر نوروز را خود مکرر نمی‌کنید؟ پس سخن از نوروز را نیز مکرر بشنوید. در علم و ادب تکرار ملال‌آور است و بیهوده؛ “عقل” تکرار را نمی‌پسندد؛ اما “احساس” تکرار را دوست دارد، طبیعت تکرار را دوست دارد، جامعه به تکرار نیازمند است، طبیعت را از تکرار ساخته‌اند؛ جامعه با تکرار نیرومند می‌شود، احساس با تکرار جان می‌گیرد و نوروز داستان زیبایی است که در آن، طبیعت، احساس و جامعه هر سه دست‌اندرکارند.

نوروز که قرن‌های دراز است بر همة جشن‌های جهان فخر می‌فروشد، از آن رو “هست” که یک قرارداد مصنوعی اجتماعی و یا یک جشن تحمیلی سیاسی نیست، جشن جهان است و روز شادمانی زمین، آسمان و آفتاب، و جوشِ شکفتن‌ها و شور زادن‌ها و سرشار از هیجانِ هر “آغاز”.

جشن‌های دیگران، غالباً انسان‌ها را از کارگاه‌ها، مزرعه‌ها، دشت و صحرا، کوچه و بازار، باغ‌ها و کشتزارها، در میان اطاق‌ها و زیر سقف‌ها و پشت درهای بسته جمع می‌کند: کافه‌ها، کاباره‌ها، زیرزمینی‌ها، سالن‌ها، خانه‌ها … در فضایی گرم از نفت، روشن از چراغ، لرزان از دود، زیبا از رنگ و آراسته از گل‌های کاغذی، مقوایی، مومی، بوی کندر و عطر و … اما نوروز دست مردم را می‌گیرد و از زیر سقف‌ها، درهای بسته، فضاهای خفه، لای دیوارهای بلند و نزدیک شهرها و خانه‌ها،‌ به دامن آزاد و بیکرانة طبیعت می‌کشاند: گرم از بهار، روشن از آفتاب، لرزان از هیجانِ آفرینش و آفریدن، زیبا از هنرمندی باد و باران، آراسته با شکوفه، جوانه، سبزه و معطر از:

“بوی باران، بوی پونه، بوی خاک،

شاخه‌های شسته، باران خورده، پاک” …

نوروز تجدید خاطرة بزرگی است: خاطرة خویشاوندی انسان با طبیعت. هر سال، این فرزند فراموشکار که،‌ سرگرم کارهای مصنوعی و ساخته‌های پیچیدة خود، مادر خویش را از یاد می‌برد، با یادآوری‌های وسوسه‌آمیز نوروز، به دامن وی باز می‌گردد و با او، این بازگشت و تجدید دیدار را جشن می‌گیر: فرزند، در دامن مادر، خود را بازمی‌یابد و مادر،‌ در کنار فرزند، چهره‌اش از شادی می‌شکفد، اشک شوق می‌بارد، فریادهای شادی می‌کشد؛ جوان می‌شود، حیات دوباره می‌گیرد. با دیدار یوسفش بینا و بیدار می‌شود.

تمدن مصنوعی ما هر چه پیچیده‌تر و سنگین‌تر می‌گردد، نیاز به بازگشت و بازشناخت طبیعت را در انسان حیاتی‌تر می‌کند و بدینگونه است که نوروز، برخلاف سنت‌ها که پیر می‌شوند و فرسوده و گاه بیهوده، رو به توانایی می‌رود و در هر حال، آینده‌ای جوان‌تر و درخشان‌تر دارد، چه، نوروز راه سومی است که جنگ دیرینه‌ای را که از روزگار لائوتزو و کنفسیوس تا زمان روسو و ولتر درگیر است به آشتی می‌کشاند.

نوروز تنها فرصتی برای آسایش، تفریح و خوشگذرانی نیست، نیاز ضروری جامعه، خوراک حیاتی یک ملت نیز هست. دنیایی که بر تغییر و تحول، گسیختن و زایل شدن، درهم ریختن و از دست رفتن بنا شده است، جایی که در آن، آنچه ثابت است و همواره لایتغیر و همیشه پایدار،‌ تنها تغییر است و ناپایداری؛ چه چیز می‌تواند ملتی را، جامعه‌ای را، در برابر عرابة بی‌رحم زمان – که بر همه چیز می‌گذرد و له می‌کند و می‌رود، هر پایه‌ای را می‌شکند و شیرازه‌ای را میگسلد- از زوال مصون دارد؟

هیچ ملتی با یک نسل و دو نسل شکل نمی‌گیرد؛ ملت، مجموعة پیوستة نسل‌های متوالی بسیار است، اما زمان، این تیغ بی‌رحم، پیوند نسل‌ها را قطع می‌کند؛ میان ما و گذشتگانمان- آنها که روح جامعة‌ ما و ملت ما را ساخته‌اند- درة هولناک تاریخ حفر شده است؛ قرن‌های تهی ما را از آنان جدا ساخته‌اند؛ تنها سنت‌ها هستند که پنهان از چشم جلاد زمان، ما را از این درة هولناک گذر می‌دهند و با گذشتگانمان و با گذشته‌هایمان آشنا می‌سازند. در چهرة مقدس این سنت‌ها است که ما حضور آنان را در زمان خویش، کنار خویش و در “خودِ خویش”، احساس می‌کنیم؛ حضور خود را در میان آنان می‌بینیم و جشن نوروز یکی از استوارترین و زیباترین سنت‌ها است.

در آن هنگام که مراسم نوروز را به پا می‌داریم، گویی خود را در همة‌ نوروزهایی که هر ساله در این سرزمین برپا می‌کرده‌اند، حاضر می‌یابیم و در این حال، صحنه‌های تاریک و روشن و صفحات سیاه و سفید تاریخ ملت کهن ما در برابر دیدگانمان ورق می‌خورد، رژه می‌رود. ایمان به اینکه نوروز را ملت ما هر ساله در این سرزمین بر پا می‌داشته است، این اندیشه‌های پرهیجان را در مغزمان بیدار می‌کند که: آری، هر ساله! حتی همان سالی که اسکندر چهرة این خاک را به خون ملت ما رنگین کرده بود، در کنار شعله‌های مهیبی که از تخت جمشید زبانه می‌کشید، همانجا، همان وقت، مردم مصیبت‌زدة ما نوروز را جدی‌تر و با ایمان بیشتری برپا می‌کردند؛ آری، هر ساله! حتی همان سال که سربازان قتیبه بر کنارة جیحون سرخ رنگ،‌ خیمه برافراشته بودند و مهلب خراسان را پیاپی قتل عام می‌کرد، در آرامش غمگین شهرهای مجروح و در کنار آتشکده‌های سرد و خاموش، نوروز را گرم و پرشور جشن می‌گرفتند.

تاریخ از مردی در سیستان خبر می‌دهد که در آن هنگام که عرب سراسر این سرزمین را در زیر شمشیر خلیفة جاهلی آرام کرده بود، از قتل عام شهرها و ویرانی خانه‌ها و آوارگی سپاهیان می‌گفت و مردم را می‌گریاند و سپس، چنگ خویش را برمی‌گرفت و می‌گفت: “اباتیمار، اندکی شادی باید”! نوروز در این سال‌ها و در همة سال‌های همانندش، شادی‌یی اینچنین بوده است، عیاشی و “بی‌خودی” نبوده است،‌ اعلام ماندن و ادامه داشتن و بودن این ملت بوده و نشانة پیوند با گذشته‌ای که زمان و حوادث ویران‌کنندة زمان همواره در گسستن آن می‌کوشیده‌ است.

نوروز همه وقت عزیز بوده است؛ در چشم مغان، در چشم موبدان، در چشم مسلمانان و در چشم شیعیان مسلمان، همه نوروز را عزیز شمرده‌اند و با زبان خویش، از آن سخن گفته‌اند. حتی فیلسوفان و دانشمندان که گفته‌اند: “نوروز روز نخستین آفرینش است که اورمزد دست به خلقت جهان زد و شش روز در این کار بود و ششمین روز، خلقت جهان پایان گرفت و از این رو است که نخستین روز فروردین را هورمزد نام داده‌اند و ششمین روز را مقدس شمرده‌اند”.

چه افسانة زیبایی؛ زیباتر از واقعیت! راستی مگر هر کس احساس نمی‌کند که نخستین روز بهار، گویی نخستین روز آفرینش است. اگر روزی خدا جهان را آغاز کرده است، مسلماً آن روز، این نوروز بوده است. مسلما بهار نخستین فصل و فروردین نخستین ماه و نوروز نخستین روز آفرینش است. هرگز خدا جهان را و طبیعت را با پاییز یا زمستان یا تابستان آغاز نکرده است. مسلما اولین روز بهار، سبزه‌ها روییدن آغاز کرده‌اند و رودها رفتن و شکوفه‌ها سرزدن و جوانه‌ها شکفتن، یعنی نوروز.

بی‌شک، روح در این فصل زاده است و عشق در این روز سر زده است و نخستین بار، آفتاب در نخستین روز نوروز طلوع کرده است و زمان با وی آغاز شده است.

اسلام که همة رنگ‌های قومیت را زدود و سنت‌ها را دگرگون کرد، نوروز را جلای بیشتری داد، شیرازه بست و آن را، با پشتوانه‌ای استوار، از خطر زوال در دوران مسلمانی ایرانیان، مصون داشت. انتخاب علی به خلافت و نیز انتخاب علی به وصایت، در غدیر خم، هر دو در این هنگام بوده است و چه تصادف شگفتی! آن همه خلوص و ایمان و عشقی که ایرانیان در اسلام به علی و حکومت علی داشتند پشتوانة نوروز شد. نوروز که با جان ملیت زنده بود، روح مذهب نیز گرفت؛ سنت ملی و نژادی، با ایمان مذهبی و عشق نیرومند تازه‌ای که در دلهای مردم این سرزمین برپا شده بود پیوند خورد و محکم گشت، مقدس شد و، در دوران صفویه، رسما یک شعار شیعی گردید،‌ مملو از اخلاص و ایمان و همراه با دعاها و اوراد ویژة خویش. آنچنان که یکسال نوروز و عاشورا در یک روز افتاد و پادشاه صفوی، آن روز را عاشورا گرفت و روز بعد را نوروز!

نوروز- این پیری که غبار قرن‌های بسیار بر چهره‌اش نشسته است- در طول تاریخ کهن خویش، روزگاری در کنار مغان، اوراد مهرپرستان را خطاب به خویش می‌شنیده است؛ پس از آن، در کنار آتشکده‌های زردشتی، سرود مقدس موبدان و زمزمة اوستا و سروش اهورامزدا را به گوشش می‌خوانده‌اند؛ از آن پس، با آیات قرآن و زبان الله از او تجلیل می‌کرده‌اند و اکنون، علاوه بر آن، با نماز و دعای تشیع و عشق به حقیقت علی و حکومت علی، او را جان می‌بخشند و در همة این چهره‌های گوناگونش، این پیر روزگارآلود، که در همة قرن‌ها و با همة نسل‌ها و همة اجداد ما- از اکنون تا روزگار افسانه‌ای جمشید باستانی- زیسته است و با همه‌مان بوده است، رسالت بزرگ خویش را، همه وقت، با قدرت و عشق و وفاداری و صمیمیت انجام داده است و آن، زدودن رنگ پژمردگی و اندوه از سیمای این ملت نومید و مجروح است و درآمیختن روح مردم این سرزمین بلاخیز با روح شاد و جانبخش طبیعت و، عظیم‌تر از همه، پیوند دادن نسل‌های متوالی این قوم- که بر سر چهار راه حوادث تاریخ نشسته و همواره تیغ جلادان و غارتگران و سازندگان کله منار‌ها بند بندش را از هم می‌گسسته است و نیز پیمان‌یگانگی بستن میان همة دل‌های خویشاوندی که دیوار عبوس و بیگانة دوران‌ها در میانه‌شان حائل می‌گشته و درة عمیق فراموشی میانشان جدایی می‌افکنده است.

و ما، در این لحظه، در این نخستین لحظات آغاز آفرینش، نخستین روز خلقت، روز اورمزد، آتش اهورایی نوروز را باز برمی‌افروزیم و در عمق وجدان خویش، به پایمردی خیال، از صحراهای سیاه و مرگ‌زدة قرون تهی می‌گذریم و در همة نوروزهایی که در زیر آسمان پاک و آفتاب روشن سرزمین ما برپا می‌شده است، با همة زنان و مردانی که خون آنان در رگ‌هایمان می‌دود و روح آنان در دلهایمان می‌زند شرکت می‌کنیم و بدینگونه، “بودن خویش” را، به عنوان یک ملت، در تندباد ریشه برانداز زمان‌ها و آشوبِ گسیختن‌ها و دگرگون شدن‌ها خلود می‌بخشیم و، در هجوم این قرن دشمنکامی که ما را با خود بیگانه ساخته و، “خالی از خویش”، بردة رام و طعمة زدوده از “شخصیت” این غرب غارتگر کرده است، در این میعادگاهی که همة نسل‌های تاریخ و اساطیر ملت ما حضور دارند، با آنان پیمان وفا می‌بندیم و “امانت عشق” را از آنان به ودیعه می‌گیریم که “هرگز نمیریم” و “دوام راستین” خویش را به نام ملتی که در این صحرای عظیم بشری، ریشه در عمق فرهنگی سرشار از غنی و قداست و جلال دارد و بر پایة “اصالت” خویش، در رهگذر تاریخ ایستاده است، “بر صحیفة عالم ثبت” کنیم.

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و نهم اسفند 1390ساعت 5:22 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

سخن بزرکان


زیباترین جشن و بزم گیتی ، نوروز باستانی ایرانیان است . حکیم ارد بزرگ

شادی را به یکدیگر هدیه دادن شیره نوروز باستانی ایرانیان است . حکیم ارد بزرگ


نوروز ایرانیان ، فرخنده جشن زمین و آدمیان است و چه روزی زیباتر از این ؟ . حکیم ارد بزرگ


توان بزم نوروز ، فراتر از نگاه آدمیان است . حکیم ارد بزرگ

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و نهم اسفند 1390ساعت 5:21 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

نوروز در آذربایجان

ماهيت ديني نوروز در آذربايجان

در ميان مردم آذربايجان عيد نوروز با ماهيت ديني از ارزش خاصی برخوردار است. عید نوروز که فرهنگ‌ها و باورهای باستانی مردم آذربایجان و ارزش‌هاي اسلامی را در خود جمع نموده است در زمان شوروی سابق ممنوع بود اما مردم در چارچوب محیط خانواده و محل زندگی توانستند این عید را زنده نگه دارند. دولت شوروی در زمینه زبان و فرهنگ ملی به خاطر التفاتی که به زعم خود نشان داده بود سعی داشت تا تاریخ و فرهنگ هزار ساله، آداب و رسوم و اعتقادات دینی مردم را به صورت حساب شده از میان بردارد. در آن زمان همه آداب و رسوم تاریخی و اعیاد از جمله عید نوروز به عنوان میراث مضر گذشتگان تبلیغ و اعیاد جدید و ساختگی شوروی جایگزین آنها مي‌شد. اول ژانویه نخستین روز سال میلادی به عنوان عمومی مردم برگزار مي‌شد و عید نوروز به عنوان باقیمانده دین و ارتجاع معرفی مي‌گشت.

نامگذاري كودكان به نام بايرام و نوروز

برای اولین بار در سال ۱۹۶۷ بود که شیخعلی قربانف دانشمند و نویسنده میهن دوست آذربایجان سعی نمود تا عید نوروز به صورت کاملا آشکار از طرف مردم برگزار كند اما او و برخی از گروهها مورد تعقیب دولت شوروی قرار گرفته و از کار برکنار شدند و از آن به بعد نیز به برگزاری عید نوروز اجازه داده نشد. علیرغم ممنوعیت‌هاي بسيار به مناسبت عید نوروز تغمه و داستانسرایی مي‌شد . به بچه هایی که در این ایام به دنیا مي‌آمدند اکثرا اسامی مانند نوروز و بایرام مي‌گذاشتند. مردم نوروز را و نوروز مردم را زنده نگاه داشته بود. نوروز موجودیت مردم را نشان مي‌داد و با اعیاد بیگانه شوروی تفاوت‌هاي اساسی داشت.

 

تبديل نوروز به مراسم رسمي

پس از استقلال جمهوری آذربایجان در ۱۸ اکتبر ۱۹۹۱ عید نوروز از خانه‌ها به محله‌ها و سپس به میادین شهر‌ها گسترش یافت و تبدیل به یک آیین و مراسم رسمی شد.

 

ويژگي هاي نوروز

از دیگر خصوصیات بارز عید نوروز آن است که مردم از آن به عنوان عید صلح و دوستی و وحدت و یکپارچگی یاد مي‌کنند و طبق آیین‌هاي باستانی، آنهایی که قهر هستند آشتی مي‌کنند و قهر و کینه از میان برداشته مي‌شود. مراسم عید نوروز که از چهارشنبه سوری آغاز مي‌شود تا ۲۱ مارس ادامه دارد. در آذربایجان بر خلاف ایران مراسم سیزده بدر برگزار نمی شود تنها روز ۲۱ مارس تعطیل است اما حال و هوای نوروز هنوز ادامه دارد. عید نوروز که احترام به آتش، آب و سر سبزی را در خود حفظ نموده است.

از چیزهایی مردم آذربايجان در سفره هفت سین می گذارند سمنو است. سمنو تنها به معنای سرسبزی و طراوت نیست بلکه به معنای برکت نیز می باشد. سمنو به عنوان لذیذ ترین غذا در عید نوروز می باشد و بعد از طبخ، آن را در میان خویشاوندان و همسایه ها تقسیم می کنند.

همچنين سمنو در میان آنها عامل تداوم بخش نسلها شناخته می شود .رسمی است که در زمان نوروز سمنو را در میان زنانی که دارای اولاد نمی شوند می گردانند و می گویند: آی بونو گؤیردن تانری، بو گلینی ده گؤیرت، آرزوسونا کاما یئتیر. مطلبینه، مورادینا چاتدیر. عهدینی اومیدینی بیتیر(ای خدایی که این سمنو را بارور کردی این عروس را هم بارور کن، آرزویش را اجابت کن، به خواسته اش برسان، به امیدی که دارد برسان) در مراسم سمنو آذربایجان موسيقي هم اجرا می شود.

 

آيين نوروزي

مراسم عید در آذربایجان از روز سه شنبه (چهارشنبه سوری) آغاز مي‌شود. در این روز مردم در حیاط خانه‌ها یا در محله‌ها، آتش روشن مي‌کنند یا تفنگ‌ها و با گلوله‌هاي مخصوص به تیراندازی مي‌پردازند و همه‌جا را روشن مي‌سازند وهر کس به اندازه توانایی اش از روی آتش مي‌پرد و مي‌گوید همه دردها و رنج‌هایم بر روی آتش ریخته شود. بچه‌ها مراسم عید نوروز را با شوق بیشتری برگزار مي‌کنند آنها نوروز را تبدیل به یک عید کودکانه مي‌کنند. آنها با تخم مرغ‌هاي رنگ کرده با هم مسابقه مي‌دهند و به ترتیب از روی آتش مي‌پرند. در بعضی از روستاها بازی‌هاي مخصوص عید به صورت ایلی و دسته جمعی برگزار مي‌شود و بازی هایی مانند کوسا، گود و به صورت تئاتر به نمایش در مي‌آید و از جنگ بین خروس‌ها و یا سنگ‌ها هم به حالت تفریحی استفاده مي‌شود. در چهارشنبه سوری پس از خاموش شدن آتش‌ها بر سر سفره عید مي‌نشیند و سپس مراسمی مانند پاییدن در، از در و دیوار کیسه و کلاه انداختن به اجرا در مي‌آید. دختران جوان در را مي‌پایند و اولین جمله‌هایی را که مي‌شنوند، تفسیر مي‌کنند. در عین حال فال انگشتر، حنا بستن، پوشیدن لباس پسر از طرف دختران و رفتن به خانه همسایه از صحنه‌هاي دیدنی این مراسم است. از صبح روز چهارشنبه به کنار چشمه‌ها و رودخانه مي‌روند، از روی آنها مي‌پرند، آب چشمه به منزل مي‌آورند و حتی حیواناتشان را در آب چشمه سیراب مي‌کنند که این مراسم در بعضی از روستاها واجب و ضروری شمرده شده و از آن به عنوان خیر و برکت یاد مي‌کنند. در عیدنوروز دیدار بزرگان خانواده و خویشان وبستگان زیارت قبور و دیدار خانواده‌هاي داغدار از جمله مراسمی است که اهمیت فراوانی به آن داده مي‌شود.

مردم جمهوری آذربایجان به واسطه اعتقادات به آیین و مراسم نوروز برای با شکوه تر انجام شدن جشن نوروز برای این مراسم تدارک ویژه ای مانند سرودن ترانه ها پیش از نوروز تدارک بساط شادی ایام نوروز،تهیه لوازم و مواد مورد نیاز سفره نوروز ،تهیه چیستان های نوروزی ،ستایش و نفرین های نوروزی ،پند و امثال نوروزی ،اعتقادات نوروزی ،عادات نوروزی،تماشای نوروزی و انجام آیین و مراسم نوروزی مي بينند.

 

استقبال از نوروز

درمیان مردم آذربایجان رسم بر این است پیش از رسیدن نوروز پوشاک نو خریده به خانه و حیاط سر و سامان داده فرش و پلاس نو بافته و به استقبال نوروز می روند. در رابطه با عید نوروز جای مهمی به اعتقادات و فال ها داده می شود به طوریکه در شب چهارشنبه سوری دختران نو رسیده در ته دل فالی گرفته و و مخفیانه پشت درنیمه باز به انتظار ایستاده و اگر در این هنگام حرف خوب وموافقی بشنوند آرزویشان برآورده شده و اگر حرف نامناسبی می شنیدند نیتشان عملی نمی گشته است بنابراین برمبنای آیین عید ،مردم از بد گویی و حرف نامناسب دوری می جویند.

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و نهم اسفند 1390ساعت 5:18 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

نوروز در کردستان

عيد نوروز، عيدي كهن و ايراني است كه اقوام مختلف ازجمله كردها آن را گرامي مي دارند، آيين هاي آن در باورها و عقايد مردم به شيوه هاي گوناگون نمايان بوده و در تاريخ اين سرزمين كهن، ريشه دارد.

   
به گزارش خبرنگار ايرنا، يكي از جلوه هاي خاص عيد نوروز درمناطق كردنشين اين است كه در تمام اين منطقه برپا مي شود و كردهاي ديگر كشورها همزمان با ايرانيان اين عيد را گرامي داشته و هر سال در شهرهاي 'دياربكر'(آمد) تركيه، 'قاميشلو' سوريه و 'اربيل' و 'سليمانيه' عراق، هزاران نفر آيين هاي خاص اين عيد از جمله برپايي آتش و پايكوبي پيرامون آن را انجام مي دهند.

برپايي آتش در نوروز در كردستان، نمادي از آيين زرتشت است كه از دوران قديم به يادگار مانده و به پايان رسيدن فصل سرد زمستان طبيعت، شروع شدن سال نو و زنده شدن دوباره طبيعت بهانه هاي خوبي براي شادي و خوشحالي مردم است.

در باورهاي قديم مردم كردستان، نوروز تنها پايان يافتن فصل سرد و آغاز سال نو نيست، بلكه بعضي ها براين باورند، اين شور شادي مردم به مناسبت پيروزي 'كاوه آهنگر' و برافراشته شدن درفش كاوياني در اين سرزمين و نابودي 'ضحاك' پادشاه ظالم و ستمگر است.


مردم كردستان نيز مانند ديگر اقوام ايراني در آخرين چهارشنبه سال با برپايي آتش و رقص و پايكوبي پيرامون آن، آيين 'چهارشنبه سوري'، را اجرا مي كنند.

كلمه 'سوري' در زبان كردي به معني 'سرخ' است و اين صفت سرخي را از آتشي گرفته كه هر سال بر بلنداي قله هاي كردستان برپا مي شود.

برپايي آتش چهارشنبه سوري و آتش نوروز شباهت زيادي به هم دارند و در هر دو رقص و پايكوبي خاص مناطق كردستان به دور آتش انجام مي گيرد و در قديم كه ارتباطات مناطق مختلف بسيار كم بود، با برپايي آتش در بلنداي قله هاي مرتفع اين گونه پيام فرارسيدن عيد نوروز را به مردم مي دادند.

يكي ديگر از آيين هاي مردم كه از چند روز قبل عيد نوروز شروع و تا روز عيد ادامه دارد، آييني مرسوم به 'هه لاوه مه لاوه'، است كه در آن خردسالان به صورت فردي يا گروهي به خانه ها رفته و از آنها هداياي نوروزي خود را مي گيرند.

خانواده ها نيز كه از قبل تدارك خاصي را ديده اند، هدايا را در ميان كودكان تقسيم مي كنند و آنها بدون آنكه در خانه ها را بزنند با صداي بلندي فرياد مي زنند: 'هه لاوه مه لاوه، شتيك مان بو بخه نه بن تاوه، كوره كه تان ببي به زاوا'، به معني 'هديه نوروزي را برايمان بياوريد و اميدواريم پسرتان داماد شود'.

خانواده ها برايشان از هديه هاي نوروزي كه اغلب تخم مرغي است كه با پوست پياز يا رنگ هاي ديگر رنگ آميزي شده و يا هديه هاي ديگري همانند پول، كيك، تنقلات و يا چيزهايي از اين قبيل را مي آورند.

جوانان اين كار را در شب هنگام انجام مي دهند و در مناطق كوهستاني كه خانه ها بدون حياط بوده يا بر اثر شيب خانه ها از پشت ديوار ندارند، سطل هايي تزيين شده اي را از سقف خانه آويزان مي كنند و خانواده ها هداياي را برايشان در داخل سطل گذاشته و شخص آن را بالا مي كشد.

اين آيين با همان شعار و هم به صورت فردي و هم به صورت دسته جمعي اجرا مي شود.
يكي ديگر از آيين هاي نوروز كه در كردستان در شب عيد برگزار مي شود به 'كوسه'، مشهور است كه در آن دسته اي جوانان با هم جمع شده و با قيد قرعه يكي را به نام كوسه انتخاب و لباس خاصي را به او مي پوشانند و روي صورتش را نقاشي كرده و يا او را شبيه حيواني مانند ميمون يا روباه در مي آورند.

انها با نواختن سازهاي محلي مانند 'سورنا'، 'دهول' و ' دف'، به در خانه ها رفته و كوسه با رقصيدن و اجراي حركات نمايشي از صاحب خانه درخواست هديه مي كند و بقيه افراد هم با سردادن شعار،' كوسه هاتوه بو هيلكه خاوه ن مال زو به ريي كه'، به معني كوسه براي گرفتن هديه آمده صاحب خانه هديه را بهش بده'، عيدي خود را گرفته و بعدا آن را تقسيم مي كنند.


البته هداياي بهتر و ارزشمندتر از هداياي آيين هه لاوه و مه لاوه خردسالان است و اگر هديه نوروزي تخم مرغ باشد به تعداد افراد گروه بايد تخم مرغ را به مسوول جمع آوري هدايا داد.
بعد از برپايي اين آيين ها بيشتر مردم با پوشيدن لباسهاي نو براي تبريك سال تازه به ديدن اقوام و دوستان خود مي روند و ميزبان با شيريني و شربت از آنها پذيرايي مي كند.

آخرين آيين سال نو كه در روز سيزدهم برگزار مي شود، آيين 'سيزده بدر' است، در اين روز مردم به دامن طبيعت رفته و يك روز را مهمان طبيعت مي شود، از آيين هاي خاص مردم كردستان در سيزده بدر به آب انداختن سبزه هايي است كه قبلا آنها را كاشته بودند.

بعضي ها بر اين باورند با به آب انداختن اين سبزه ها آرزوهايشان دراين سال برآورده خواهد شد و برخي ديگر 13سنگ كوچك را برداشته و آنها را به سوي شيء اي پرتاب و به اصطلاح سيزده را كه در باور عامه عدد نحسي است را از خود به در مي كنند.

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و نهم اسفند 1390ساعت 5:16 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

ز کوی یار ....

ز کوی یار می آید نسیم باد نوروزی

از این باد ار مدد خواهی چراغ دل بر افروزی

چو گل گر خرده ای داری خدا را صرف عشرت کن

که قارون را غلط ها داد سودای زر اندوزی

ز جام می دگر بلبل چنان مست می لعل ست

که زد بر چرخ فیروزه صفیر تخت فیروزی

به صحرا رو که از دامن غبار غم بیفشانی

به گلزار آی کز بلبل غزل گفتن بیاموزی

چو امکان خلود ای دل در این فیروزه ایوان نیست

مجال عیش فرصت دان به فیروزی و بهروزی

طریق کام بخشی چیست ترک کام خود گفتن

کلاه سروری آن ست کز این ترک بر دوزی

سخن در پرده می گویم چو گل از غنچه بیرون آی

که بیش از پنج روزی نیست حکم میر نوروزی

ندانم نوحه ی قمری به طرف جویباران چیست

مگر او نیز همچون من غمی دارد شبانروزی

میی دارم چو جان صافی و صوفی می کند عیب اش

خدایا هیچ عاقل را مبادا بخت بد روزی

جدا شد یار شیرین ات کنون تنها نشین ای شمع

که حکم آسمان این ست اگر سازی و گر سوزی

به عجب علم نتوان شد ز اسباب طرب محروم

بیا ساقی که جاهل را هنا تر می رسد روزی

می اندر مجلس آصف به نوروز جلالی نوش

که بخشد جرعه ی جام ات جهان را ساز نوروزی

نه حافظ می کند تنها دعای خواجه توران شاه

ز مدح آصفی خواهد جهان عیدی و نوروزی
+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و نهم اسفند 1390ساعت 5:15 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

آيين شادي در نوروز باستاني

ژ چاپ پست الكترونيكي
جشن نوروز پر بار از فرزانش كهن ايراني است  
جشن نوروز جمشيدي، روز اورمزد   

 منوچهر ارغواني -جشن نوروز جمشيدي، روز اورمزد، روز نخست فروردين ماه، آغاز بهار در روی زمين بر پايه‌ي سنجيده ترين اندازه گيري اخترشناسی و گاهشماری در جهان، بزرگترين و باشكوه ترين جشن‌ كهن در همه‌ي  ایران بزرگ است.  

جشن نوروز از نخستين روز بهار همراه با شكوفه‌ي درختان و سرسبزی نهاد (طبيعت، Nature) و شادی آغاز می‌شود. برابر با گفته‌ي باستان شناسان، در گذشته اين جشن يك ماه به درازا مي‌كشيد ولي امروز تا جشن سيزده دنبال مي‌شود.

جشن نوروز را بسياری از بزرگان جهان باشكوه ترين جشن گيتي ناميده‌اند و بزرگترين جشن مردمي ايرانيان است  كه از روزگاران بسيار دور براي ما به يادگار مانده است و بنياد ميتُخت (اسطوره، Myth) آن را به جمشيد شاه پيشدادي پيوند مي‌دهند، همچنانكه اين جشن تا امروز به نام جشن نوروز جمشيدی آوازه مند است.

‌گويند به زمان جمشيد شاه سرما و توفان بزرگی ايرانويچ را فرا می‌گيرد و در پايان سال سوم، در آغاز بهار سرما و توفان به پايان می‌رسد و به شادی آن، جشن بزرگی برپا می كنند، كه جشن نوروز می‌نامند.

داستان ديگری چنين می‌گويد: جمشيد شاه پس از يك زنجيره بهسازي‌هاي چپيره‌اي (اجتماعى) بر تخت زرين نشست و دوري (فاصله) ميان دماوند تا بابل را در يك روز پيمود و آن روز، روز هرمزد از فروردين ماه بود. چون مردم اين شگفتى را از وى بديدند، جشن گرفتند و آن روز را نوروز خواندند.

جشن نوروز پر بار از فرزانش كهن ايراني است و هنوز جای بسيار برای كاوش دارد و هرچه گفته شود كم است. اگر به گذشته باز گرديم و آيين‌هاي فراموش شده‌اي همچون بابا نوروز (عمو نوروز)، خواجه پیروز (حاجي فيروز)، پنجه يا بهيزك و... را نيز به آن بيافزاييم، خواهيم ديد كه جشن نوروز بسيار گسترده‌تر از آن چيزي است كه امروز هست.

جشن نوروز با همه‌ي دشمنی‌هايی كه در درازاي زمان ديده و می‌بيند، هنوز استوار و پا برجا خود را به رخ جشن های جهان مي‌كشد.

 

سبزه يا ششه:

ايرانيان باستان ده روز مانده به جشن نوروز، به انگيزه‌ي فراوانی در سال نو، سه سينی سبزه از گندم و جو و ارزن به نماد هومت = پندار نيك، هوخت = گفتار نيك و هوورشت = كردار نيك، می كاشتند. رنگ سبز آنان، رنگ پاترمی (ملی) ايرانيان و كيش زرتشت است كه نماد امرداد امشاسپند "بی مرگی و جاودانگی" است و آن را مايه‌ي بالندگی فروَهر درگذشتگان می‌دانستند.

همچنين در گذشته ايرانيان باستان دانه‌‌هاي گندم، جو، برنج، لوبيا، ميچوك (عدس)، ارزن، نخود، كنجد، باسمر (باقلا)، كاجيله، بلال، و ماش به شماره‌ دوازده ماه را در ستون‌هايی از خشت خام بر مي‌آوردند كه باليدن هر يك را به شگون نيك مي‌گرفتند و بر آن بودند كه آن دانه در سال نو مايه‌ي فزوني و باروری خواهد بود.

 

انديشه و فرزانش خانه تكاني:

ايرانيان باستان و زرتشتيان امروز بر اين باور هستند كه فروَهر مردگان {ريشه‌ واژه‌ي فروردين} در اين روز‌ها براي سركشي بازماندگان خود به زمين فرود مي‌آيند و اگر خانه را پاكيزه، آراسته و بستگانشان را شاد ببينند، شادمند مي‌شوند و برای باز ماندگان خود نيايش مي‌كنند و گر نه، اندوهگين و افسرده باز مي‌گردند.

با خانه تكاني، كاشانه‌ي خود را برای برگزاری باشكوه تر جشن نوروز از بيرون و درون پاكيزه، آماده و آراسته می‌كنند. خانه تكانی همچنين نشان از فرزانش كهن ايرانی دارد كه می‌گويد در پی آشفتگی، آراستگی و پاكيزگی می آيد.

 

 

 

هفت سين:

يكي ديگر از آيين و پيك نوروزی سفره‌ي‌ هفت سين است كه شمار آن از هفت امشاسپندان آيين زرتشت سرچشمه مي‌گیرد. دكتر بهرام فره وشی در جهان فروری، ريشه‌ي واژه‌ي هفت سين را از چيدن "هفت سينی" بر خوان نوروزی مي‌داند كه به آن هفت سينی مي‌گفتند و با  گذشت زمان و افتادن "ي" پاياني آن به گونه هفت سين در آمده. به گفته‌ي او هنوز هم در برخي از روستاهای ايران اين سفره را، سفره‌ي‌ هفت سينی مي‌ گويند.

 

 چيزهايي که روی سفره‌ي‌ هفت سين می چينند بدين شمارند:

سبزه به نماد اندیشه نیک ، گفتار نیک ، کردار نیک  خانواده های زرتشتی سه قاب از سبزه به نماد اندیشه نیک ، گفتار نیک ، کردار نیک  بر خوان می نهنند تا موجب فراوانی در سال نو شود رنگ سبز آن رنگ ملی ایرانیان و نماد  امرداد امشاسپند می باشد .

 

  سمنو( مایه خمیر) که نماد خوبی برای زایش و باروری گیاهان توسط فروهرهاست و از جوانه های ناز رسیده گندم تهیه می شود  

 

 سنجد بو و شکوفه آن سرچشمه دلدادگی    سنجد بو و شکوفه آن سرچشمه دلدادگی باروری و زايندگى و عشق است

 

سماق چاشنی و محرک شادی در  زندگی  سماق چاشنی و محرک شادی در  زندگی  به شمار می روند

 

سیر و سرکه برای گندزدایی و پاکیزگی   سیر و سرکه برای گندزدایی و پاکیزگی می باشد

 

آب و ماهی سرخ  نماد خورداد امشاسپند به معنی سرزندگی و شادابی آب و ماهی سرخ  نماد خورداد امشاسپند به معنی سرزندگی و شادابی و تندرستی، رسائي است  

 

  سیب سرخ (میوه جات) نماد سپندارمزد امشاسپند  سیب سرخ (میوه جات) نماد سپندارمزد امشاسپند ، فروتنی و مهر و شيدايي

 

سکه نماد ی از شهریور امشاسپند(نگهبان فلزات )  سکه نماد ی از شهریور امشاسپند(نگهبان فلزات )به نیت درآمد و ثروت  انتخاب شده  است و شهريارى آرزو شده با كشور جاودانى و نیرومندي

 

 

نماد  اهورامزدا    کتاب مقدس هم یکی از پایه اصلی خوان نوروزی به تناسب مذهب خود کتاب مقدسی را که قبول دارد بر سر سفره می گذارد و  نماد  اهورامزدا  است نسك (كتاب) سپند (مقدس، saint): نماد اهورامزدا {بر پايه‌ي باور هر كسی، زرتشتيان: گات‌ها، يهو‌يان: تورات، مسلمانان: قران، مسيحيان: انجيل و برخی حافظ و...}

 

 

آینه و آفرینگان (شمعدان) نماد اردیبهشت  امشاسپند   آینه و آفرینگان (شمعدان) نماد اردیبهشت  امشاسپند به معنی  نور روشنایی و حتما با ید در بالای سفره جای بگیرد 

 

شیر و تخم مرغ نماد وهمن امشاسپند شیر و تخم مرغ نماد وهمن امشاسپند و پندار نیک و نوزايی به معنای نطفه و باوری وزایش است

 

نان و پنیر و سبزی نقل شبرینی و آجیل همگی نمادی از داده های اهورایی  نان و پنیر و سبزی نقل شبرینی و آجیل همگی نمادی از داده های اهورایی میباشد 

 

 اسپند و آويشن: نماد تندرستی و فرخندگي

نارنج: نماد گوی زمين و گردی آن

گلاب: نماد آب ريزان يا آب پاشان

 انار: نماد پارسايی و پاكي

    

برگزاری جشن نوروز:

زرتشتيان و یا ایرانیان کهن د‌ر نخستين بامداد نوروز در كنار چهارچوب پايين در ورودی خانه اندكی آويشن مي‌ريزند كه نشان برپايی جشن در آن خانه است.

زرتشتيان در نخستين روز سال نو به نيايشگاه مكان زندگی خود می‌روند تا سال نو را با همبستگی با يكديگر و نيايش به درگاه اهورامزدا آغاز نمايند و سپس مانند هر ايرانی ديگر به ديدار بزرگان، خويشاوندان و آشنايان مي‌روند.

 

و در پايان فردوسی درباره جشن نوروز چنين می گويد:

 

به جمشيد بر، گوهر افشاندند      مر آن روز را روز نو خواندند

سر سال نو هرمز و فروردين     بر آسوده از رنج، تن دل، زكين

بزرگان به شادی بياراستند        می و جام و رامشگران خواستند

چنين روز فرخ از آن روزگار     بمانده از آن خسروان يادگار

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و نهم اسفند 1390ساعت 5:6 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

آزاده نامداری و اجرای «خانمی که شما باشی» در نورو

برنامه «خانمی که شما باشی» با اجرای «آزاده نامداری» نوروز روی آنتن شبکه دو می‌رود.

«خانمی که شما باشی» عنوان مجموعه برنامه‌ای از گروه اجتماعی شبکه دو سیماست که به تهیه‌کنندگی سحر رضوی برای پخش در نوروز 91 تهیه و تولید می‌شود.

این برنامه مجموعه‌ای گفت‌وگو محور است که با فضای شاد و مفرح در 15 قسمت 40 دقیقه‌ای برای پخش در ایام نوروز به زودی مراحل تولید را آغاز می کند.

همه مهمانان این برنامه زنان جامعه هستند که در عرصه‌های مختلف علمی، فرهنگی، هنری، اجتماعی، ورزشی و سیاسی مشغول به فعالیت هستند.

«خانمی که شما باشی» با حضور مهمانان در استودیوی برنامه ضمن طرح موضوعات و مسائل مختلف جامعه از جمله موضوعات اجتماعی، علمی، فرهنگی و ... به بررسی و واکاوی دیدگاه‌های مختلف در زمینه‌های مختلف خواهد پرداخت.

همچنین پرسش و پاسخ از تماشاچیان حاضر در استودیو برنامه که آنان نیز از بانوان جامعه هستند، در کنار پخش گزارشی مستند گونه از زندگی مهمانان دعوت شده به برنامه از دیگر بخش‌های «خانمی که شما باشی» هستند که در ایام نوروز با اجرای آزاده نامداری روی آنتن می‌رود.

کار تولید این برنامه که سید وحید حسینی کارگردانی آن را برعهده دارد از پنجشنبه ـ چهارم اسفند ماه ـ آغاز شده است
+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و نهم اسفند 1390ساعت 4:58 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

برنامه متفاوت در سال تحویل ۹۱


+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و نهم اسفند 1390ساعت 4:56 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

نوروز امسال چه سریال‌هایی روی آنتن تلویزیون می‌رود

 امسال هم بنا به سنت چند ساله تلویزیون، سریال‌های مختلفی برای تعطیلات نوروزی ساخته می‌شود که چک برگشتی، جنگ بازی، سیر و سرکه، سهمی برای دوست، به سوی خوشبختی و دختری به نام آهو از آن جمله‌اند.

حکایت ساخت سریال‌های نوروزی در تلویزیون به دو دهه گذشته برمی‌گردد. زمانی که تلویزیون ساخت سریال‌های نوروزی را در پیش گرفت، تصور نمی‌کرد که با چنین استقبالی روبرو شود و مردم کم کم نسبت به این مقوله علاوه بر پی‌گیری، دقت نظر ویژه‌ای هم پیدا کنند و خواهان بهترین آثار تلویزیون در این دوره بشوند.

امسال نیز پیرو سال‌های گذشته، تلویزیون مدتی است که دست به کار شده و علی‌رغم افت‌ها و ضعف‌هایی که البته بیشتر در آثار ماه رمضانی دیده می‌شود، در هر شبکه چند سریال را در دستور کار قرار داده، البته امسال شبکه شما نیز در کنار سایر شبکه‌ها سریالی را برای نوروز در نظر گرفته که مشروح هرکدام از این آثار در ادامه می‌آید:

 

** شبکه یک:

* چک برگشتی: مجموعه تلویزیونی «چک برگشتی» به کارگردانی سیروس مقدم ساخته می‌شود و یکی از گزینه‌های شبکه یک برای پخش نوروزی است.

این سریال به گفته مقدم یک داستان اجتماعی با رگه‌هایی از طنز است که اگر طنز آن را بیرون بکشیم، به داستانی تراژدیک تبدیل خواهد شد.

سریال «چک برگشتی» با حضور امیر جعفری، هدایت هاشمی، ریما رامین‌فر، هومن برق‌نورد، یوسف صیادی، علی صالحی، امیر حمیدزاده، بهاره رهنما و ... ساخته می‌شود.

در خلاصه داستان سریال «چک برگشتی» آمده است: لطیف که تازه از زندان آزاد شده، برای امرار معاش به دنبال شغل مناسبی می‌گردد ولی به هر کجا که می‌رود با در بسته مواجه شود تا اینکه...

داستان چک برگشتی را سروش صحت و امیرحسین صفایی نوشته اند.

* جنگ بازی: مجموعه تلویزیونی «جنگ بازی» به کارگردانی احمد کاوری و تهیه‌کنندگی جواد نوروزبیگی ساخته می شود. این سریال از مضمون طنز برخوردار است و در ۱۳ قسمت ۴۵ دقیقه‌ای ساخته می‌شود.

«جنگ بازی» که به همت بسیج رسانه ملی ساخته می‌شود، یکی از گزینه‌های شبکه یک برای پخش در نوروز ۹۱ به شمار می‌رود.

در این سریال بازیگرانی نظیر اکبر عبدی، رضا ناجی، مجید صالحی و امیر نوری ایفای نقش می‌کنند.

سریال «جنگ‌بازی» به گروه‌های تئاتری می‌پردازد که در دوران دفاع مقدس به جبهه‌ها می‌رفتند و برای رزمندگان تئاتر اجرا می‌کردند.

 

** شبکه دو:

* سیر و سرکه: این سریال از گزینه‌های پخش در شبکه دو سیماست که به کارگردانی غلامرضا رمضانی و تهیه‌کنندگی ابراهیم زاهدی‌فر ساخته می‌شود. غلامرضا رمضانی، هادی مقدم دوست، ‌حسین مهکام و شهرام شکیبا نگارندگان داستان سیر و سرکه هستند.

سریال «سیر و سرکه» داستان پیرزنی را روایت می‌کند که پسرش سالهاست در خارج از کشور زندگی می‌کند، او قرار است برای دیدن پسرش به خارج از کشور برود و به همین دلیل تصمیم می‌گیرد در آموزشگاه زبان انگلیسی ثبت نام کند اما...

* سهمی برای دوست: نخستین تجربه مجموعه‌سازی مسعود اطیابی است که اواسط مهرماه در تهران کلید خورد و از کاندیداهای شبکه دو برای پخش نورورزی به شمار می‌رود. اشکان خطیبی، علی سرابی، جمشید شاه محمدی، مهتاج نجومی، مهشاد مخبری و مسعود میرطاهری از جمله بازیگران سریال هستند. فیلمنامه این سریال با مضمون طنز موقعیت به قلم طلا معتضدی به نگارش درآمده و داستان آن درباره اسماعیل و بهرام (دو برادر) است که در بدترین شرایط مالی به سر می‌برند، آنها برای فرار از این وضعیت به کارهایی متوسل می‌شوند که دردسرهای عجیب و غریبی برای خودشان و دیگران ایجاد می‌کند. از دیگر بازیگران فیلم می‌توان به رضا فیض نوروزی، فرزین محدث، نوید محمدزاده و عباس امیری اشاره کرد.

**شبکه سه:

* به سوی خوشبختی: این سریال تنها گزینه قطعی شبکه سه برای پخش در نوروز سال 91 است که به تهیه کنندگی مجید مولایی ساخته می‌شود و داستان دو برادر به نام سیامک و سعید را بازگو می‌کند که هر یک از راهی متفاوت قصد ترقی و پیشرفت دارند.

سیامک برای رسیدن به خوشبختی از انجام هیچ کاری فروگذار نیست. او آدمی است که می‌کوشد با یک دختر دانشجو که خانواده پولداری دارد، ازدواج کند تا بتواند موقعیتش را تثبیت کند اما برادرش سعید در یک مرکز پزشکی فعالیت می‌کند و تلاش می‌کند خوشبختی را در جای دیگری جستجو کند.

فتحعلی اویسی، رضا فیض نوروزی، جواد عزتی، یوسف تیموری، بهاره افشاری، مجید مشیری، زهره مجابیف خشایار راد، علیرضا جعفری، زهره مجابی، هائده حائری، سمانه پاکدل، مریم سرمدی و ... در این سریال طنز ایفای نقش می کنند.

به سوی خوشبختی به کارگردانی محسن یوسفی و با داستانی از خشایار الوند و امید برادران ساخته می شود.

 

** شبکه تهران:

 

* دختری به نام آهو: این مجموعه به کارگردانی قدرت الله صلح میرزایی، تهیه‌کنندگی علیرضا داوری و محمدحسین قره تپه‌ای تهیه می‌شود و روایت زندگی خانواده آقا مرتضی است که پنج پسر دارد. چهار پسر او ازدواج کرده‌اند و پسر کوچک او وحید که تازه از سربازی آمده قرار است وارد اجتماع شود، اما آقا مرتضی...

بهزاد فراهانی، سیروس گرجستانی، مریم امیرجلالی، شهره لرستانی، فلور نظری، میرطاهر مظلومی، شهرام عبدلی، مهدی امینی‌خواه، مجید یاسر، مریم سلطانی، یلدا قشقایی، آزیتا ترکاشوند، حامد صلح‌میرزایی و پندار اکبری بازیگران این سریال هستند.

* فراموشی: این سریال که نام دیگر آن پدر ناخوانده است، به کارگردانی سعید سلطانی ساخته می‌شود و در حال حاضر نیز مراحل تصویربرداری خود را به صورت بسیار فشرده‌ای سپری می‌کند.

محمد کاسبی در این سریال طنز نقش مردی بازاری و ثروتمند به نام حاج نقی را دارد که به تنهایی در شهرستان روزگار می‌گذراند. او در آستانه نوروز، در انتظار دیدار فرزندانش است، اما هرچه منتظر می‌ماند خبری از آنها نمی‌شود. به همین دلیل حاج نقی که دلتنگ و نگران فرزندانش است،تصمیم می‌گیرد راهی پایتخت شود تا دیداری با آنان تازه کند، امّا...

برزو ارجمند و رضاداودنژاد نقش پسران او را دارند و مهران رجبی پیشکار حاج نقی است. فلامک جنیدی، نقش عروس او را دارد، سحر جعفری جوزانی دخترش است و محمد مهدوی، آتیه جاوید، الناز حبیبی و ...  دیگر بازیگران اصلی مجموعه هستند.

 

* مهمانان ویژه: مجموعه نوروزی «مهمانان ویژه» در ۱۴ قسمت ۴۵ دقیقه‌ای ساخته می‌شود و در حال حاضر مراحل تصویربرداری را سپری می‌کند.

این سریال به کارگردانی جواد رضویان و حضور بازیگرانی نظیر علیرضا خمسه، رضا بابک، امیرحسین صدیق، آشا محرابی،افشین سنگ چاپ و ... ساخته می‌شود.

مهمانان ویژه داستان یک استادیار دانشگاه را به تصویر می‌کشد که قصد ازدواج دارد. خانواده او از یکی از شهرستان‌ها برای آشنایی با خانواده داماد به تهران می‌آیند و...

مجموعه تلویزیونی «مهمانان ویژه» یکی از سه گزینه شبکه تهران برای پخش در نوروز 91 است.

 

** شبکه شما:

 

* سایه سلطانقصه سریال «سایه سلطان» به کارگردانی مرتضی آتش زمزم در سه دوره گذشته، حال و آینده روی می‌دهد و قرار است از شبکه تلویزیونی شما روی آنتن برود.

داستان این سریال که از تولیدات صداوسیمای مرکز اصفهان است، از جایی آغاز می‌شود که دختری فرانسوی با خیال اینکه اصلیتی ایرانی دارد در مقطع 30 سال آینده ماجرایی را پی‌گیری می‌کند. ضمن اینکه شاهد زندگی شخصیتی تاریخی به نام ظل‌السلطان، پسر بزرگ ناصرالدین شاه و والی مستبد اصفهان نیز خواهیم بود و فضای 120 سال پیش و سال‌های آینده را نیز در آن می‌بینیم. جایی که بشر به تکنولوژی‌های جالبی دست یافته است.

بهزاد فراهانی، هوشنگ حریرچیان، بابک انصاری، اسماعیل موحدی، شراره رخام، مریم امینی، محمدعلی میاندار، سعید محقق، جمشید گنجلی، مژگان رفیعی، حسین جریره و یوسف تیموری و (بازیگر خردسال) طناز تجدد در این سریال بازی داشته‌اند. مجدی مشموشی، رنیا سلوان، ماریتا زوپولین حداد نیز بازیگران لبنانی سریال هستند
+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و نهم اسفند 1390ساعت 4:45 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

ویژه برنامه تحویل سال 139

ویژه برنامه تحویل سال 1391

یک قسمت 180 دقیقه ای

زمان پخش: دوشنبه 29/12/90
تهیه کننده :محمد هاشمی اصل
این برنامه گفتگو محور با حضور هنرمندان  در عرصه خوانندگی و بازیگری، ورزشکاران
و.. بطور  زنده پخش  خواهد شد . ارتباط زنده با نجف ، مشهد الرضا و...از دیگر بخشهای
این برنامه می باشد . اجرای برنامه  را  فرزاد حسنی به عهده دارد
+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و نهم اسفند 1390ساعت 4:43 قبل از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

کلاه قرمزی

|دانلود قسمت اول کلاه قرمزی 90|
(دانلود دو کیفیت WMV)
|دانلود قسمت دوم کلاه قرمزی 90|
(دانلود دو کیفیت WMV)
|دانلود قسمت سوم کلاه قرمزی 90|
(دانلود دو کیفیت WMV)
|دانلود قسمت چهارم کلاه قرمزی 90|
(دانلود دو کیفیت WMV)
|دانلود قسمت پنجم مجموعه کلاه قرمزی 90|
(دانلود دو کیفیت WMV)
|دانلود قسمت ششم مجموعه کلاه قرمزی 90|

(دانلود دو کیفیت WMV)

|دانلود قسمت هفتم مجموعه کلاه قرمزی 90|
(دانلود با کیفیت WMV)

|دانلود قسمت هشتم مجموعه کلاه قرمزی 90|
(دانلود با کیفیت WMV)

|دانلود قسمت نهم مجموعه کلاه قرمزی 90|
(دانلود با کیفیت WMV)

|دانلود قسمت دهم مجموعه کلاه قرمزی 90|
(دانلود با کیفیت WMV)

|دانلود قسمت یازدهم مجموعه کلاه قرمزی 90|
(دانلود با کیفیت WMV)

|دانلود قسمت دوازدهم مجموعه کلاه قرمزی 90|
(دانلود با کیفیت WMV)

|دانلود قسمت سیزدهم مجموعه کلاه قرمزی 90|
(دانلود با کیفیت WMV)

|دانلود قسمت چهاردهم مجموعه کلاه قرمزی 90|
(دانلود با کیفیت WMV)

|دانلود قسمت پانزدهم مجموعه کلاه قرمزی 90|
(دانلود با کیفیت WMV)

+ نوشته شده در  شنبه سوم اردیبهشت 1390ساعت 7:17 بعد از ظهر  توسط بابک علیاری و لیلا سیدحاتمی  | 

مطالب قدیمی‌تر